25-нче бүлек — Мәгариф учреждениеләре

GSAM 391.1"Хикмәт ал, аңлау ал; аларны онытма, авызымнан чыккан сүзләрдән тайпылма. Аны ташлама, ул сине саклар; аны ярат, ул сине саклар. Хикмәт — иң төп нәрсә; шуңа күрә хикмәт ал, барлык тырышлыгың белән аңлау ал."¹

GSAM 391Проф. Г. Х. Белл мәктәбе

GSAM 391.2Конфессиянең белем бирү эше хәзерге вакытта чагыштырмача зур күләмгә иреште. Элек каралган эшнең башка тармаклары кебек үк, ул да бик кечкенәдән башланган. 1868 елда профессор Г. Х. Белл Баттл-Крик шәһәрендә, Каламазу һәм Вашингтон урамнарының төньяк-көнчыгыш почмагында урнашкан иске офис бинасында мәктәп ачты. Моннан тыш, 1871 елның язында, Генераль конференция тәмамлангач, дин әһелләре һәм чиркәү хезмәте белән шөгыльләнүчеләргә ярдәм итү максатыннан дүрт атналык лекция курсы үткәрелде.

GSAM 391Конфессиональ мәктәп ачуга чакыру

GSAM 391.31872 елның 16 апрелендәге Review журналында "Бездә конфессиональ мәктәп булырмы?" исемле мәкалә басылып чыкты, анда мондый мәктәпкә булган ихтыяҗ ачык итеп күрсәтелде. 16 июльдәге Review журналында мәктәпнең ун ике укучы белән ачылуы хәбәр ителде, ә ике атнадан соң бу сан егерме бишкә җитте һәм илле кешелек кичке грамматика курсы оештырылды. Мәктәпнең икенче семестры 1872 елның 16 сентябрендә кырык укучы белән ачылды. 16 декабрьгә мәктәп шулкадәр зурайган ки, аны җыелыш йортына күчерделәр, анда чиркәү утыргычларының арткы ягына катлана торган өстәлләр урнаштырылган иде. Чиркәү галереясендә 63 укучыдан торган башлангыч бүлек тә эшләде.

GSAM 392Колледж өчен җыелган акчалар

GSAM 392.11873 елның мартында Генераль конференция конфессиональ мәктәпне алып бару өчен яраклы биналар төзү максатыннан акча җыюның урынлылыгын карауга шактый вакыт багышлады, анда хезмәткәрләр төрле тармакларга керү өчен әзерләнергә тиеш иде. Бу мәсьәлә уңай хәл ителгәч, кирәкле акчаларны җыюны үз өстенә алу өчен комиссия билгеләнде. Сезон дәвамында Review журналында бу тема буенча пасторлар Батлер, Уайт һәм башка авторларның вакыт-вакыт сәләтле һәм әһәмиятле мәкаләләре чыкты, ә пасторлар Батлер һәм Хаскеллның төрле лагерь җыелышларындагы тырышлыгы нәтиҗәсендә тәкъдим ителгән мәктәп өчен зур сумма акча җыелды.

GSAM 392.2Конференциянең тагын бер утырышы 1873 елның 16 ноябрендә узды, анда Җиденче көн адвентистларының мәгариф фондына киләсе сезонда җирләр сатып алу һәм тиешле биналар төзү өчен инде 52 000 доллар вәгъдә ителгәнлеге турында хәбәр ителде. Шул ук утырышта тавыш бирү нәтиҗәсендә мәгариф җәмгыяте оештыру һәм биналар өчен урын сайлау буенча җиде кешелек комитет сайланды.

GSAM 392.3Югарыда телгә алынган конференциядә Джордж И. Батлер Гомуми конференция президенты, ә Сидни Браунсбергер секретарь итеп сайланды. Гомуми конференция тарафыннан сайланган комитетка Джордж И. Батлер, С. Н. Хаскелл һәм Хармон Линдсей керде. Джеймс Уайт, Айра Эбби, Дж. Н. Эндрюс һәм Урия Смит исемнәре өстәлде; алар Гомум конференция комитеты белән берлектә җиде кешелек комитет тәшкил иттеләр һәм «The Educational Society of the Seventh-day Adventists» исемле җәмгыять буларак рәсми теркәлделәр. Шушы вакыттан башлап профессор Браунсбергер Баттл-Крик колледжы белән бәйләнештә булды, ул Калифорниянең Хилдсбург шәһәрендә ачылачак колледжны җитәкләргә чакырылганчы.

GSAM 393Колледж өчен ун ике акр җир сатып алынды

GSAM 393.11873 елның 31 декабрендә бу комитет Баттл-Крикның көнбатыш өлешендә урнашкан ун ике акр җир сатып алды, шуларның җиде акры Баттл-Крик колледжы кампусын тәшкил итте.

GSAM 393.2Баттл-Крик конфессиональ мәктәбе 1873 елның 15 декабрендә өченче офис бинасының бүлмәләрендә кышкы семестрны ачты, анда 110 укучы теркәлде.

GSAM 393Конфессиональ мәктәпләргә ихтыяҗ

GSAM 393.3Безнең конфессия буларак тиешле мәгариф мәктәпләренә мохтаҗлыгыбыз турында Уайт ханым 1873 елда түбәндәгеләрне язган:—

GSAM 393.4"Ир-атларның һәм хатын-кызларның акыллары тигез үсеш алсын өчен, аларның барлык акыл көчләре эшкә җәлеп ителергә һәм үстерелергә тиеш. Дөнья бер яклы ир-атлар һәм хатын-кызлар белән тулы; алар шундый булып чыга, чөнки аларның кайбер сәләтләре үстерелгән, ә башкалары кулланылмау сәбәпле кимегән. Күпчелек яшьләрнең белем алуы уңышсыз. Алар артык күп укыйлар, ә гамәли эш тормышына кагылышлы әйберләрне игътибарсыз калдыралар....

GSAM 393Симметрик белем кирәк

GSAM 393.5"Мәктәпләр хәзергечә алып барылганга күрә, даими уку белән шөгыльләнү яшьләрне практик тормышка яраксыз итә. Кеше акылы һәрвакыт эшләргә омтыла. Әгәр ул дөрес юнәлештә эшләмәсә, ялгыш юнәлештә эшләячәк. Акыл тигезлеген саклау өчен мәктәпләрдә хезмәт белән укуны берләштерергә кирәк.

GSAM 393.6"Үткән буыннарда белемне киңрәк күләмдә тәэмин итү өчен чаралар күрелергә тиеш иде. Мәктәпләргә бәйле рәвештә авыл хуҗалыгы һәм сәнәгать предприятиеләре булдырылырга тиеш иде. Өй хуҗалыгы хезмәте укытучылары булырга тиеш иде, һәм һәр көннең бер өлеше хезмәткә багышланырга тиеш иде, физик һәм акыл көчләре тигез күләмдә күнегү алсын өчен. Әгәр мәктәпләр без телгә алган план буенча оештырылган булса, хәзер шулкадәр күп тигезсез акыллы кешеләр булмас иде."²

GSAM 394Баттл-Крик колледжы

GSAM 394.11874 елның җәендә һәм көзендә Баттл-Крик колледжы бинасы салынды. Ул подвал өстендә өч катлы, 75×75 фут үлчәмле кирпеч бина булды, грек кресты формасында. Ул 1875 елның 4 гыйнварында тиешле тантаналар белән тәмамланып ачылды. Бу бинада мәктәп йөздән артык укучы һәм төрле бүлекләр өчен җиде сәләтле укытучы белән ачылды. 1877 уку елында колледж ачылганда, анда ике йөз укучы укыганы хәбәр ителде. 1880 елның октябрендәге Гомуми конференциядә Мәгариф җәмгыятенең хисабы күрсәткәнчә, 1873 елдан 1880 елның декабренә кадәр Баттл-Крик колледжына 1400 укучы язылган булган.

GSAM 394Тагын ике мәктәп ачылды

GSAM 394.21882 елның декабрендә узган Гомум конференциядә ел дәвамында конференция карамагында ике конфессиональ мәктәп ачылганы хәбәр ителде: берсе — Калифорния штатының Хилдсбург шәһәрендә урнашкан Хилдсбург колледжы, ул 11 апрельдә ачылган; икенчесе — Массачусетс штатының Саут-Ланкастер шәһәрендә урнашкан Саут-Ланкастер академиясе, ул 19 апрельдә ачылган.

GSAM 394Хилдсбург колледжы

GSAM 394.31884 елның 15 гыйнварында чыккан Review журналында Тын океан яры буендагы конфессиональ мәктәп турында түбәндәге кызыклы белдерү басылып чыкты:—

GSAM 394.4"1881 елның сентябрендә Калифорния конференциясе конфессиональ мәктәп ачу турында карар кабул итте һәм бу эшне тормышка ашыру өчен комитет билгеләде. 1882 елның апреленә кадәр ун бүлмәле яраклы бинасы булган киң җир участогы сатып алынды, ике укытучы эшкә алынды һәм утыз өч укучылы мәктәп эшли башлады. Колледж елы (1882 елның 29 июленнән башлап) дәвамында мәктәп рәсми рәвештә колледж статусы белән теркәлде, тагын биш акр җир сатып алынды, иркен бина [студентлар йорты өчен] төзелде, алты укытучыдан торган укытучылар составы тупланды һәм 152 студент теркәлде. Ачылганнан бирле бу эш өчен 27 000 долларга якын акча вәгъдә ителгән, шуларның күбесе Калифорния халкы тарафыннан түләнгән."

GSAM 395Саут-Ланкастер академиясе

GSAM 395.1Яңа Англия халкы мәктәпләрен Массачусетс штатының Саут-Ланкастер шәһәрендәге гыйбадәтханәдә ачкан. Пастор С. Н. Хаскеллның талмас тырышлыгы һәм Яңа Англиядәге халкыбызның корбаннары нәтиҗәсендә, 1884 елның көзендә мәктәп биналары комплексы ачуга әзер булган. Ул вакытта South Lancaster Academy Association карамагында биш бина булган, шуларның икесе тулысынча яңа иде. Академия бинасы 60×65 фут, ә икенче яңадан салынган бина – студентлар йорты – 36×88 фут иде. Алар 1884 елның 19 октябрендә ачылды.

GSAM 395.2Бу уку йорты 21 ел нәтиҗәле эшләгәннән соң да үсештә, һәм Устаз эше өчен дөньяның төрле почмакларына тырыш хезмәткәрләр җибәргән. Академиянең хәзерге директоры — Фредерик Григгс, ул шулай ук Генераль конференциянең Мәгариф бүлеге секретаре вазифасын да башкара.

GSAM 395Лондон (Англия) әзерлек мәктәбе

GSAM 395.3Лондонда (Англия) эш алга китеп, көчәя барган саен, 1887 елның җәендә Библия хезмәткәрләре өчен әзерлек мәктәбе ачу кирәк дип табылды, аңа актив Библия эше бәйләнергә тиеш иде. Бу мәктәптән эшчеләр Бөекбританиянең башка өлешләрендә һәм колонияләрдә хезмәт итү өчен җибәрелгән. Хәзерге вакытта Төньяк Лондондагы Данкомб Холлда уңышлы мәктәп эшләп килә, аны профессор Һ. Р. Салисбери җитәкли; ул тәүге белемнәрен Мичиган штатының Баттл-Крик колледжында алган.

GSAM 396Баттл-Крик колледжы киңәйтелде

GSAM 396.1Баттл-Крик колледжында урыннар җитмәве шулкадәр зур булды ки, 1886 елның җәендә колледж бинасына киң күләмле өстәмә корылма ясау кирәк булды, ә бер елдан соң (1887) кыз-студентлар өчен (Көнбатыш зал дип аталган) ятакханә салдылар. Көнбатыш корпуста 150 студент өчен бүлмәләр бар, ашханәдә исә 225 кеше сыя; ә 1884 елда төзелгән Көньяк корпус колледж кампусының көньягында урнашып, ир-ат студентлар йорты буларак хезмәт итте. 1886–87 еллар кышкы семестры башында колледжда 568 студент укыды.

GSAM 396.21885 елда профессор В. В. Прескоттны Баттл-Крик колледжының җитәкчесе итеп билгеләделәр, һәм бераздан соң аны конфессиянең мәгариф секретаре итеп тәгаенләделәр. Бу акыллы адым булып чыкты. Баттл-Крик колледжы гына файда күрмәде, ә мондый секретарьның хезмәте һәм Аллаһының рәхмәте белән безнең барлык конфессиональ мәктәпләр арасында бердәмлек ныгыды һәм эш нәтиҗәлелеге артты.

GSAM 396Эммануил Миссионерлык Колледжы

GSAM 396.3Баттл-Крик колледжы 1901 елга кадәр нәтиҗәле хезмәт итте, шул елда җир һәм биналар American Medical Missionary College Association оешмасына сатылды, һәм белем бирү җәмгыяте туктатылды. Шул ук вакытта Эммануил Миссионер Колледжы дип аталган яңа колледж корпорациясе оештырылды. Мичиган штатының көньяк-көнбатышында, Берриен-Спрингс янында ферма сатып алынды, анда студентлар биналар төзеделәр һәм уңышлы мәктәп эшләп килә. Бу мәктәпнең төп максаты — бу бүлекнең алдагы өлешендә китерелгән күрсәтмәләргә туры килгән "бөтен яклы белем" бирү. Эммануил миссионер колледжы укытучыларының бердәнбер зур теләге һәм максаты — Аллаһының тәгаенләве белән дөньяның теләсә кайсы почмагында эшләргә чакырылган вакытта хезмәткәрләрне тулысынча әзер итеп чыгару.

GSAM 397Үзәк Библия мәктәбе, Чикаго, Иллинойс.

GSAM 397.11887 елның март аенда чыккан Review журналында пастор Джордж И. Батлер Чикаго, Иллинойс шәһәрендә миссия бинасы төзү тәкъдимен кертте, ул библия хезмәткәрләрен укыту өчен үзәк библия мәктәбе булып хезмәт итәр, шул ук вакытта шәһәрдәге безнең кешеләр өчен часовня һәм миссия йорты буларак та файдаланыла алыр иде. 1888–89 елларның көз һәм кыш айларында бу бина төзелде. Җир участоклары, бина, җиһазлар һ.б. кертеп, чыгымнар якынча 28 000 доллар тәшкил итте. Ул рәсми рәвештә 1889 елның 4 апрелендә китап таратучылар институты белән ачылды. Ачылу тантанасында безнең халык илнең төрле төбәкләрендә Библия хезмәткәрләре тырышлыгы белән инде ким дигәндә мең кеше хәзерге хакыйкатьне кабул иткәнен белә дип әйтелде.

GSAM 397.2Бу мәктәпне 1891 елның язына кадәр пастор Джордж Б. Старр оста рәвештә алып барды. Аннары, Генераль конференция комитеты билгеләгән укытучылар белән, ул 1893 елга кадәр эшен дәвам итте, һәм шул вакытта бина Библия укытуга арта барган ихтыяҗны канәгатьләндерү өчен җитәрлек түгеллеге ачыкланды. Библия мәктәбен Баттл-Крик колледжы белән берләштерү өчен әзерлек эшләре барганда, Чикаго бинасы Medical Missionary and Benevolent Association оешмасына сатылды. Бу бина киңәйтелде һәм кечкенә санаторий өчен җиһазландырылды, хәзер ул Баттл-Крик санаторийсының Чикаго филиалы дип атала.

GSAM 397Небраска штаты Юнион колледжы

GSAM 397.31889 елгы Гомум Конференциясе түбәндәге тугыз штат конференциясе өчен уңайлы урында колледж төзү тәкъдимен карады: Айова, Миннесота, Канзас, Миссури, Небраска, Дакота, Техас, Колорадо һәм Арканзас. Шуңа күрә конференция мәктәп өчен теләп торырлык урын сайлау бурычын йөкләгән комиссия билгеләде. Де-Мойнс (Айова), Фремонт һәм Линкольн (Небраска) кебек шәһәрләрнең һәм башка урыннарның халкы безнең ни эшләргә җыенуыбызны белгәч, һәр шәһәр биналарның нәкъ менә үзләрендә урнашуын теләп, проектка өлеш кертү тәкъдимнәре белән бер-берсе белән ярышты. Линкольн (Небраска) иң киң күңелле тәкъдимнәр ясады һәм иң уңайлы урын дип табылганлыктан, мәктәп шунда урнаштырылды.

GSAM 398.1Төп бина, ягъни Юнион колледж, 141 × 84 фут үлчәмле корылма. Җирдән куполның өске очына кадәр биеклек 100 фут. Бу бинадан тыш, һәркайсы 104×104 фут үлчәмле, өч катлы ике ятакханә бар. Бирелгән җирләрдән кергән керем конфессиянең бу үзәк колледжын җиһазлау чыгымнарының кимендә яртысын каплаячак, дип фараз ителде; анда эшчеләрне инглиз, скандинав һәм немец телләре буенча аерым бүлекләрдә, үз туган телләрендә укытучылар укытачак.

GSAM 398.2Биналар 1891 елның 24 сентябрендә ачылды, ә мәктәп 30 сентябрьдә эшли башлады. Беренче елда укучылар саны 301 булды. 1892 елда мәктәп 222 кеше катнашында ачылды, ә ел дәвамында укучылар саны 553 булды. Шуларның 71е немец бүлегендә, ә 85е Скандинав бүлегендә укыды.

GSAM 398.3Колледжга ферма бәйләнгән, ул авыл хуҗалыгы өлкәсендә эшләргә теләгән студентларга эш мөмкинлеге бирә. Колледжда шулай ук пекарня бар, анда билгеле дәрәҗәдә сәламәт туклану ризыклары җитештерелә. 1903 елда немец, швед һәм дат-норвег телләрендә газеталар һәм китаплар бастыру максатыннан бер ассоциация оештырылды. Бу ассоциация үз басма йортына һәм шул милләтләр өчен конфессиянең бөтен Америкадагы басма эшенә ия. Бу эш нигездә студентлар тарафыннан башкарыла. Алар бастыру эше серләрен генә үзләштереп калмыйча, монда чын миссионерлык эше алып бару тәҗрибәсе дә туплыйлар.

GSAM 398.4Медицина эше дә бу колледж белән бәйле рәвештә алып барыла. Бүлмәләрне экономияләп карагач, мәктәпнең зур йокы йортларының берсеннән баш тарту мөмкинлеге ачыкланды, һәм шуның нәтиҗәсендә аз гына чыгым белән санаторий эшли башлады һәм бик яхшы эш башкара.

GSAM 399Уолла-Уолла колледжы

GSAM 399.1Бу мәктәп Вашингтон штатының Уолла-Уолла шәһәре янында урнашкан һәм аны багышлау тантанасы 1892 елның 8 декабрендә үткәрелгән. Мәктәп бер көн элек 101 студент белән ачылды. Ел дәвамында бу сан 185 кә җитте. Мәктәпкә кечкенә ферма һәм башка сәнәгать юнәлешләре бәйләнгән. Ул уңышлы хәлдә һәм яхшы эш башкара. Профессор Дж. Л. Кей хәзер укыту коллективын җитәкли.

GSAM 399Австралия мәктәбе

GSAM 399.21892 елның 24 августында Австралиянең Мельбурн шәһәрендә арендага алынган бинада биш укытучыдан торган укытучылар составы белән мәктәп ачылды. Мичиган штатының Баттл-Крик колледжыннан Л. Дж. Руссо мәктәпнең беренче директоры булды. 1894 елда бу мәктәптә 89 укучы укыды.

GSAM 399Авондейлга күчү

GSAM 399.3Мәктәпне алга сөрүчеләр хезмәтне уку белән бәйләргә теләгәнгә, урынны алыштыру киңәш ителде, шуңа күрә Мельбурн зур шәһәреннән Яңа Көньяк Уэльс штатының Авондейл, Куоранбонг авыл районына күчелде, анда ферма сатып алынды һәм тиешле биналар төзелде. Хәзерге вакытта мәктәп сәнәгать планы буенча уңышлы алып барыла.

GSAM 399Авондейлга карата фараз тормышка ашты

GSAM 399.4Мәктәпне нигезләгәндә һәм идарә иткәндә комитет максаты – аны сәнәгать мәктәпләре турында бирелгән күрсәтмәләргә мөмкин кадәр туры китереп алып бару иде. Бу «үрнәк мәктәп» булырга тиеш иде, һәм берничә тапкыр ышандырдылар: әгәр аның белән дөрес итеп идарә итсәләр, ул уңышлы булыр, мәктәп кенә түгел, кыйммәтсез дип саналган җир дә уңдырышлы булыр. Вакыт, Раббыбызның рәхмәте белән, бу фаразның дөреслеген раслады. Берничә ел рәттән катлаулы корылык авыл хуҗалыгына зур зыян китерсә һәм тирә-якта уңышлар юкка чыкса да, Авондейл фермасы яшел һәм уңышлы булды. Бу гаҗәеп хәл иде, шуңа хөкүмәт вәкилләре бу искиткеч уңышка нигез булган авыл хуҗалыгы алымнарын өйрәнергә килделәр.

GSAM 400.11903 ел өчен мәктәп эшчәнлеге турында хисап укучылар санының илле процентка артуын күрсәтә. Финанс хәле дә яхшы булды — барлык чыгымнар капланды, мәктәп мәнфәгатьләре өчен казнада 1 500 доллар баланс калды. Профессор С. В. Ирвин якынча дүрт ел дәвамында мәктәпнең мөдире һәм директоры булып эшләп килә.

GSAM 400Маунт-Вернон академиясе

GSAM 400.21893 елда Гомуми Конференция Огайо штатының Маунт-Вернон шәһәрендә академия ачуны хуплаучы карар кабул итте. Бу мәктәпкә кайбер сәнәгать юнәлешләре дә кертелгән, һәм аның яхшы эшләве хәбәр ителә. 1894 елда укучылар саны 140 булган. Проф. Дж. В. Лафхед берничә ел бу мәктәпнең директоры булып эшләгән, аннары ул Вашингтон, D.C. шәһәренә чакырылган. Мәктәпнең адресы – Огайо штаты, Академия.

GSAM 400Кин сәнәгать мәктәбе

GSAM 400.31893 елгы Гомуми конференция Техас штатының Кин шәһәрендә сәнәгать мәктәбе ачуны раслады. 130 акрдан артык җире булган ферма сатып алынды, биналар төзелде, һәм мәктәп профессор С. Б. Хьюз һәм аның ярдәмчеләре җитәкчелегендә ачылды. Ул хезмәтне уку белән берләштерү планына туры китереп алып барыла. 1894 елда укучылар саны 160 кеше булды. Бу мәктәп тә зур уңышка иреште.

GSAM 400Клермонт Берләшкән Колледжы

GSAM 400.4Бу мәктәп Көньяк Африкада, Кейптаун янындагы Кенилвортта урнашкан. Аның укытучылар составы күбесенчә Баттл-Крик колледжыннан сайланган. Ул 1894 елда туксан укучы белән ачылган. Беренче уку елы тәмамлангач, укучылар саны шулкадәр арткан ки, мәктәп бинасын киңәйтеп, өстәмә урыннар булдыру кирәк булган. Хәзерге вакытта колледж профессор С. Х. Хейтон җитәкчелегендә.

GSAM 401.1Җиденче көн адвентистлары шулай ук Клермонтта 70 укучылы авыл (башлангыч) мәктәбе, ә Биконсфилдта 1894 елда 30 укучы язылган чиркәү мәктәбе алып бардылар.

GSAM 4011895 елгы мәгариф эше буенча хисап

GSAM 401.21895 елның февралендә мәгариф секретаре тарафыннан Гомуми конференциягә түбәндәге хисап тапшырылды:—

GSAM 401.3"Конфессиянең белем бирү мөмкинлекләре түбәндәгечә йомгаклана ала: биш колледж бар, алар түбәндәге урыннарда урнашкан: Баттл-Крик, Мичиган; Колледж-Вью, Небраска; Хилдсбург, Калифорния; Колледж-Плейс, Вашингтон; һәм Кенилворт, Көньяк Африка. Бу илдә урта мәктәп сыйныфлары дәрәҗәсендә укыту алып бара торган дүрт академия яки мәктәп бар: Саут-Ланкастер (Массачусетс); Маунт-Вернон (Огайо); Кин (Техас); һәм Грейсвилл (Теннесси)... Булардан тыш Австралия Библия мәктәбе; медицина миссиясе белән бәйләнешле Мексика мәктәбе; Питкэрн утрауындагы җирле халык балалары өчен мәктәп; Раиатеа утравында (Җәмгыять төркеме); Көньяк Тын океанда; Кариб диңгезендәге Бэй утрауларының Бонакка утрауында; илдә һәм чит илләрдә якынча унбиш чиркәү мәктәбе; ике Гомуми конференция Библия мәктәбе; һәм даими оештырылмаган китап таратучылар һәм җирле конференция мәктәпләре шактый күп."

GSAM 401.4Конфессиянең даими колледжлары һәм мәктәпләрендә укучылар саны турында кыскача хисап биреп, секретарь болай ди: "Ышанычлы фараз буенча, бүгенге көндә Җиденче көн адвентистлары мәктәпләрендә барлык яшьтәге 3 000 дән артык укучы исәпкә алынган."

GSAM 4021903 елгы белем бирү учреждениеләренең кыскача күзәтүе

GSAM 402.1Җиденче көн адвентистлары арасында белем бирү эше һәм учреждениеләре хәбәрнең башка тармаклары белән бер үк пропорциядә үсеш алды. 1904 елгы General Conference Year Book күрсәткәнчә, бүгенге көндә Америкада тугыз колледж һәм академия, ә башка илләрдә биш уку йорты бар. Башка илләрдәге уку йортлары түбәндәгечә урнашкан: Австралиянең Яңа Көньяк Уэльс штатындагы Авондейл; Көньяк Африканың Кейптаун янындагы Кенилворт, Клермонт; Англиядәге Лондонның төньягындагы Холлоуэй; Швециянең Нюһиттан, Йернбоас; Германиянең Магдебург янындагы Фриденсау.

GSAM 402.2Америкада урта мәктәпләр – 14, башка илләрдә – 5. Алар түбәндәге урыннарда урнашкан: Копенгаген, Дания; Гонолулу, Гавай территориясе; Диаманте, Энтре-Риос, Аргентина Республикасы, Көньяк Америка; Куритиба, Бразилия, Көньяк Америка; Бруск, Бразилия, Көньяк Америка.

GSAM 402.3Югарыда телгә алынган белем бирү учреждениеләренә өстәп, конфессия тарафыннан алып барылган 357 җирле чиркәү мәктәбе бар. Шуларның 317е АКШта, 40ы башка илләрдә урнашкан. Әгәр бездә бүгенге көнгә төгәл статистика булса, бу саннар күпкә артыграк булыр иде. 1902 ел ахырыннан бирле күп мәктәпләр ачылды. Мисал өчен, Небраска конференциясе ун чиркәү мәктәбе булуын хәбәр итте. 1904 елның 1 февралендәге хисап "24 чиркәү мәктәбе" булуын күрсәтә, бер конференциядә 14 мәктәпкә арткан.

GSAM 402.4Чыннан да, Раббының юл күрсәтүче кулы бу халык арасында мәгариф эшен гаҗәеп рәвештә юнәлтте һәм юл ачты. Ул үз эшенең бу тармагы белән идарә итәргә чакырылганнарга хикмәт бирсен, төрле мәктәпләр аның билгеләгән планына туры китереп алып барылсын өчен. Шулчак Устаз өчен нәтиҗәле, тулы үсеш алган хезмәткәрләр күп булачак, ә белем һәм холк ягыннан «бер яклы» ир-атлар һәм хатын-кызлар булмаячак. «Раббы сүз әйтте», ди псалм язучысы, һәм «аны игълан итүчеләр төркеме [гаскәр, искәрмәдә] зур иде».