Rozdział 28 — Drzwi, których nikt nie może zamknąć

GSAM 462.1„otom wystawił przed tobą drzwi otworzone, a żaden nie może ich zamknąć; bo acz masz niewielką moc, przecięś zachował słowo moje i nie zaprzałeś się imienia mego”.¹

GSAM 462.2Takie słowa skierowane są do tych, którzy w Kościele ewangelicznym znajdują się w stanie Filadelfii. Kościół ten powstał dzięki głoszeniu bliskiego przyjścia Chrystusa, a raczej dzięki tym, którzy trwali w tym, co usłyszeli na ten temat; bo o Kościele w Sardes (tym bezpośrednio poprzedzającym Filadelfię) mówi: „Pamiętaj tedy, jakoś wziął i słyszał, a chowaj i pokutuj. Jeźli tedy czuć nie będziesz, przyjdę na cię jako złodziej, a nie zrozumiesz, której godziny przyjdę na cię”.²

GSAM 462.3Kościół w Sardes usłyszał więc naukę o rychłym przyjściu Pana. Ci, którzy trzymali się tego, co usłyszeli, posuwali się naprzód w prawdzie, gdy „świecznik” został usunięty, i stworzyli kościół w Filadelfii, do którego Jezus powiedział: „Żeś zachował słowo cierpliwości mojej, ja też cię zachowam od godziny pokuszenia, która przyjdzie na wszystek świat, aby doświadczyła mieszkających na ziemi; Oto idę rychło; trzymaj, co masz, aby nikt nie wziął korony twojej”.³ To właśnie do tego kościoła w Filadelfii mówi On: „otom wystawił przed tobą drzwi otworzone, a żaden nie może ich zamknąć”.

GSAM 462.4Oto więc dobitne oświadczenie Pisma Świętego, że ci, których w Bożej opatrzności skłania się do ostrzegania świata przed przyjściem Pana i do wzywania ludzi, by przygotowali się na spotkanie z Bogiem, cieszą się w swojej pracy szczególną łaską Bożą. Ludzie mogą próbować przeszkadzać, udaremniać ich działania, zamykać „drzwi głoszenia”, ale mimo to głos Boga rozbrzmiewa ponad całym zgiełkiem: „otom wystawił przed tobą drzwi otworzone”.

GSAM 463Postępy z ostatnich siedemdziesięciu czterech lat

GSAM 463.1Na poprzednich stronach tej książki pokrótce omówiliśmy okres siedemdziesięciu czterech lat, od 1831 do 1905 roku, śledząc powstanie i rozwój poselstw adwentowych, a zwłaszcza Poselstwa Trzeciego Anioła. Pokazaliśmy, jak to poselstwo, wychodząc z nieznanego i ubogiego początku, z roku na rok zyskiwało na sile i mocy, aż w końcu jego misje objęły całą ziemię. Z pewnością nie dlatego, że poselstwo to podoba się cielesnym sercom, odniosło taki sukces; na pierwszym planie stawia bowiem sabat Pański, którego przestrzeganie wiąże się z ciężkim krzyżem, wymagającym powstrzymania się od prowadzenia interesów ze światem w najbardziej pracowity dzień tygodnia. Nie rozprzestrzeniło się też z powodu braku sprzeciwu; bo napotykało go od samego początku – i to najzacieklejszy sprzeciw z zewnątrz, a także trudności spowodowane przez osoby niepoświęcone, które na jakiś czas wkradły się do naszych szeregów. Jeśli chodzi o sytuację spowodowaną intrygami i wysiłkami zewnętrznych wrogów, możemy śmiało powiedzieć słowami psalmisty Dawida: „Gdyby był Pan z nami nie był, (powiedz teraz Izraelu!) Gdyby był Pan z nami nie był, gdy ludzie powstawali przeciwko nam: Tedyćby nas byli żywo pożarli w rozpaleniu gniewu swego przeciwko nam; Tedyćby nas były wody zabrały a strumień porwałby był duszę naszę; Tedyćby były porwały duszę naszę one wody gwałtowne. Błogosławiony Pan, który nas nie podał na łup zębom ich. Dusza nasza jako ptaszek uszła z sidła ptaszników; sidło się potargało, a myśmy uszli. Wspomożenie nasze w imieniu Pańskiem, który stworzył niebo i ziemię”.⁴

GSAM 464Pomoc w Panu

GSAM 464.1Pan oświadcza, że postawił przed swoim ludem „otwarte drzwi, których nikt nie może zamknąć”. Nic więc dziwnego, że przesłanie to nieustannie się rozprzestrzenia. To Boże przesłanie dla ludzi i musi odnieść sukces. W Objawieniu 7:2 dzieło przygotowywania ludu do ostania się, gdy nadejdzie wielki dzień gniewu Bożego, symbolizuje anioł „wznoszący się ze wschodu” lub, jak niektórzy tłumaczą, „jak wschodzące słońce”. Spójrz, jak nadchodzi świt – najpierw na wschodzie pojawiają się promienie światła; stopniowo stają się coraz jaśniejsze, aż widać szeroki, wyraźny dysk słońca. Gdy „Król Dnia” wznosi się do zenitu, jego światło, ciepło i moc stają się coraz bardziej intensywne.

GSAM 464.2Tak właśnie wyglądał rozwój Poselstwa Trzeciego Anioła od 1848 roku, kiedy to zawarte w nim prawdy przybrały wyraźną formę, a od tego momentu obserwujemy wyraźny i stały wzrost, który jest naprawdę niesamowity. Nie możemy tego wyjaśnić inaczej, jak tylko tym, że Pan potwierdza swoje słowo wobec tych, którzy w tym czasie, gdy zbliża się Jego zbawienie, „strzegą sabatu, by go nie zbezcześcić”⁵ i powstrzymują się od robienia tego, co im się podoba w święty dzień Boży, a tym samym – poprzez „wiarę Jezusa”, o której mowa w Poselstwie Trzeciego Anioła z Objawienia 14 – przestrzegają wszystkich „przykazań Bożych”. O takich Pan powiedział przez proroka Izajasza: „Tedy wyniknie jako zorza ranna światłość twoja, a zdrowie twoje prędko zakwitnie! i pójdzie przed tobą sprawiedliwość twoja [„Pan sprawiedliwość nasza” – Jeremiasz 23:6], a chwała Pańska zbierze cię”⁶ Skoro mamy takie zapewnienia, jak moglibyśmy oczekiwać czegoś innego niż sukces tego dzieła? „Jeśli Bóg jest z nami, kto może być przeciwko nam?”

GSAM 464Jak to może się udać?

GSAM 464.3Spójrzmy na sytuację z 1846 roku, kiedy pastor Joseph Bates zaczął pisać tę pierwszą książkę – pierwszą w historii wydaną przez Adwentystów Dnia Siódmego na temat sabatu – mając do dyspozycji zaledwie dwanaście i pół centa, a jeszcze przed końcem pierwszego dnia pisania musiał je wydać; i przyglądając się znowu pastorowi Jamesowi White’owi, który wydrukował swoją pierwszą małą ulotkę Present Truth za pieniądze zarobione na koszeniu na polu siana, a potem rozsyłał ją za darmo wszystkim, którzy chcieli ją przeczytać, i mówił o tym jako o przesłaniu, które miało dotrzeć aż na krańce ziemi – patrząc na te skromne początki, można by, językiem ludzi z czasów Amosa, zapytać: „któż zostanie Jakóbowi, gdyż maluczki jest?”.⁷ Porównując to z sytuacją z 1905 roku, kiedy to publikowanie prawd tego przesłania odbywa się w dwudziestu wydawnictwach rozsianych po różnych częściach świata, często pracujących na pełnych obrotach, by zaspokoić popyt na materiały do czytania, możemy rzeczywiście powiedzieć: Oto „otwarte drzwi”, których nikt jeszcze nie zamknął.

GSAM 465.1O tych z dawnych czasów, którzy sądzili, że dzieło to nigdy się nie powiedzie, możemy powiedzieć słowami, którymi prorok Zachariasz zganił tych, którzy chcieli przeszkodzić Bożemu dziełu odbudowy Jeruzalemu: „któżby wzgardził dniem małych początków?”⁸ O rzeczach, które wydawały się górami trudności na ich drodze, Pan powiedział przez proroka:

GSAM 465Góra zamieniła się w równinę

GSAM 465.2„Cóżeś ty jest, o góro wielka! przeciwko Zorobabelowi? Równina; bo on wywiedzie kamień główny z głośnym okrzykiem: Łaska, łaska nad nim”.⁹ Tak właśnie było w przypadku dzieła Poselstwa Trzeciego Anioła i tak będzie, dopóki nie zostanie przyniesiony „kamień główny”, czyli innymi słowy, dopóki dzieło nie zostanie zakończone.

GSAM 465.3Spójrz na tę garstkę ludzi z 1846 roku – ubogich materialnie, ubogich pod każdym względem z wyjątkiem wiary w Boga i skarbnicy prawdy – i zobacz, do jakich rozmiarów rozrosło się ich dzieło. Pomyśl o środkach, jakie mamy teraz do dyspozycji: książki już przygotowane, przetłumaczone i wydrukowane w różnych językach świata, a także setki akwizytorów, którzy dostarczają te książki do domów ludzi, osiągając rocznie wartość 400 000 dolarów. Jeśli Bóg nadal będzie błogosławił tę pracę, możemy liczyć na sukces. Dzięki tym środkom i agencjom, które z miesiąca na miesiąc się rozrastają, oraz dzięki zaufaniu do Chrystusa, nie musimy oczekiwać niczego innego niż to, o czym śpiewał Salomon o Kościele Bożym, gdy wychodził on ze swojego pustynnego stanu, „opierając się na ramieniu swojego Ukochanego”, kiedy przedstawiał go jako ukazującego się, „piękna jako miesiąc, czysta jako słońce, ogromna jako wojsko uszykowane z chorągwiami”.¹⁰

GSAM 466Z pomocą daru proroctwa

GSAM 466.1Nie tylko widzieliśmy, że opatrzność Pana otworzyła drogę do szerzenia prawdy, a Jego szczególne błogosławieństwo towarzyszyło wysiłkom podejmowanym, by podążać ścieżkami Jego opatrzności, ale w rozwoju i postępie Poselstwa Trzeciego Anioła komunikował się On ze swoim ludem poprzez dar proroctwa. Nie miało to formy nowego objawienia, które miałoby zastąpić Biblię, ani nie miało na celu wypaczenia nauk Pisma Świętego, ale miało pokazać, gdzie w dzisiejszych czasach istnieje niebezpieczeństwo odejścia od prostoty ewangelii Chrystusa, gdzie ludzie są narażeni na uleganie tendencjom epoki, zadowalając się pozorem pobożności bez prawdziwej mocy.

GSAM 466.2Jeśli spojrzymy na ten temat przez pryzmat przykładu¹¹ starożytnych proroków, który Pan dał nam jako jedną z zasad, według których należy badać takie objawienia, to znajdziemy te same powody, dla których takie objawienia są potrzebne teraz, tak samo jak wtedy; a mianowicie ryzyko, że w każdej epoce można zboczyć z drogi prawdy pod wpływem dominujących i charakterystycznych dla danej epoki doktryn i praktyk. Apostoł Paweł, mówiąc o objawianiu się darów, które Pan złożył w Kościele, mówi, że służą one „Ku spojeniu świętych, ku pracy usługiwania, ku budowaniu ciała Chrystusowego; A iżbyśmy się wszyscy zeszli w jedność wiary i znajomości Syna Bożego, w męża doskonałego, w miarę zupełnego wieku Chrystusowego, Abyśmy więcej nie byli dziećmi, chwiejącymi się i unoszącymi się każdym wiatrem nauki przez fortel ludzki i przez chytrość podejścia błędem. Ale szczerymi będąc w miłości, rośnijmy w onego we wszystkiem, który jest głową, to jest w Chrystusa, Z którego wszystko ciało przystojnie złożone i spojone we wszystkich stawach, przez które jeden członek drugiemu posiłku dodaje przez moc, która jest w każdym członku, według miary jego, wzrost ciału należący bierze ku budowaniu samego siebie w miłości”.¹²

GSAM 467.1Te same zarzuty, które wysuwa się obecnie przeciwko przejawom daru proroctwa, można by z taką samą siłą wysuwać w starożytności; czyli: mamy Pismo Święte, więc nie potrzebujemy takich darów. Te same Pisma mówią nam jednak, że Chrystus dał Kościołowi te dary, by pełniły swoją rolę, dopóki nie „przyjdzie to, co jest doskonałego [stan doskonałości]”, i że Kościół ma być taki, jak powiedziano: „wam na żadnym darze nie schodzi, którzy oczekujecie objawienia Pana naszego Jezusa Chrystusa”.¹³

GSAM 467Po co nam prorocy?

GSAM 467.2Ludzie w starożytności mogli rozumować, że mają prawo moralne Boga, zapisane Jego własnym palcem na kamiennych tablicach; że mają ustawy, wyroki i pouczenia, które zostały przekazane Mojżeszowi z ust Boga i które zostały starannie spisane; i czego jeszcze potrzeba? Jednak pomimo wszystkich tych wspaniałych prawd, które posiadali, Bóg zechciał przemawiać do nich „w różnych czasach i na różne sposoby przez swoich świętych proroków”.

GSAM 467.3Widzimy, że świadectwa różnych proroków, takich jak Izajasz, Jeremiasz, Ezechiel, Daniel, Ozeasz i inni, w każdym przypadku nauczały tej samej wielkiej zasady dotyczącej posłuszeństwa Bogu; jednak każdy prorok miał swoje specyficzne upomnienia dla ludzi swoich czasów, za ich skłonność do odchodzenia od świętych i prawych zasad pod wpływem panujących zwyczajów epoki, w której proroctwo zostało przekazane.

GSAM 468Potrzeba darów

GSAM 468.1Można by argumentować, że mamy nie tylko wspaniałe nauki z Pism Starego Testamentu, ale też słowa samego naszego Zbawiciela i apostołów, więc po co nam jeszcze więcej światła? Faktem jest jednak, że ci sami święci apostołowie wskazywali na dni ostateczne, kiedy „nastaną czasy trudne” i kiedy ludzie będą tymi, którzy „mają kształt pobożności, ale się skutku jej zaparli”, mówiąc nam też, że „odstaną niektórzy od wiary, słuchając duchów zwodzących i nauk dyjabelskich”.

GSAM 468.2W świetle tego wszystkiego ludzie, o których Paweł pisze w liście do Tesaloniczan – ci, którzy nie będą w ciemności, by dzień Chrystusa nie zaskoczył ich jak złodziej, ale którzy będą dziećmi światłości – są zachęcani, by „wszystko badać” w odniesieniu do „proroctw” i „co jest dobrego, tego się trzymajcie”.¹⁴ To tak, jakby im powiedzieć, że ludzie, którzy będą wyczekiwać przyjścia Pana Jezusa Chrystusa i którzy w końcu okażą się gotowi na ten dzień, będą mieli wśród siebie „dobre”, prawdziwe przejawy daru proroctwa.

GSAM 468Znaki końca

GSAM 468.3Żyjemy w czasach, kiedy z każdej strony pojawia się mnóstwo znaków, że dzień Pański jest już blisko. Jesteśmy właśnie w tym okresie, w którym miał powstać lud, który będzie przestrzegał wszystkich przykazań, a także „będzie miał świadectwo Jezusa”¹⁵ — czyli „duch proroctwa”.¹⁶ Co widzimy? Że w ciągu ostatnich sześćdziesięciu lat pojawił się właśnie taki lud, niosący właśnie takie przesłanie, wśród którego objawił się dar proroctwa. Sprawdzając ten dar, objawiony poprzez panią E. G. White, według biblijnych zasad, przekonaliśmy się, że wytrzymuje on tę próbę pod każdym względem. W całym dorobku pani White, od początku do końca, nie znaleziono ani jednej linijki, która dawałaby choćby najmniejsze przyzwolenie na grzech lub w najmniejszym stopniu tolerowała jakiekolwiek odejście od Słowa Bożego. Te pisma nigdy nie stawiały się ponad Biblią, ale nieustannie zachęcają do jak najdokładniejszego studiowania Słowa Bożego, wskazując na nie jako wielki wzorzec, według którego nasze sprawy będą rozpatrywane podczas sądu ostatecznego. W jej pismach Chrystus jest wywyższany przed nami jako jedyny wzór, za którym powinniśmy podążać. W niezwykle obrazowy sposób ogłasza się Go jako naszą jedyną nadzieję na zwycięstwo tutaj, nasze jedyne schronienie przed nadchodzącym gniewem, jedyne imię i jedyny sposób, dzięki którym możemy zostać zbawieni.

GSAM 469Osobisty hołd

GSAM 469.1Jeśli chodzi o panią White i charakter jej pracy, poniżej zamieszczam tekst napisany w 1877 roku przez kogoś, kto ją znał i przez wiele lat studiował jej dzieła; a po około pięćdziesięciu trzech latach sprawdzania, latach uważnej obserwacji, w pełni popieram każde wyrażone w nim przekonanie:—

GSAM 469.2„Jeśli chodzi o chrześcijański charakter siostry White, pozwolę sobie powiedzieć, że wydaje mi się, iż coś o nim wiem. Znam ją od osiemnastu lat – to ponad połowa historii naszego ludu. Wielokrotnie bywałem w ich rodzinie, czasem nawet przez całe tygodnie. Oni też wielokrotnie gościli w naszym domu i w naszej rodzinie. Podróżowałem z nimi niemal wszędzie; byłem z nimi zarówno w prywatnych, jak i publicznych sytuacjach, na zebraniach i poza nimi, i miałem najlepszą okazję, by poznać życie, charakter i ducha brata i siostry White. Jako duchowny miałem do czynienia z różnymi ludźmi i różnymi typami charakterów, więc myślę, że potrafię w pewnym stopniu ocenić, jaka jest dana osoba, przynajmniej po latach bliskiej znajomości.

GSAM 470.1„Wiem, że siostra White jest skromną, łagodną, dobroduszną i szlachetną kobietą. Te cechy jej charakteru nie są po prostu udawane ani wyuczone, ale płyną z wdziękiem i naturalnością z jej wrodzonego usposobienia. Nie jest zarozumiała, nie uważa się za bezbłędną ani nie zadziera nosa, jak to zawsze bywa u fanatyków. Często miałem do czynienia z fanatykami i zawsze okazywało się, że są pełni pretensjonalności, dumy, gotowi wygłaszać swoje opinie, przechwalają się swoją świętością itp., ale siostra White zawsze była dla mnie całkowitym przeciwieństwem tego wszystkiego.

GSAM 470Przyjaciółka ubogich

GSAM 470.2„Każdy, nawet najbiedniejszy i najskromniejszy, może swobodnie zwrócić się do niej po radę i pocieszenie, nie spotykając się z odrzuceniem. Zawsze troszczy się o potrzebujących, ubogich i cierpiących, zapewniając im wsparcie i wstawiając się za nimi.

GSAM 470.3„Nigdy nie poznałem nikogo, kto tak nieustannie miałby przed oczami bojaźń Bożą. Nic nie robi bez gorliwej modlitwy do Boga. Starannie i nieustannie studiuje Słowo Boże. Słyszałem, jak siostra White przemawiała setki razy, przeczytałem wszystkie jej świadectwa od deski do deski, większość z nich wiele razy, i nigdy nie udało mi się znaleźć w nich ani jednego niemoralnego zdania, ani niczego, co nie byłoby całkowicie czyste i chrześcijańskie; niczego, co odciągałoby od Biblii i od Chrystusa; ale znajduję tam najgorętsze wezwania do posłuszeństwa Bogu, do miłości do Jezusa, do wiary w Pismo Święte i do nieustannego zgłębiania go. Z tych świadectw czerpałem ogromną duchową korzyść niezliczoną ilość razy. Naprawdę, nigdy nie czytałem ich bez poczucia, że jestem upominany za mój brak wiary w Boga, brak oddania i brak gorliwości w ratowaniu dusz. Jeśli mam choć odrobinę rozsądku i duchowego rozeznania, to stwierdzam, że świadectwa te są w tym samym duchu i mają ten sam wydźwięk co Pismo Święte.

GSAM 470.4„Od trzydziestu lat [możemy teraz powiedzieć: sześćdziesięciu] te świadectwa są przyjmowane z wiarą i czytane wśród naszego ludu. Jak to na nich wpłynęło? Czy odciągnęło ich od prawa Bożego? Czy skłoniło ich do porzucenia wiary w Chrystusa? Czy sprawiło, że odrzucili Biblię? Czy sprawiło, że stali się zepsutym, niemoralnym ludem? Wiem, że wypadną korzystnie w porównaniu z każdą inną wspólnotą chrześcijańską.

GSAM 471.1„Zauważyłem jedną rzecz, a mianowicie, że nawet najzagorzalsi przeciwnicy wizji siostry White przyznają, że jest ona chrześcijanką. Jak mogą to przyznać, tego nie wiem. Próbują to wyjaśnić, mówiąc, że jest ona w błędzie. Nie są w stanie wskazać ani jednej skazy w całym jej życiu, ani jednego niemoralnego zdania we wszystkich jej pismach. Muszą przyznać, że znaczna część jej pism jest znakomita i że każdy, kto żyłby zgodnie z tym, co ona mówi, byłby dobrym chrześcijaninem, mającym pewność nieba. To naprawdę dziwne, jeśli jest ona narzędziem diabła, natchniona przez szatana, albo jeśli jej pisma są niemoralne lub są tylko kaprysami jej własnego umysłu”.

GSAM 471Nieznajomi wypowiadają się o pismach

GSAM 471.2Gdy wysyłamy nasze czasopisma z pismami pani White, sięgają po nie najskromniejsi, bogobojni i oddani ludzie. Opowiadając o tym, co przeczytali, mówią: „Szczególnie interesują nas pisma pani White. Są tak praktyczne, tak pełne wskazówek, które mają przybliżyć człowieka do Pana i uczynić go bardziej pokornym, bogobojnym i oddanym. Te teksty są tak bardzo w duchu Pisma Świętego, że kiedy je czytamy, wydaje się, że pani White musi być natchniona, by pisać w taki sposób”. Takie właśnie świadectwa pojawiają się w dziesiątkach przypadków od osób, które korespondują z naszymi misjonarzami, a przy tym nie mają najmniejszego pojęcia, że idee pani White pochodzą ze świętych wizji.

GSAM 471Źródło sprzeciwu

GSAM 471.3Gdy rozważamy wrażenie, jakie wywiera ten dar, nasuwa się pytanie: skąd i dlaczego pojawił się sprzeciw wobec przejawów tego daru? I jaki był wynik działań tych, którzy się sprzeciwiali? Obserwując tę sprawę uważnie od 1852 roku, zauważyłem, że w większości przypadków sprzeciw wobec tych przejawów pochodził od tych, którzy zostali upomniani za wady charakteru, złe nawyki lub niewłaściwy sposób życia. Wielu z tych, którym udzielono upomnienia, protestowało, twierdząc, że nie są tak źli, jak przedstawiało ich świadectwo, i chcieli pokazać, że potrafią trzymać się prawdy, nawet jeśli mieliby postąpić wbrew udzielonemu im upomnieniu. Czas pokazał, że zdecydowana większość z nich wyrzekła się swojej wiary i całkowicie opuściła szeregi. Niektórzy dostrzegli swój błąd i jeszcze mocniej trzymali się prawdy. Powstaje pytanie: jeśli ci, którzy sprzeciwiają się temu darowi, są prowadzeni przez Pana, dlaczego mieliby stracić swoją duchowość i odwrócić się od Boga? Zasada naszego Zbawiciela mówi, że drzewo poznaje się po owocach. On sam bardzo dobitnie stwierdza, że „zepsute drzewo nie może wydawać dobrych owoców”.

GSAM 472Porażka przeciwników

GSAM 472.1Pamiętamy przypadki, kiedy organizowano sprzeciw wobec świadectw pani White, twierdząc, że ich praca odniesie wielki sukces, jak tylko pozbędą się tych świadectw. Jednak ich nadzieje okazały się całkowitą porażką. Po latach walki nie pokazali więcej dowodów na szerzenie prawdy o sabacie przed światem niż ich poprzednicy czterdzieści dziewięć lat temu. Jeśli to było szczególne dzieło Pana, to czemu ich przesłanie nie przyniosło większego powodzenia?

GSAM 472Gdzie jest ten sukces?

GSAM 472.2Z drugiej strony, gdy spojrzymy na to przesłanie, dzięki któremu przykazania Boże i wiara w Jezusa są głoszone światu – przesłanie, z którym wiąże się przejaw daru proroctwa wraz z jego radami, wskazówkami i upomnieniami – widzimy, że od samego początku aż do dziś robi ono pewne i stałe postępy. Słuchając rad Pana przekazywanych przez ten dar, idąc naprzód w mocy Pana, przesłanie to, jak już pokazaliśmy, ogarnęło całą ziemię i szybko jest niesione „wszelkiemu narodowi, i pokoleniu, i językowi, i ludowi”.

GSAM 473.1Jeśli chodzi o dotychczasowe postępy, to możemy powiedzieć, że Słowo Boże się sprawdziło, bo On powiedział: „Żadne naczynie urobione przeciw tobie nie zdarzy się”. Naprawdę, ręka Boga objawiła się w sukcesach, które towarzyszyły powstaniu i rozwojowi tego wielkiego ruchu adwentowego do tej pory, a jeśli chodzi o przyszłość, polegamy na pewnym spełnieniu Jego słowa: „otom wystawił przed tobą drzwi otworzone, a żaden nie może ich zamknąć”. Z tą pewnością możemy śpiewać z pełnym przekonaniem:—