Kapittul 13 — Tekin um guddómliga leiðslu
GSAM 198.1„Hevur nakar gud roynt at fara og taka sær eina tjóð úr aðrari tjóð við royndum, teknum og undrum, við kríggi, við sterkari hond og útrættum armi og við stórum ræðslum, eins og HARRIN Gud tykkara gjørdi fyri tykkum í Egyptalandi fyri eygum tykkara? Hetta varð tær víst, so tú skuldi vita, at HARRIN er Gud; eingin annar er enn hann.“1
GSAM 198.2Soleiðis virkaði Harrin, tá ið hann tók eitt fólk úr eini heidnari tjóð, so hann kundi leiða tey út hagar, sum hann kundi tala lóg sína til teirra og geva teimum hana ristna á steintalvur. Hesi undur vórðu ikki gjørd fyri at nøkta forvitni teirra, men fyri at tey við vissu skuldu vita, at hann, sum hevði „gjørt stórverk í Egyptalandi, undurverk í landi Kams og ræðulig verk við Reyðahavið,“2 og hevði talað til teirra úr eldinum og roykinum á brennandi tindi Sinai, var hin livandi og sanni Gud, skapari alra luta.
GSAM 198Móses verður kallaður úr brennandi tornarunninum
GSAM 198.3Móses sjálvur hevði ikki kunnað fingið Ísraelsfólk at fara úr Egyptalandi bert við at siga við tey: „Meðan eg goymdi fylgini í oyðimørkini, fekk eg samkenslu við tykkum í trældómi tykkara, og nú eri eg komin oman at leiða tykkum út úr Egyptalandi, eins og eg royndi at gera, tá ið eg drap egyptan, beint áðrenn eg flýddi til Midjansland.“
GSAM 199.1Brennandi tornarunnurin, sum ikki brann upp, og ein hoyrilig rødd mitt úr logunum máttu til fyri at sannføra sjálvan Móses um, at hann var tann, sum skuldi „fara og leiða fólkið út úr Egyptalandi“. Á henda undurfulla hátt fekk hann boð síni, høga og heilaga kall sítt. Tá ið hetta varð kunngjørt brøðrum hansara, mátti tað beinanvegin vekja ans teirra og fyrireika sinn teirra til tað, sum skuldi koma, og soleiðis leiða teir til at viðurkenna Móses sum leiðara sín undir Gudi.
GSAM 199.2Um nøkur tíð eftir uppreisn Frelsarans hevur verið, tá ið sorgarfullu og vónbrotnu eftirfylgjarum hansara tørvaði at verða troystaðir av nærveru hansara og lívgandi orðum, so var tað tá, ið nøkur av hinum sorgarfullu og atsøktu trúgvandi hildu á í staðfastari trúgv eftir „midnáttarrópið“ í 1844. Og um Gud nakrantíð í miskunn síni talaði beinleiðis til sorgarfullar sálir, tykist tað, at tað júst mátti vera á eini slíkari tíð og til eitt slíkt fólk.
GSAM 199Lyftið um nærveru Harrans
GSAM 199.3Hann, sum ikki er avmarkaður í háttum ella miðlum at virka við, og sum setti gávur Andans í samkomu sína, „tá ið hann fór upp til hæddina,“3 lovaði at vera við eftirfylgjarum sínum, tá ið teir prædikaðu evangeliið, „alt til endaloka heimsins.“
GSAM 199.4Alla tíðina hevur Harrin verið fúsur at vísa mátt sín og gávur sínar millum teirra, sum søktu hann av heilum huga. Segði hann ikki, tá ið hann gav boðini um at boða evangeliið: „Hesi tekin skulu fylgja teimum, sum trúgva: Í mínum navni skulu tey reka út illar andar; tey skulu tala við nýggjum tungum; tey skulu taka ormar upp; og drekka tey nakað deyðiligt, skal tað ikki skaða tey; tey skulu leggja hendur á sjúk, og tey skulu verða frísk“?4
GSAM 199Gávur Andans undir siðaskiftinum
GSAM 199.5Undir siðaskiftinum í sekstandu øld og í tíðini aftaná vóru fleiri undurfull tekin um mátt Harrans, og profetiska gávan kom til sjóndar. D’Aubigné talar um profetior John Huss. Charles Buck sigur í bók síni Átrúnaðarligar frásagnir frá profetisku talu George Wishart í 1546. John Wesley sigur í ritum sínum frá profetium Jonathan Pyrah og frá, hvussu tær gingu út. Elsti J. B. Finley sigur í sjálvsævisøgu síni frá eini merkiligari sjón og frá, hvussu hann sjálvur varð grøddur summarið 1842. The Christian Advocate (Kristni talsmaðurin), eitt metodistablað, prentaði eina áhugaverda frásøgn um eina merkiliga sjón, sum doktor Bond í teirri samkomuni fekk í tænastu síni, og um tað, sum stóðst av henni. Hetta vóru tekin fyri tey, sum eyðmjúk søktu Harran, um, at hann ikki var broyttur, og at hann framvegis vildi tala til fólk sítt við profetisku gávuni.
GSAM 200Samkoman, sum er leivdin, skal hava profetiska andan
GSAM 200.1Í Skriftini eru greið og nágreinilig orð um, at Harrin á serligan hátt fer at lata gávur Anda síns, og serliga profetisku gávuna, koma til sjóndar millum fólkið, sum verður funnið bíðandi eftir komu hansara. Fyrsta skriftstaðið, sum vit vísa á, stendur í brævinum til Korintmanna og ljóðar soleiðis: „Eg takki altíð Gudi mínum fyri tykkum, fyri náði Guds, sum tykkum er givin í Jesusi Kristi; tí í øllum eru tit vorðin rík í honum, í allari talu og øllum kunnleika, eins og vitnisburður Krists varð staðfestur í tykkum, so at tykkum ikki vantar nakra gávu, meðan tit bíða eftir komu Harra okkara Jesu Krists. Hann skal eisini staðfesta tykkum til endan, so at tit eru lýtaleys á degi Harra okkara Jesu Krists.“5
GSAM 200.2Í Opinberingini lesa vit um „leivdina“ — síðstu evangelisku samkomuna: „Drekin varð vreiður inn á kvinnuna [samkomuna] og fór avstað at føra kríggj móti leivdini av avkomi hennara, teimum, sum halda boð Guds og hava vitnisburð Jesu Krists.“6 Vit spyrja: Hvat er „vitnisburður Jesu“, sum hin síðsta samkoman skal hava, og sum, tá ið hann verður staðfestur, fyrireikar vegin fyri, at allar gávur Andans kunnu koma til sjóndar? Svar á hesum spurningi finna vit í vitnisburði eingilsins til Jóhannes á oynni Patmos: „Eg fall niður fyri føtur hansara at tilbiðja hann. Men hann segði við meg: Sí til, at tú ikki gert tað! Eg eri samtænari tín og brøðra tína, teirra, sum hava vitnisburð Jesu. Tilbið Gud! Tí vitnisburður Jesu er profetiski andin.“7
GSAM 201.1Henda frágreiðing eingilsins vísir, at tað er „profetiski andin“, sum kemur til sjóndar í samkomuni, ið bíðar eftir Kristi, sum fyrireikar vegin fyri øllum gávunum, og at kríggj verður ført móti samkomuni, sum er „leivdin“, tí hon hevur hesa gávu ímillum sín.
GSAM 201Vitnisburður Paulusar um gávurnar
GSAM 201.2Bræv Paulusar til Tessalonikumanna vísir, at dagur Harrans — hin síðsti dagurin, tá ið dómurin verður fullførdur — skal koma yvir fjøldina „sum tjóvur á nátt“. Men soleiðis skal hann ikki koma óvart á trúføstu børn Harrans, tí tey eru „børn ljóssins og børn dagsins“. Millum áminningar sínar til hetta vakjandi fólk sigur hann: „Sløkkið ikki Andan! Vanvirðið ikki profetiska talu! Roynið alt; haldið fast við tað góða.“8
GSAM 201.3Um grikska orðið profeteias, sum her er týtt profetisk tala, sigur Greenfield í Grikskari orðabók síni: „Útinnan av profetisku gávuni, í hesum týdningi í 1. Tessalonikubrævi 5:20.“ Hetta samsvarar eisini við orðabøkurnar hjá Parkhurst, Robinson og Liddell og Scott. Hetta er sostatt ein greiður vitnisburður um, at hin sanna profetiska gávan skal vera hjá samkomuni, sum bíðar eftir afturkomu Krists. Áminningin er, at vit ikki skulu vanvirða gávuna, men royna hana; tá ið vit finna, at tað, sum kemur til sjóndar, er gott, skulu vit „halda fast“ við tað.9
GSAM 201Lyftið gongur út
GSAM 201.4Vit hava áður nevnt, hvussu Harrin byrjaði at lata profetisku gávuna koma til sjóndar, meðan boðskapur fyrsta eingilsins og boðskapur annars eingilsins vórðu kunngjørdir. Henda gávan hevur ment seg í størri mun, síðan teir 2300 dagarnir vóru at enda. Harrin valdi sjálvur amboð sítt til hetta endamál. Hann valdi eina, sum ikki bert hevði givið alt upp fyri hann, men hvørs lív eisini hekk í einum klønum tráði, „hina veikastu av teimum veiku“.10 Innan tveir mánaðir eftir, at hin ásetta tíðin var farin framvið, fór frøken Ellen G. Harmon í Portland, Maine, sum tá bert var um seytjan ára gomul, at fáa opinberingar frá Harranum.
GSAM 202.1Av tí at eg havi havt høvi at tosa við fólk, sum búðu í Portland, tá ið fyrsta sjónin varð givin, og eisini kendi frú Haines, í hvørs húsi frøken Harmon fekk fyrstu sjón sína, vil eg greiða frá tí, sum hesi fólk søgdu mær.
GSAM 202.2Heilsustøðan hjá frøken Harmon var tá sera álvarslig. Í fleiri vikur hevði hon neyvan megnað at tala harðari enn at teska. Ein lækni hevði staðfest, at sjúka hennara var tærandi lungnasjúka við vatni í kroppinum. Hann segði, at høgra lunga hennara var upptært, vinstra lunga illa sjúkt, og at hjartað eisini var ávirkað. Hann segði, at hann ikki helt, at hon kundi liva meira enn eina sera stutta tíð aftrat, og at hon kundi doyggja, nær tað skuldi vera. Hon hevði sera ilt við at anda, tá ið hon lá. Um næturnar fekk hon bert hvíld, tá ið hon var stuðlað upp við koddum í songini, so at hon næstan sat. Títt hostaherðindi og bløðingar úr lungunum høvdu gjørt hana sera kropsliga veika.
GSAM 202Fyrsta sjónin hjá frøken Harmon
GSAM 202.3Tá ið hon fekk fyrstu sjón sína, var hon stødd heima hjá frú Haines. Tað var um morgunin, og tær høvdu húsandakt. Fimm vóru til staðar, allar systrar í trúnni. Hinar høvdu biðið, og frøken Harmon bað við teskurødd, tá ið máttur Guds kom niður á ein sera undurfullan hátt og sjónliga ávirkaði allar, sum har vóru. Í eini handavending visti hon einki av tí, sum gekk fyri seg rundan um hana — hon var í sjón.
GSAM 202.4Á næsta møti greiddi hon teimum trúgvandi í Portland frá tí, sum henni hevði verið víst. Tey vóru fullvís í, at hetta var frá Harranum. Um tað mundið vóru um seksti í Portland, sum viðurkendu tað sum verk Harrans. Ein máttur fylgdi sjónini og eisini frásøgnini um hana, sum bert kundi koma frá Gudi. Ein álvarsom kensla av tí, sum hevði ævigan týdning, hvíldi støðugt á henni, og hon tyktist vera fylt av ósigandi heilagum ótta yvir, at ein so ung og veik sum hon skuldi verða vald sum amboð, sum Harrin kundi bera fólki sínum ljós ígjøgnum. Hon segði, at meðan hon var í sjónini, tyktist hon vera umgird av strálandi einglum í dýrdarríku forgørðum himmalsins, har alt er gleði og friður, og at tað var eitt syrgiligt skifti at vakna til tann ófullnøgjandi veruleikan í hesum deyðiliga lívi.
GSAM 203Stuttur samandráttur av fyrstu sjónini
GSAM 203.1Hesin stutti samandrátturin av fyrstu sjón hennara, soleiðis sum hon greiddi teimum trúgvandi í Portland frá henni, gevur eina hóming av, hvussu allar sjónirnar vóru: —
GSAM 203.2„Meðan eg bað, kom máttur Guds yvir meg, sum eg ongantíð áður hevði kent hann. Eg var umgird av ljósi og varð lyft hægri og hægri upp frá jørðini. Eg vendi mær at leita eftir adventfólkinum í heiminum, men fann tað ikki. Tá segði ein rødd við meg: ‘Hygg aftur, og hygg eitt sindur hægri upp.’ Tá lyfti eg eygunum og sá eina beina og smala gøtu, lagda høgt uppi yvir heiminum. Eftir hesi gøtu gekk adventfólkið móti staðnum, sum var við hin endan á gøtuni. Tey høvdu eitt bjart ljós sett upp aftan fyri seg við byrjanina á gøtuni; ein eingil segði mær, at tað var ‘midnáttarrópið’. Hetta lýsti eftir allari gøtuni og gav fótum teirra ljós, so tey ikki skuldu snáva. Og hildu tey eyguni vend á Jesus, sum var beint framman fyri tey og leiddi tey móti staðnum, vóru tey trygg. Men skjótt gjørdust nøkur móð; tey søgdu, at staðurin var langt burtur, og at tey høvdu væntað at vera komin inn í hann fyrr. Tá lívgaði Jesus tey við at lyfta dýrdarríka høgra arm sín, og frá armi hansara kom eitt bjart ljós, sum bylgjaði yvir adventfólkið, og tey róptu: Halleluja! Onnur avnoktaðu í ósketni ljósið aftan fyri seg og søgdu, at tað ikki var Gud, sum hevði leitt tey so langt út. Ljósið aftan fyri hesi slóknaði og læt føtur teirra vera í bølamyrkri. Tey snávaðu og vendu eygunum burtur frá málinum, mistu Jesus úr eygsjón og fullu av gøtuni niður í hin myrka og ónda heimin har niðri. Skjótt hoyrdu vit rødd Guds sum ljóðið av mongum vøtnum; hon kunngjørdi okkum dagin og tíman fyri komu Jesu. Hini livandi heilagu kendu og skiltu røddina, meðan hini óndu hildu, at tað var torusláttur og jarðskjálvti. Tá ið Gud kunngjørdi tíðina, úthelti hann Heilaga Andan yvir okkum, og andlit okkara fóru at lýsa og skína av dýrd Guds, eins og andlit Mósesar gjørdi, tá ið hann kom oman av Sinaifjalli.“11
GSAM 204Lýsing av støðu frú White, meðan hon var í sjón
GSAM 204.1Áðrenn vit halda fram við hesi grípandi frásøgn um, hvussu Andi Guds soleiðis kom undurfulliga til sjóndar, vil eg nevna nøkur viðurskifti viðvíkjandi sjónunum. Fyrstu ferð eg sá frú E. G. White, fyrr frøken Harmon, var í oktober 1852. Tann dagin sá eg hana í eini sjón, sum vardi meira enn ein tíma. Síðan tá havi eg havt tann framíhjárætt at síggja hana í sjón umleið fimti ferðir. Eg havi verið til staðar, tá ið læknar hava kannað hana, meðan hon var í hesi støðu, og tað er mær ein gleði at bera vitnisburð um tað, sum eg havi sæð og veit. Eg vóni, at ein frásøgn um veruligu viðurskiftini ikki verður vrakað uttan umhugsni fyri leysar gitingar hjá teimum, sum ongantíð hava sæð hana í hesi støðu.
GSAM 204.2Tá ið hon fer í sjón, rópar hon tríggjar ferðir í burturrykking: „Dýrd!“ Rópini ljóða og endurljóða; annað og serliga triðja rópið eru veikari, men meira grípandi enn tað fyrsta. Røddin líkist røddini hjá einum, sum er langt frá tær og júst er við at hvørva úr hoyrn. Í umleið fýra ella fimm sekund tykist hon síga niður sum ein, ið fellur í óvit ella hevur mist mátt sín. Síðan tykist hon í somu løtu verða fylt av yvirmenniskjaligari megi; viðhvørt reisir hon seg beinanvegin á føtur og gongur um í rúminum. Hon rørir ofta hendur og armar og peikar til høgru ella vinstru, meðan høvdið vendir sær. Allar hesar rørslur eru sera yndisligar. Í hvørjari støðu hondin ella armurin enn er, er tað ómøguligt hjá nøkrum at flyta hann. Eygu hennara eru altíð opin, men hon blunkar ikki; høvdið er lyft, og hon hyggur uppeftir, ikki við einum tómum eygnabrái, men við einum blíðum svipi. Einasti munurin frá tí vanliga er, at hon tykist hyggja við fullum ansni at onkrum langt burturi. Hon andar ikki, men pulsurin slær javnt. Andlitið er blítt, og andlitsliturin er líka reyðligur sum vanliga.
GSAM 205Samanborið við tað hjá Dánieli
GSAM 205.1Standur hennara viðvíkjandi andadrátti, missi av styrki og tí, at hon varð gjørd sterk, tá eingil Guds nart við hana, samsvarar fullkomiliga við lýsingina, sum profeturin Dániel gav av síni egnu uppliving í sjón, tá hann sigur: “Tí var eg einsamallur eftir, og eg sá hesa stóru sjónina, men eingin styrki var eftir í mær; tí varð vakurleiki mín í mær vendur til rotnan, og eg varðveitti ongan styrk.” “Tí hvussu kann tænarin hjá hesum harra mínum tala við henda harra mín? Tí hvat meg viðvíkur, var eingin styrki eftir í mær beinanvegin, og eingin andadráttur var eftir í mær. Tá kom aftur ein, sum líktist einum manni, og nart við meg; og hann styrkti meg og segði: O maður, sum ert so elskaður, óttast ikki; friður veri við tær; ver sterkur, ja, ver sterkur. Og tá hann hevði talað við meg, varð eg styrktur og segði: Lat Harra mín tala; tí tú hevur styrkt meg.”12
GSAM 205VITNISBURÐIR FRÁ SJÓNARVITTUM
GSAM 205M. G. Kellogg, M.D.
GSAM 205.2Viðvíkjandi støðuni hjá frú White, meðan hon var í sjón, kunnu nøkur orð frá sjónarvittum vera hóskandi. Tey fyrstu koma frá M. G. Kellogg, M.D., sum vísir til fyrstu sjónina, ið varð givin í Michigan 29. mai 1853 á einum møti í Tyrone, Livingston County. Hann sigur:
GSAM 206.1“Systir White var í sjón í umleið tjúgu minuttir ella ein hálvan tíma. Tá hon fór inn í sjónina, kendist øllum, sum vóru til staðar, kraftin og nærvera Guds, og nøkur av okkum kendu veruliga, at Andi Guds hvíldi máttmikiliga á okkum. Vit vóru upptikin av bøn og sosialum møti sabbatsmorgunin umleið klokkan níggju. Bróðir White, pápi mín og Systir White høvdu biðið, og eg bað í tí løtuni. Eingin spenningur hevði verið og eingar serligar framførslur. Kortini bóðu vit inniliga Gud um, at hann vildi signa møtið við nærveru síni og signa verkið í Michigan. Tá Systir White gav hetta sigursrík rópið ‘Dýrd! d-ý-r-d! d-ý-r-d!’, sum tit so ofta hava hoyrt hana rópa, tá hon fer inn í sjón, reisti Bróðir White seg og kunngjørdi áhoyrarafólkinum, at kona hansara var í sjón. Eftir at hava greitt frá, hvussu sjónir hennara vóru, og at hon ikki andaði, meðan hon var í sjón, beyð hann øllum, sum vildu, at koma fram og kanna hana. Dr. Drummond, ein lækni, sum eisini var prædikumaður hjá fyrstadags-adventistum, og sum (áðrenn hann sá hana í sjón) hevði sagt, at sjónir hennara høvdu magnetiskan uppruna og at hann kundi geva henni eina sjón, steig fram; og eftir eina gjølliga kanning bleiknaði hann heilt og segði: ‘Hon andar ikki!’”
GSAM 206.2“Eg eri heilt vísur í, at hon ikki andaði tá, meðan hon var í sjón, og heldur ikki í fleiri øðrum sjónum, sum hon hevði, tá eg var til staðar. At hon kom úr sjónini aftur var líka sjónligt sum, tá hon fór inn í hana. Fyrsta tekin okkara um, at sjónin var liðug, var, at hon fór at anda aftur. Fyrsta andadráttin dró hon djúpan, langan og fullan, so tað sást, at lunguni hennara høvdu verið heilt tóm fyri luft. Eftir fyrsta andadráttin gingu fleiri minuttir, áðrenn hon dró annan; hann fylti lunguni júst sum tann fyrsti. Síðani var steðgur í tveir minuttir, og hon dró triðja andadráttin; eftir tað gjørdist andadrátturin vanligur.” Undirskrivað: “M. G. Kellogg, M.D., Battle Creek, Mich., 28. des. 1890.”
GSAM 207F. C. Castle
GSAM 207.1Vit leggja fram niðanfyri frásøgn frá einum manni, sum var vitni til eina læknakanning av frú White, meðan hon var í sjón í Stowe, Vermont, summarið 1853. Hann sigur:
GSAM 207.2“Ein lækni var til staðar og kannaði hana soleiðis, sum vit hansara og kunnleiki løgdu honum til rættis, fyri at finna orsøkina til tað, sum hendi. Eitt tendrað ljós varð hildið tætt at eygum hennara, sum vóru víðopin; ikki ein vøddur í eyganum flutti seg. Síðani kannaði hann hana viðvíkjandi pulsi og eisini viðvíkjandi andadrátti, og eingin andadráttur var. Niðurstøðan var, at hann var sannførdur um, at hetta ikki kundi greiðast eftir náttúrligum ella vísindaligum meginreglum.” Undirskrivað: “F. C. Castle.”
GSAM 207D. H. Lamson
GSAM 207.3Niðanfyri standandi vitnisburðir snúgva seg um eina kanning, sum varð gjørd, meðan frú White var í sjón á einum møti í heiminum hjá elsta James White á Monroe Street í Rochester, N.Y., 26. juni 1854:
GSAM 207.4“Eg var tá seytjan ára gamal. Tað tykist mær, sum eg næstan enn kann hoyra hesi rørandi rópini: ‘D-ý-r-d!’ sum hon rópti. Síðani sakk hon aftur móti gólvinum, ikki fallandi, men mjúkt søkkandi, og ein hjálpari bar hana í ørmunum. Tveir læknar komu inn, ein gamal og ein ungur. Bróðir White var spentur eftir, at teir skuldu kanna Systur White gjølla, og tað gjørdu teir. Eitt spegil varð borið inn, og annar teirra helt tað yvir munn hennara, meðan hon talaði; men skjótt góvust teir við hesum og søgdu: ‘Hon andar ikki.’ Síðani kannaðu teir síðurnar á henni gjølla, meðan hon talaði, fyri at finna tekin um djúpan andadrátt, men teir funnu einki. Tá teir vóru lidnir við henda partin av kanningini, reisti hon seg upp, framvegis í sjón, og helt einari Bíbliu høgt uppi. Hon vendi frá einum staði til annars og endurgav rætt, hóast eyguni vóru vend upp og burtur frá bókini.”
GSAM 208.1“Hon sá tær sjey seinastu plágurnar. Síðani sá hon sigurin hjá hinum heilagu, og sigursróp hennara tykist mær enn hoyrast. Um hesi viðurskifti vitni eg frítt.” Undirskrivað: “Elsti D. H. Lamson, Hillsdale, Mich., 8. feb. 1893.”
GSAM 208Frú Drusilla Lamson
GSAM 208.2Ein annar vitnisburður um somu læknakanning er frá frú Drusillu Lamson, einkju eftir systkinabarni elsta Lamson og húsmóður á sanatoriinum í Clifton Springs, N.Y. Um møtið 26. juni 1854 sigur hon:
GSAM 208.3“Eg minnist møtið, tá royndin varð gjørd, nevniliga fyri at royna tað, sum Bróðir White ofta hevði sagt, at Systir White ikki andaði, meðan hon var í sjón; men eg minnist ikki navnið á læknanum, sum var til staðar.... Tað má hava verið lækni Fleming, tí hann varð onkuntíð boðsendur til ráðleggingar. Hann er tó nú deyður. Hetta kann eg siga: royndin varð gjørd, og einki tekin um andadrátt sást á speglinum.” Undirskrivað: “Drusilla Lamson, Clifton Springs, N.Y., 9. mars 1893.”
GSAM 208.4Enn ein vitnisburður frá einum, sum var til staðar við omanfyri nevnda høvið:
GSAM 208David Seeley
GSAM 208.5“Hetta er fyri at vátta, at eg havi lisið omanfyri nevndu vitnisburðirnar hjá David Lamson og frú Drusillu Lamson um frásøgn læknans, tá hann kannaði frú E. G. White, meðan hon var í sjón 26. juni 1854. Eg var til staðar á tí møtinum og sá kanningina. Eg taki undir við tí, sum Bróðir og Systir Lamson hava sagt, og vil leggja aftrat, at tað vóru lækni Fleming og ein annar yngri lækni, sum gjørdu kanningina. Eftir at frú White hevði reist seg, soleiðis sum tey hava greitt frá, bað lækni Fleming um eitt tendrað ljós, meðan hon endurgav bíbliuørindi. Hann helt ljósið so nær vørrum hennara sum møguligt uttan at brenna hana, beint framman fyri andadrátti hennara, um hon andaði. Tað sást ikki minsta fløkt í loganum. Tá segði læknin við stórum álvara: ‘Hetta staðfestir tað fyri altíð; eingin andadráttur er í likami hennara.’” Undirskrivað: “David Seeley, Fayette, Iowa, 20. aug. 1897.”
GSAM 209Hr. og frú A. F. Fowler
GSAM 209.1Niðanfyri standandi frásagnir snúgva seg um eina kanning, sum varð gjørd, meðan frú White var í sjón í Waldron’s Hall, Hillsdale, Mich., í februar 1857. Lækni Lord, ein lækni í Hillsdale, sum hevði starvast í fimti ár, gjørdi eina sera gjølla kanning. Um hana leggja eg fram hesar vitnisburðir:
GSAM 209.2“Vit vóru til staðar, tá Systir E. G. White hevði eina sjón í Waldron’s Hall í Hillsdale (í februar 1857). Dr. Lord gjørdi eina kanning og segði: ‘Hjarta hennara slær, men eingin andadráttur er. Lívið er har, men lunguni virka ikki; eg kann ikki greiða frá hesi støðu.’” Undirskrivað: “A. F. Fowler, frú A. F. Fowler, Hillsdale, Mich., 1. jan. 1891.”
GSAM 209C. S. Glover
GSAM 209.3Her kemur ein onnur frásøgn um somu sjón:
GSAM 209.4“Eg var til staðar, tá Systir White hevði omanfyri nevndu sjón í Waldron’s Hall í Hillsdale. Umframt frásøgnina omanfyri hoyrdi eg læknan siga, at støða Systur White í sjón var ‘uttan fyri hansara kunnleika’. Hann segði eisini: ‘Tað er okkurt yvirnáttúrligt við hesum.’” Undirskrivað: “C. S. Glover, Battle Creek, Mich., 19. jan. 1891.”
GSAM 209Hr. og frú Carpenter
GSAM 209.5Her er ein triðja frásøgn um sama tilburð:
GSAM 209.6“Hetta er fyri at vátta, at vit vóru til staðar í Waldron’s Hall í Hillsdale, Mich., í februar 1857, tá frú E. G. White hevði eina sjón, og meðan hon var í tí støðuni varð hon kannað av Dr. Lord. Vit hoyrdu almenna frásøgn hansara um málið, soleiðis sum Bróðir og Systir Fowler hava endurgivið hana omanfyri.” Undirskrivað: “W. R. Carpenter, Eliza Carpenter, Noblesville, Ind., 30. aug. 1891.”
GSAM 210D. T. Bourdeau
GSAM 210.1Nú verður tykkara ansur mintur á eina roynd, sum varð gjørd, meðan frú White var í sjón við Buck’s Bridge í St. Lawrence County, N.Y.:
GSAM 210.2“28. juni 1857 sá eg Systur Ellen G. White í sjón fyri fyrstu ferð. Eg trúði ikki á sjónirnar; men ein av fleiri umstøðum, sum eg kundi nevnt, sannførdi meg um, at sjónir hennara vóru frá Gudi. Fyri at vissa meg um, hvørt hon andaði ella ikki, legði eg fyrst hondina á bringu hennara so leingi, at eg visti, at lunguni lyftu sær ikki meira, enn tey høvdu gjørt, um hon var eitt lík. Síðani tók eg hondina og legði hana yvir munn hennara og klemmdi nasarnar saman millum tummil og peikifingur, so at tað var ómøguligt hjá henni at anda út ella inn, sjálvt um hon hevði ynskt tað. Eg helt hana soleiðis við hondini í umleið tíggju minuttir, nóg leingi til at hon undir vanligum umstøðum hevði kvalst; men henda roynd ávirkaði hana als ikki. Síðani eg sá hetta undurfulla fyribrigdið, havi eg ikki eina einastu ferð verið freistaður at ivast í guddómliga upprunanum hjá sjónunum hennara.” Undirskrivað: “D. T. Bourdeau, Battle Creek, Mich., 4. feb. 1891.”
GSAM 210Ein andamiðils-lækni roynir sjónina
GSAM 210.3Eg skal nevna eina aðra læknakanning, sum eg var vitni til í Parkville, St. Joseph County, Mich., 12. jan. 1861.
GSAM 210.4Við endan á einari áminningarrøðu, sum frú White helt fyri einum stórum skara, ið var komin saman í adventistasamkomuhúsinum, hvíldi signing Guds á henni á ein serligan hátt, og hon varð tikin í sjón, meðan hon sat í stóli sínum. Har var ein Dr. Brown, ein væl fyri og kropsliga sterkur maður, sum var andamiðil. Hann hevði sagt, at sjónir hennara vóru tað sama sum andamiðilskapur, og at um hon fekk eina sjón, meðan hann var har, kundi hann fáa hana úr henni eftir einum minutti. Boð varð givið um, at hvør, sum ynskti tað, kundi koma fram og kanna støðu hennara, meðan hon var í sjón. Læknin steig fram, men áðrenn hann var hálvur við kanningini, bleiknaði hann sum deyður og skalv sum eitt aspiblað. Elsti White segði: “Vil læknin siga frá støðu hennara?” Hann svaraði: “Hon andar ikki,” og skundaði sær móti hurðini. Teir við hurðina, sum kendu stóru orð hansara, søgdu: “Far aftur og ger tað, tú segði, tú skuldi gera; fá hesa kvinnu úr sjónini.” Í stórum órógvi greip hann um hurðahandfangið, men fekk ikki latið upp, fyrr enn tey, sum vóru nær hurðini, spurdu: “Lækni, hvat er tað?” Hann svaraði: “Gud ein veit; lat meg sleppa út úr hesum húsi,” og fór út.
GSAM 211.1Tað var sjónligt, at andin, sum ávirkaði hann sum miðil, fann sær líka lítið frið í nærveruni av kraftini, sum stýrdi frú White í sjón, sum menninir við teimum illu andunum í døgum Frelsarans, ið spurdu: “Ert tú komin higar at pína okkum áðrenn tíðina?”13
GSAM 211.2Ein líkskapur sæst í hesum tilburði við tað, sum er skrivað um uppliving Dániels profets. Tá hann fór inn í sjón við Anda Harrans, vórðu kaldæararnir, sum vóru til staðar—heiðningar, ið ikki kendu tann Andan—ógvuliga skelkaðir, og teir “flýddu at fjala seg.”14
GSAM 211Frøken Harmon verður biðin um at greiða frá sjónum sínum
GSAM 211.3Umleið eina viku eftir fyrstu sjón sína hevði Frøken Harmon eina aðra sjón á einum møti í heimi faðirs síns. Har varð hon biðin um at gera øðrum kunnugt tað, sum henni var opinberað. Hon var í stórum iva um, hvussu hon kundi gera tað, Harrin kravdi. Heilsan var so vánalig, at hon hevði veruligar kropsligar pínur og eftir øllum at døma bert stutta tíð eftir at liva. Hon var bert seytjan ára gomul, lítil og veik, óvon við fólk og av náttúru so smæðin og afturhaldssom, at tað var pínligt hjá henni at hitta fremmand. Í fleiri dagar bað hon inniliga og langt út á náttina um, at henda byrða mátti verða tikin frá henni og løgd á onkran annan, sum var betur førur fyri at bera hana. Men ljósið frá skylduni broyttist ongantíð, og orð eingilsins ljóðaðu alla tíðina: “Gev øðrum kunnugt tað, sum eg havi opinberað tær.”
GSAM 212.1Meðan hon var í hesum ørkymlaða huga, fór Frøken Harmon á annað møti í heimi faðirs síns. Á hesum møti sameinaðust øll í inniligari bøn fyri henni, og enn eina ferð vígdi hon seg til Harran og kendi seg fúsan at verða brúkt til dýrd hansara. Meðan hon bað, tunga myrkrið, sum hevði lagt seg yvir hana, hvarv; og sum hon seinni segði, kom eitt bjart ljós, líkt einum eldbolta, móti henni, og tá tað fall á hana, fór styrkur hennara burtur, og henni tóktist hon vera í nærveru Jesu og einglanna. Aftur ljóðaði: “Gev øðrum kunnugt tað, sum eg havi opinberað tær.” Hon segði, at hon inniliga bønaði um, at um hon mátti fara og greiða frá tí, Harrin hevði víst henni, mátti hon verða vard móti upphevjan. Tá segði ein eingil henni, at bøn hennara var hoyrd, og at um hon skuldi vera í vanda fyri at verða upphevjað, skuldi hon verða plágað av sjúku. Eingilin segði við hana: “Um tit bera boðskapin trúliga fram og halda út til endan, skulu tit eta av fruktini á lívsins træi og drekka úr ánni við lívsins vatni.”
GSAM 212Frøken Harmon vitjar Poland í Maine
GSAM 212.2Frøken Harmon hevði fingið víst, at hon skuldi fara til Poland í Maine og siga frá sjón síni. Dagurin eftir hesa triðju sjónina kom svágur hennara, óvæntað fyri øllum, koyrandi til dyrnar hjá faðir hennara og skeyt upp at taka hana við til Poland. Har helt hon eitt møti, har hon greiddi frá sjónini. Hazen Foss (15), sum var í vónloysi, kundi ikki fáast at koma til møtið; men við oyranum nær hurðini uttanfyri hoyrdi hann hana greiða frá sjón síni og segði: “Sjónin, hon hevur greitt frá, er so lík tí, sum mær varð víst, sum tvey fólk kunnu lýsa sama lut.” Morgunin eftir hitti hann óvæntað Frøken Harmon og segði við hana, at hon skuldi “vera trúgv í at bera byrðuna og í at greiða frá teimum vitnisburðum, sum Harrin skuldi geva henni, og Gud skuldi ikki fara frá henni.” Við onnur segði hann: “Tað er amboðið, sum Harrin hevur lagt hesa byrðu á.” Hann átti sanniliga at vita tað, tí hann hevði sæð persónin í sjónini, har honum varð sagt, at byrðan var “tikin frá” honum.
GSAM 213.1Frá tí løtuni fór arbeiði Frøken Harmon fram við, at hon ferðaðist úr staði í stað í statunum í New England og greiddi frá tí, sum henni var víst. Í summum førum varð henni í sjón sagt, hvar hon skuldi fara, og eisini hvørjar trupulleikar hon skuldi møta. Boðskapir hennara vóru serliga átalar til teirra, sum vóru á veg inn í læruna um andaligu afturkomu Krists, og eggjan til øll um at halda fast við ta fyrru royndina.
GSAM 213.2Hon sigur um uppliving sína: “Nøkur hildu seg heilt burtur frá arbeiði og útilokaðu øll, sum ikki vildu taka undir við sjónarmiðum teirra um hetta málið.... Gud opinberaði mær hesar villur í sjón og sendi meg til villu børn síni fyri at boða teimum tær; men mong teirra vrakaðu boðskapin heilt og ákærdu meg fyri at laga meg eftir heiminum. Hinvegin ákærdu teir, sum bert kallaðu seg adventistar meg fyri fanatismu, og eg varð rangliga, og av summum við illvilja, lýst sum leiðarin av teirri fanatismu, sum eg í veruleikanum arbeiddi fyri at beina burtur.”16 Um hetta skulu vit læra meira í komandi kapitli.
Notes
- Fimta Mósebók 4:34, 35. ↩
- Sálmur 106:21, 22, ↩
- Efesusbrævið 4:8-15, ↩
- Markus 16:17, 18. ↩
- 1. Korintbræv 1:4-8. ↩
- Opinberingin 12:17. ↩
- Opinberingin 19:10. ↩
- 1. Tessalonikubræv 5:5, 19-21. ↩
- Um eina fullfíggjaða kanning av vitnisburði Bíbliunnar um, at andligu gávurnar verða verandi, sí Profetiska gávan í evangelisku samkomuni, eitt smárit upp á 120 síður, sum fæst frá øllum forløgum okkara. ↩
- Sum tað varð víst Hazen Foss. Sí kapittul 11. ↩
- Tíðlig rit, s. 14, 15. ↩
- Dániel 10:8, 17-19. ↩
- Matteus 8:29. ↩
- Dániel 10:7. ↩
- ; sí kapittul 11. ↩
- Fyrstu rit, s. 22. ↩