Adventist Pioneer
Library
aplib.orgLibrary
06 / 29

Capitól 5 — El Messagg del Segónd Advent

John Norton Loughborough

GSAM 93.1"ADESS imparée ona parabola del ficch: Quand che 'l so ram l'è anmò tener e 'l fa foeura i foeuj, savii che l'estaa l'è arenta; inscì anca violter, quand che vedarii tucc 'sti robb, savii che el [in del margin, lù] l'è arenta, propi a la porta. In verità ve disi: 'Sta generazion la passarà no, fin che tucc 'sti robb saran minga compii. El ciel e la terra passarann via, ma i mè paroll passarann no via."1

GSAM 93.2In 'sta Scrittura la nostra attenzion l'è dirigida al temp quand che l'è possibil imparà che la vegnuda del Crist l'è "a la porta" con la stessa sicurezza con la qual savom che l'estaa l'è vesina quand che vedom vegnì foeura i primm foeuj tener. Se pò anca savè che semm rivaa a la generazion che la passarà no via de la scena di azion finchè el Crist medemm el vegnarà. Quand el riva el temp de imparà la parabola, l'è ver del tutt che l'è el temp del Signor de fà su di maester per insegnà la parabola. La domanda de l'apostol in d'un'altra ocasion la se aplica istess anca chichinscì: "E come farann a sentì senza vun che 'l prediga? E come predigarann, se hinn minga mandaa?"2

GSAM 93El Temp di Segn

GSAM 93.3In del capitol de prima emm vist come s'è otegnuda la conoscenza in su la fin del period di vintitré-cent dì, e che el se slongava fin a l'"ora del sò giudizzi". In de la parabola chichinscì presentada, a sem portaa al temp del Signor per 'sta parabola e per el messagg del "giudizzi" de proclamà al mond. Dopu avè parlaa de la granda "tribulazion" che la saria vegnuda sora el so popol e che la saria stada "scurtada", el Salvador l'ha dii: "Subit dopu la tribulazion de quei dì el sô el se scurirà, e la luna la darà no la soa lus, e i stell i borlarann giò del ciel, e i poder di ciel i saran scoss: e alora el comparirà el segn del Fioeu de l'omm in ciel."3

GSAM 94.1Noté, no 'l dis minga che l'ultim segn menzionaa l'è on segn del sò vegnì; ma on segn che 'l Fioeu de l'omm l'è lì, se vèd che 'l vegn. I event che 'l test el dà come segn su cui basà la fede in del sò vegnì vicin hinn i segn in del sul, in de la luna e in di stèe. I alter event che vegn dopo i succed in relazion al sò vegnì propri in di nìvol del ciel. Dunque subit dopo el terz de 'sti segn — quel in di stèe — vegn el temp del Signor per suscità i sò maèster a insegnà che 'l vegnì de Crist l'è a la porta.

GSAM 94.2Adess, per quel che reguarda el temp de l'aparizion de 'sti segn: el sô l'era destinad a scurìss subit dopo la tribulazion.4 Come 'l riporta el March, l'era de vess "in quii dì, dopo quella tribulazion."5 El noster Salvador l'eva dii che i dì sarien staa scurtad. Per el decret de Maria Teresa e i Act de Toleranza dal 1773 al 1776, la furia de persecuzion contra la gesa l'è stada accurtida. Anca se el poder persecutor l'ha tegnuu el control del brasc civil fin al 1798, i so persecuzion hinn finii vers el 1773. A confrontà i discors del Salvator, el primm de 'sti segn el sariss tra el 1773 e el 1798.

GSAM 94El Dì e la Nòcc Scura

GSAM 94.3El 19 de Masg del 1780, el sô l'è staa scurii in manera soranatural. L'è minga staa on'eclisse, perchè la luna l'era piena el dì prima. Nonostant quest, gh'è stada on'oscurità su tutta la part nord-est di Statt Unii, di vundes del matin fin ai vundes de la sira. In quella ocasion, minga domà el sô l'è deventaa scur, ma anca la luna l'ha refudaa de reflett la lus del sô. L'è stada un'oscurità che l'ha impedii al sô de sberlusì in sul disch de la luna. E come l'ha espress el Noah Webster, tanti agn dopo, "Nissuna reson sodisfacenta l'è mai stada atribuida a 'sta oscurità."

GSAM 95.1De 'sto dì scur, l'Herschel, l'astronom, l'ha dii: "El Dì Scur in Nord America l'è staa vun de quej fenomen meravejos de la natura che saran semper leggiuu con interess, ma che la filosofia la sa no spiegà."

GSAM 95.2Quij che hann descrivuu l'oscurità de la nocc del 19 de Masg del 1780, hann dii, nonostant che la luna la fuss piena, che "se tucc i còrp luminos de l'univers fussen staa faa foeura de l'esistenza, l'oscurità la saria minga poduda vess pussee completa."

GSAM 95I Stèll che Càden

GSAM 95.3El terz de 'sti segn, la borlada di stell, l'è staa compii el 13 de november del 1833. Quella nocc, o mej, a partì de cinch or prima de l'alba, gh'è stada una pioeuva de meteor paragonada de un quai a di fium de foeugh che vegneven giò del ciel; de alter, a di scin de foeugh che sgoreven via de un gran fuoch d'artifizi. Sto fenomen l'ha quatad tuta l'America del Nord, del Golf del Messich a sud fin a la Baia de Hudson a nord, e di Isol Sandwich a ovest fin a poch cent mij de Liverpool a est. Ovunque l'è stad vist, l'era semper la stessa pioeuva continua de stell, che borlav giò dense 'me i fiocch de nev in d'una bufera.

GSAM 95.4Riguard a 'sta piöva de stèll del 1833, riportom anmò del Connecticut Observer del 25 de november del 1833:—

GSAM 95.5"El redator de l'Old Countryman el fa ona question ben seria di 'stell che borlen giò'. El dis: 'Numm deciarom che la pioeuva de foeugh, che emm vist mercoldì mattina passaa, l'è on tipo spaventos, on segur precursór, on segn misericordios, de quell gran e spaventos dì che i abitant de la terra vedarann quand che 'l sest sigill el sarà dervii. El temp l'è propri lì lì, descrivuu minga domà in del Noeuv Testament, ma anca in del Vegg Testament; e l'era impossibil vedè ona descrizion pussee precisa de on fic che 'l buta giò i so frutt quand che 'l ven soffiaa de on vent potent.'"

GSAM 96La Predizion del Thomas Burnett

GSAM 96.1La gent l'era stada insegnada de quej di temp passaa a spetàss un adempiment letteral de 'sto segn. El Thomas Burnett, in de la soa Teoria de la Terra, stampada a Londra in del 1697, l'ha dii del Mattee 24:29:—

GSAM 96.2"Senza dubi a quel temp ghe sarà tucc i sort de meteor infogaa; e in tra i alter quej ciamaa stelee che borlen giò, che, anca se de per lor hinn minga de cuntà, se però i fussen in d'on gran numer, a borlà giò, come 'l dis el profeta, come foeuj de la vigna o figh de la fighera, i farissen ona vista de fà restà a boca averta.... Gh'emm no de vardà 'sti robb chì 'me esagerazion e licenz poetich, ma 'me profezij ciar, e robb che capitarann propri inscì."

GSAM 96Testimoniansa d'Olmstead

GSAM 96.3El Professor Olmstead, del Yale College, in del Massachusetts, che l'è staa ciamaa "el pussee grand meteoròlogh d'America", l'ha dii di stell cadent del 13 de november del 1833:—

GSAM 96.4"La portada de la sciadina del 1833 l'è stada tal de quatà una part minga piscinina de la superfis de la Terra, de la metà de l'Atlantich a est fin al Pacifich a ovest; e de la costa setentrional de l'America del Sud fin a region minga definide in tra i possessiònn britannegh a nord. La mostra di stell fughent l'era minga domà visibila, ma la presentava depertut l'istessa apparenza."

GSAM 96.5De 'sto spetacol, che l'è scomenzaa intorna ai vundes de sira del 12 de november e l'è andaa inanz finna a circa i quatter del matin del 13, el professor el dis:—

GSAM 96.6"Quij che hinn staa inscì fortunàa de vedè la spetacolada de stèll cadent la matina del 13 de november del 1833, probabilment hann vist el pussee grand spetacol de fuöch d'artifizi del ciel che s'è mai vist de la creazion del mond, o almanch in di annal che i pagin de la storia quatten."

GSAM 97Tempesta de Stèll Vüda anca in Europa

GSAM 97.1In d'on liber publicaa del Leonard Heinrich Kelber, a Stuttgart, in Germania, in de l'ann 1835, se ven a savè che 'sto segn l'è staa ripetuu de quella part de l'Atlantich, in del stess mes, ma on quai dì dopo. Lu el dis:—

GSAM 97.2"El 25 de november del 1833, gh'è stada una bella mostra de stell fughent in sul continent de l'Europa," e "a Minsterburg, in de la Slesia, i stell hinn borlaa giò 'me una pioeuva de foeugh. Insema a lor hinn borlaa giò anca di ball de foeugh, che rendeven la nocc inscì ciara che la gent la pensava che i cà lì arent fussen in foeugh.
GSAM 97.3"In del stess temp a Prin, in Austria, gh'è staa una piöva de stell che l'ha quattaa un'area de pussee de cinquecent mij quader. L'è stada descrivuda de un quai 'me di fium de fögh che vegneven giò del ciel. Un quai la ciamava una piöva de fögh. I cavaj s'hinn spaventaa, e hinn borlaa giò per terra. Tanta gent l'è vegnuda malada per la pagüra."

GSAM 97Applicazion de la Parabola

GSAM 97.4Andand inanz in 'sta ligna de profezia oltra al compiment del terz segn,—la borlada di stell,—el noster Salvador el dis: "Adess imparée una parabola del figué". 'Sto lenguagg el se riferiss no a la generazion che la viveva quand che el noster Signor l'ha daa 'sto discors, ma a la generazion che l'avaria vist 'sti robb chì compii—minga in del compì, ma compii. I robb de adempì 'me segn che 'l Crist l'è a la porta includen no la scossada di ciel quand che 'l sarà vist de ver vegnì. 'Sti segn del sò vegnì vesin includen 'sto terz segn, quell di stell. El temp stabilii del Signor per el popol per imparà la parabola del figu el se situa dopo el 1833. Chì l'è el temp del Signor perchè el mond el se desseda a la granda verità che la soa vegnuda l'è a la porta, e che la soa vegnuda la sarà prima che la generazion che la sent quella parabola la passi via. Donca vedom come el temp l'è marcaa in 'sta profezia quand che la granda proclamazion de l'avvent la gh'avaria de vess dada al mond.

GSAM 98Una Proclamazion Mondiala

GSAM 98.1Per el compiment de 'sta predizion, a troeuvom che proppi in quell temp lì, in del 1833, el Signor l'era dree a tirà su i so messaggier o minister in divers part del mond, che del 1833 al 1844 hann sonaa el cridaa de la vegnuda vesina del Crist, "anca a la porta;" e 'sti chì hann insegnaa la parabola del figu, a pontà a 'sti segn de la soa vegnuda, proppi come lù el gh'aveva insegnaa de fà. Quest messagg, sia per mezz del maester vivent o a travers la pagina stampada, l'è rivad a ogni stazion missionaria del mond, e a ogni port maritim de la terra.

GSAM 98.2La portada del messagg l'è stada spiegada ciarament de l'editor de la "Vus de la Verità", de Rochester, N.Y., in d'un numer de genar del 1845:—

GSAM 98.3El vangèli etern, come l'è descrivuu in Apocaliss 14:6, 7, l'è staa predicaa a ogni nazion, tribù, lengua e popol; disend a vos volta: 'Gavii pagura de Dio, e dagh gloria a lù; perchè l'è rivada l'ora del sò giudizzi: e adoré quell che l'ha faa el ciel, la terra, el mar, e i font de l'aqua.' Nissun cas el pò vesser pussee ciarament provaa cont i fatt de quell che 'sto messagg l'è staa portaa a ogni nazion e lengua sota el ciel, in di ultim pochissim ann, cont la predicazion de la vegnuda del Crist in del 1843 [1843, temp ebraich—el noster temp, 1844], o lì arent. A travers de lezion e pubblicazion, el son l'è andaa per tutta la terra, e i paroll fin a la fin del mond.

GSAM 98.4Certa gent, che la cognoss minga i fatt, l'ha considerad el moviment del segond avniment come limitad a 'na certa zona, a pensà che 'l füss un lavorà ligad al William Miller e a 'n quai cent minister sociad con lù in de la part nord di Statt Unid. Per quij chì, el podaria vess una sorpresa de savè che 'l moviment in America, del qual i Pastor Miller e Himes eren i leader pussee important, l'era domà una part piscinina d'un grand moviment che, come s'è dii de sora, l'è andaa "fin ai estrem de la terra".

GSAM 99COME EL MOVIMENT L'È PARTII IN DIVERS NAZION

GSAM 99.1L'è rivada l'ora del Signor che 'sta proclamazion la partiss per el mond, e in vint o pussee de part diferent de la terra, pressapoch a l'istess temp, s'hinn levaa su di omen che, senza savè del lavorà vun de l'alter, hinn andaa a sonà 'sto messagg in tucc i canton de la terra. Quij menzionaa in del capitol 4, che hann ricevuu la lüs in su la fin di duu mila trecent dì, con vöna ecezion,—A. Campbell,—hinn staa spingii a impegnàss in de la proclamazion del messagg del prim angioeul de l'Apocaliss 14; anca quest chì per mezz dirett del Spirit de Dio, e minga cont el comunicàss la lüs vun con l'alter.

GSAM 99Paragòn con la Riforma

GSAM 99.2Se aplicom la istessa regola a 'sto moviment che 'l D'Aubigné l'ha aplicad a l'insorgenza de la granda Reforma del secol sedesesim, de segur el gh'ha de vesser contad 'me 'l messagg del Signor e in del temp del Signor. De quella Reforma in del sò insema, el storegh l'ha dit:—

GSAM 99.3"La Germania l'ha minga comunicad la verità a la Svizzera, né la Svizzera a la Franza, né la Franza a l'Inghilterra. Tucc 'sti paes i l'hann ricevuda de Dio, propi come una part del mond la trasmet minga la lüs a un'altra part; ma l'istess glob lusent el la comunica diretament a tuta la terra. El Crist, l'alba che la sberlusiss de l'alt, infinitament esaltad sora tucc i omen, l'è stad, al temp de la Riforma, come a l'istituzion del Cristianesim, el foeugh divin che l'ha dad vita al mond. In del secol sedes, una e la stessa dotrina l'è stada stabilida a l'istess temp in di cà e in di ges di nazion pussee lontan e divers. La reson l'è che l'istess Spirit l'era a l'oeuvra depertut per prodù la stessa fed.
GSAM 99.4La Riforma de la Germania e quella de la Svizzera demòstren 'sta verità. El Zwingli l'ha avuu nissun contat cont el Lutero. Gh'era, de segur, un ligam in tra 'sti du omen; ma el gh'emm de cercàll de là de la terra. Quell che del ciel l'ha daa la verità al Lutero, el l'ha dada anca al Zwingli. El Signor l'era el mezz de comunicazion in tra de lor. "Hoo scominciaa a predigà el Vangeli," el dis el Zwingli, "in de l'ann de grazia 1516, in alter paroll, in d'un temp che 'l nomm del Lutero l'era mai staa sentii in del noster paes. Hoo minga imparaa la dotrina del Crist del Lutero, ma de la parolla de Dio. Se 'l Lutero el predica el Crist, el fa quell che foo mi; l'è domà quest."6

GSAM 100.1Parlando del lavorà del Farel e del Lefèvre in Franza, el stòregh el dis:—

GSAM 100.2"La Riforma in Franza, donca, l'è minga stada un'importazion forestera. L'è nassuda in sul terren frances; l'è germogliada a Paris; l'ha avud i so prim radis in de l'università medema, che la formava la segonda potenza in de la Cristianità Romana. El Signor l'ha metud i principi de l'oeuvra in di coeur onest di omen de la Piccardia e del Delfinaa prima del so principi in d'un qualsessia alter paes.
GSAM 100.3"Gh'emm vist che la Riforma Svizzer l'è stada indipendenta de la Riforma Todesca. La Riforma Francesa, a soa volta, l'è stada indipendenta de tucc e duu. El lavorà l'è scomincià subit in 'sti paes diferent, senza nissuna comunicazion tra de lor; come, in d'una bataja, tucc i diferent forz che fann su l'esercit se moeuvon a l'istess moment, anca se vun el ghe dis no a l'alter de marcià, perchè un comand istess, che 'l vegn del medemm Comandant in Cap, el se sent per tucc. L'era rivada l'ora, la gent l'era pronta, e 'l Signor l'ha scominciad la Riforma de la soa Gesa in tucc i paes in del stess moment. Di fat compagn demòstren che la granda Riforma del secol sedes l'è stada un'opera divina."7

GSAM 100.4De la Riforma in Inghilterra, sota el Thos. Bilney, el Fryth, el Tyndale, e alter, el D'Aubigné el dis anmò:—

GSAM 100.5"La Riforma de l'Inghilterra l'è scominciada, donca, in manera indipendenta del Lutero e del Zwingli, tegnend domà de Dio. Gh'era in tucc 'sti paes de la Cristianità un'azion simultania de la parolla divina. L'origin de la Riforma a Oxford, Cambridge, Londra, l'è stada el Noeuv Testament Grech publicaa de l'Erasmus. [El Tyndale e 'l Thomas Bilney i lassaron Cambridge in de l'ann 1519.] L'è rivaa un dì che l'Inghilterra l'è stada orgogliosa de 'sta volta origin de la Riforma."8

GSAM 101.1La proclamazion de l'avvent l'è nassuda in d'una manera compagna de quella tracciada de sora in de la Riforma. I omen hinn staa spontaa in contemporanea in pussee de quatter volt tant part del mond, senza conossenza o comunicazion de sentiment vun con l'alter, e hann scominciaa a proclamà i istess veritaa de la Scrittura, minga domà in quatter nazion de la terra, ma a tutt el mond civilizaa.

GSAM 101I Lavór de Joseph Wolff

GSAM 101.2A 'sto punt el podaria vess bòn de tirà l'atenzion in su di fat che revarden la portada de la proclamazion de l'avvent:—

GSAM 101.3In del 1831 el Joseph Wolff, D.D., l'è staa mandaa 'me missionari de la Gran Bretagna per lavorà in mezz ai Giudee de la Palestina. Lu, segond i sò diari, fina a l'ann 1845, l'ha proclamaa la svelta vegnuda del Signor in Palestina, Egitt, in sui riv del Mar Ross, Mesopotamia, Crimea, Persia, Georgia, in tucc l'Imperi Otoman, in Grecia, Arabia, Turchia, Bokhara, Afghanistan, Cashmere, Hindostan, Thibet, in Olanda, Scozia, Irlanda, a Costantinopoli, Gerusalemm, Sant'Elena, anca in su la nav in del Mediterrani, e in de la cità de New York, a tucc i confession. El deciara de avè predicaa in mezz ai Giudee, Turch, Mohammedan, Parsi, Indù, Caldee, Yesedi, Sirian, Sabee, a pasha, sceic, scià, i re de Organtsh e de Bokhara, la regina de Grecia, ecc."9

GSAM 101.4In del Yemen, la region abitada di discendent de Hobab, el soger de Mosè, el Joseph Wolff l'ha vist un liber del qual el parla inscì: "I Arab de 'sto post i gh'hann un liber ciamaa 'Seera,' che 'l parla de 'La Segonda Vignuda del Crist, e 'l Sò Regn in Gloria!'"10

GSAM 102.1In Yemen l'ha passaa ses dì cont i Recabita, di quai el dis: "I beven no vin, i pianten no vign, i semmen no somenza, viven in di tend, e se regorden di paroll de Ionadab, el fioeu de Recab. Con lor gh'eren di fioeu d'Israel, de la tribù de Dan, che staven de cà arent a Terim in de l'Hatramawt, che speten, insema ai fioeu de Recab, el svelt rivà del Messia in sui nivol del ciel."

GSAM 102.2Se ved, da quell che gh'è staa dì, che in quei quattordes agn lì, el Wolff in persona l'ha proclamaa la notizia de la vegnuda del Crist a la porta, in pussee de vint nazion different. In del stess temp la dotrina l'è stada spantegada a granda scala in Germania, soratutt in del Sud in tra i Morav.

GSAM 102El Messagg in Germania e Russia

GSAM 102.3Un scritor ingles, Mourant Brock, el ne informa che "in del Württemberg gh'era una colonia cristiana de centenee de person, che la spetava la svelta vegnuda del Crist." La dotrina l'è stada proclamada in alter part de la Germania de l'Hengstenberg, che a quell'epoca se diseva che l'era el teolog pussee de talent de la Germania.

GSAM 102.4In del "Review and Herald", del 13 de dicember del 1892, el Pastor L. R. Conradi de Germania el dis:—

GSAM 102.5"Bengel, in Germania, l'ha impizzaa l'amor per la venida del noster Signor in tanti coeur, e quest l'ha portaa miara de personn a studià la parolla profetica come mai prima.... La lus l'ha sberlusii in Germania, e lì hinn staa diffonduu di pubblicazion che mostraven l'aplicazion di duu mila trecent dì. L'è vegnuu poeu un desedament religios, soratutt in del Württemberg, e quand che l'è nassuda la persecuzion, centenee de famej hinn andaa in del Russi del Sud, e là l'hann spantegada in tra i so paesann che s'eren trasferii là tanti agn prima. Quand che i pastor seraven su i so ges, con pochissim ecezion tegniven i so 'stunden', o 'ora' de inconter, in di cà privad, e centenee de person s'hinn convertid. Anca a quell'epoca se discuteva del Saba in tra de lor, ma siccome nissun el dava el via, la question l'è stada soffegada. Un contadin russ el s'è convertid in di 'stunden', e poeu l'ha scominciad el medemm lavorà in tra i russ. Quest a la fin l'ha menad al grand moviment 'Stundist' del dì d'incoeu, che la soa influenza la riva fin ai canton pussee lontan de la Siberia e del Trans-Caucasi."

GSAM 103.1In del Review and Herald, del 31 de luj del 1891, a gh'è una deciarazion del Pastor Conradi in merit al Fradell Schäche de l'Australia, che, al temp de che 'l parla, l'era resident in de la Slesia, e l'ha lavoraa per un poo de temp in de l'interess de la mission de cà del Pader Gosner, un notevol divin evangelista todesch. Del Fradell Schäche el riporta quell che 'l seguiss in merit al liber del Kelber:—

GSAM 103.2"Dopu el 1836, o quand che la Computazion del Bengel l'era scaduda, l'è comparida in sul giornal de la contea de Schweidnitz una notisia de la libraria del Scior Sommerfeldt de là, in su un liber del L. Henry Kelber, in sui grand e giojos event che gh'aveven de capità in di agn 1843 e 1844. El titol esatt del liber me regordi no. A emm procurad el liber in question, e l'emm legiud con d'un frach de gent interessada, a port sarrad, in de l'ann 1839-40. El liber el mostrava, a partì del Daniel, de l'Apocaliss e del Vangeli de Mattee al capitol 24, che la fin l'era imminenta, e el gh'aveva anca una tavola de calcol che la spiegava come se rivava a la data de prima."

GSAM 103El Messagg in Gran Bretagna

GSAM 103.3In d'una publicazion inglesa intitolada The Millennium, a l'è scrivuu che "settcent minister de la Gesa d'Inghilterra eren dree a levà su el crid del retorn del Redentor." Tra i minister pussee de talent del temp gh'eren quej che proclamaven la dotrina de l'avent in Inghilterra del 1840 al 1844. De 'sti chì ne menzionerem i nomm de Bickersteth, Birks, Brooks, Brock, Habershon, Plyn, Fremantle, Nathan Lord, McNeil, Winters, Cummings, J. A. McCaul, D.D., Dr. Nisbett, Rev. A. Dallas, M.A. [in del so liber, Look to Jerusalem, pagina 114, el aplica la parabola de Mattee 24 a 'sta generazion], Burgess, Routon, Gunner, Barker, Bonham, Dealtry, ecc.

GSAM 104El Messagg in Olanda

GSAM 104.1La dotrina del segond aviment l'è stada proclamada in Olanda de l'Hentzepeter, che se diseva che a quell'epoca el fudess el minister el pussee abel de quell paes. L'era el curador del Musee Real a L'Aja, per nomina del re. Lù el dis de lù medem, in d'ona letera scrivuda a l'editor del Midnight Cry in del giugn del 1844, che la soa attenzion l'è stada portada per la prima volta a l'argoment de on sogn ben impressionant. L'ha investigaa i Scrittur in su l'argoment, e in del 1830 l'ha publicaa on opuscol che 'l spiegava la dotrina. In del 1841 l'ha publicaa on alter opuscol in su la fin del mond. In la stessa letera el dis che la prima informazion che l'ha ricevuu in merit a William Miller e a di alter che proclamaven pubblicament la dotrina de la pròssima vegnuda del Crist, l'è stada in del 1842, a parlà con un omm che l'era vegnuu in Olanda de l'America.

GSAM 104El Messagg in Tartaria

GSAM 104.2Già in del 1821 la dotrina de la vegnuda del Signor l'era creduda e insegnada in Tartaria. In quell period lì un missionari irlandes l'è staa mandaa in quell paes, e un pree tartar l'ha faa la domanda: "Quand l'è che 'l Crist el vegnarà la segonda volta?" Lù l'ha respondud che 'l saveva proppi nagott, e alora el pree el s'è mostrad ben sorpres de 'na resposta inscì de part de 'n missionari che l'era vegnud a insegnàgh i dotrin de la Bibia, e l'ha fad notà che, segond lù, "tucc quej che gh'hann la Bibia el podarissen savèll." El pree alora l'ha espost i sò opinion, disend che 'l pensava che 'l Crist el saria rivad intorna al 1844 d.C. Quest fatt chì el se troeuva in su l'Irish Magazine, del 1821.

GSAM 104El Messagg in America, India, e sul Continente

GSAM 104.3In "Advent Tracts", Vol. 2, pagina 135, 1844, el Mourant Brock de l'Inghilterra el dis:—

GSAM 105.1"L'è minga domà in Gran Bretagna che la se speta el ritorn vesin del Redentor e che se leva su la vos de l'avertiment, ma anca in America, India e in sul continent de l'Europa. In America, circa trecent minister de la parolla predichen inscì 'sto vangeli del regn; intant che in 'sto paes, circa settcent de la Gesa d'Inghilterra leven su l'istess crida."

GSAM 105A Ogni Port Maritim de la Tèra

GSAM 105.2L'E. R. Pinney, de Seneca Falls, N.Y., un minister batista devot che l'ha daa la soa vita a la proclamazion de la dotrina de l'avvent, in de la soa Esposizion del Mattee 24, a pagin 8 e 9, l'ha dii:—

GSAM 105.3"Già in del 1842, i publicazion del segond avègniment eren stade mandade a tucc i stazion missionari in Europa, Asia, Africa e America, de tucc e duu i band di Montagn Roccios.... I comandant di noster nav e i marinott ne disen che i fann scàla in nissun port indove troeuven che 'sta proclamazion la gh'ha minga preceduu, e che despess ghe fann di domand a proposit."

GSAM 105Trè Mila che Predichen el Messagg

GSAM 105.4El Pastor G. W. Mitchel, de Zanesville, Ohio, on olter minister che l'ha proclamàa de persona la dotrina, l'ha dii a quell che scriv, in d'ona conversazion a Newark, Ohio, el 8 de Agost del 1894, che el Pastor William Miller el gh'ha dii, in d'ona conversazion a McConnellsville, Ohio, in del Setember del 1844, che 'l gh'aveva i "nom e i indirizz de tremila minister in divers part del mond che eren dree a proclamà, 'Gavii pagura de Dio, e dagh gloria a lù; perchè l'ora del sò giudizzi l'è rivada,' e la pupart de quest chì eren in Nord America e in Gran Bretagna."

GSAM 105.5El William Miller, in del parlà de la granda diffusion de 'sto "grido", l'ha dii:—

GSAM 105.6"Vun o duu in ogni canton del mond hann proclamà la notizia, e tucc hinn d'acordi in sul temp,—Wolff de l'Asia; Irving, già de l'Inghilterra; Mason de la Scozia; Davis de la Carolina del Sud; e un bell numer in 'sta region, hinn, o hinn staa, a fà 'sto clam."11

GSAM 106La Vos de l'Elia de l'Hutchinson Mandada in gir

GSAM 106.1El Pastor R. Hutchinson, in del 1837, l'è staa mandaa de l'Inghilterra 'me missionari wesleyan in Canada. A la fin el s'è stabilii a Montreal. El gh'aveva una conossenza ben vasta in di paes forestee. In di agn 1843 e 1844 l'ha publegaa un giornal ciamaa la Vos de l'Elija, indove che l'ha trattaa de la dotrina de l'avvent. Vist che 'l gh'aveva facil access ai nav per i paes forestee, e 'l privilegi de mandà di gran pacch di sò fœuj senza spes de posta, el je mandava in gran quantità in tucc i canton del mond. L'ha dii del sò lavorà che 'l je mandava a gratis in Noeuva Scozia, Noeuva Brunswick, Terranova, Inghilterra, Irlanda, Scozia, Galles, Francia, Germania, Costantinopoli, Roma, e in tucc i part del regn britannegh e di sò colonii.

GSAM 106In di Isöe Sandwich

GSAM 106.2In del "Midnight Cry" del 12 de otober del 1843, gh'era una letera de una certa Sciora O. S. Burnham, de Kaloa, isola de Kaui, in di Isol Sandwich. Lee, insema al so marì, i eren maester de scoeula in quel post. I hann acetaa e i eren dree a proclamà la dotrina de l'Advent anca là, e un grup de credent el se meteva a pregà insema a lor in sui isol.

GSAM 106El Messagg Confrontaa con Quell del Gioann el Batista

GSAM 106.3Donca a vedom che la dotrina de l'avent l'è stada proclamada in d'ona misura ben assee per sodisfà i predizion de la Scrittura a soa proposit.

GSAM 106.4El messagg che 'l doveva nunzià el prim avnì del Crist l'è staa dii del profeta Isaia con 'ste paròll: "La vos de quell che 'l cria in del desert: Preparé la strada del Signor, rendé drita in de la tera deserta una via per el nòst Dio. Ogni vall la sarà innalzada, e ogni mont e colna la sarà sbassada: e i stòrt i saran renduu drizz, e i lògh scosces pian: e la gloria del Signor la sarà revelada, e ogni òmm el la vedarà insema: perchè la boca del Signor l'ha parlaa."12 Questa profezia l'è stada compida in del lavorà de "Gioann el Batista, che 'l predicava in del desert de la Giudea, e 'l diseva: Pentìv: perchè 'l regn di cel l'è arent."13

GSAM 107.1Quest omm, deperluu, in ses mes de laurà in del paes de la Giudea, l'ha compii 'sta predizion meravigliosa. Anca se 'sta profezia la limitava el lavorà del Gioann per temp e per sit, l'istess el val no per i profezij che reguarden l'anunzi del segond avègn, perchè el lavorà el doveva vess con un "grid fòrt", e de portada mondial.

GSAM 107.2Inscì se ved, a la lus di fat presentad, quant precisament la profezia in sul messagg de l'avvent l'è stada adempida. L'è rivad el temp de Dio per insegnà la parabola del figu, per fà la prima nonzia del messagg del prim angioeul, e l'ha tirad su i so messaggéer per nunzià el crid a tucc i nazion, i popoi e i lengov.

Notes

  1. Matteo 24:32-35. ↩
  2. Romàns 10:14, 15. ↩
  3. Matteo 24:29, 30. ↩
  4. Matteo 24:29. ↩
  5. Marc 13:24. ↩
  6. Stòria de la Riforma, Liber 8, cap. 1, par. 2, 3. ↩
  7. Ibid., Liber 12, cap. 3, par. 10. ↩
  8. Lì, Liber 18, cap. 2, par. 12. ↩
  9. Vus de la Gesa, p. 343. ↩
  10. La Mission del Wolff a Bokhara. ↩
  11. Lezion de William Miller, p. 238, 1843. ↩
  12. Isaia 40:3-5. ↩
  13. Matteo 3:1, 2. ↩

Note

Back