Rozdział 5 — Przesłanie o drugim przyjściu

GSAM 93.1„A od drzewa figowego nauczcie się tego podobieństwa: Gdy się już gałąź jego odmładza i liście wypuszcza, poznajecie, iż blisko jest lato. Także i wy, gdy ujrzycie to wszystko, poznawajcie, iż [na marginesie: on] blisko jest, a we drzwiach. Zaprawdę powiadam wam, że nie przeminie to pokolenie (dosłowne tłumaczenie KJV), ażby się to wszystko stało. Niebo i ziemia przeminą, ale słowa moje nie przeminą”.¹

GSAM 93.2W tym fragmencie Pisma Świętego nasza uwaga skupia się na czasie, w którym można rozpoznać, że przyjście Chrystusa jest „u drzwi” – z taką samą pewnością, z jaką wiemy, że lato jest blisko, gdy widzimy pierwsze delikatne, młode liście. Można też stwierdzić, że dotarliśmy do pokolenia, które nie zejdzie ze sceny, dopóki sam Chrystus nie przyjdzie. Kiedy nadejdzie czas, by zrozumieć tę przypowieść, to z całą pewnością będzie to czas, w którym Pan powoła nauczycieli, by ją wyjaśnili. Pytanie apostoła z innej okazji pasuje tu równie dobrze: „jako usłyszą bez kaznodziei? Jakoż też będą kazać, jeźliby nie byli posłani?”.²

GSAM 93Czas na znaki

GSAM 93.3W poprzednim rozdziale widzieliśmy, jak zdobyto wiedzę o zakończeniu okresu dwóch tysięcy trzystu dni i że rozciągał się on aż do „godziny Jego sądu”. W przedstawionej tu przypowieści przenosimy się do czasu, w którym Pan chce, by ta przypowieść i przesłanie o „sądzie” zostały ogłoszone światu. Po tym, jak Zbawiciel mówił o wielkim „ucisku”, który miał spaść na Jego lud, a który miał zostać „skrócony”, powiedział: „zaraz po utrapieniu onych dni słońce się zaćmi, a księżyc nie da jasności swojej, i gwiazdy będą padać z nieba, i mocy niebieskie poruszą się. Tedyć się ukaże znamię Syna człowieczego na niebie”.³

GSAM 94.1Zauważ, że o ostatnim z wymienionych znaków nie jest napisane, że jest to znak Jego przyjścia, ale znak, że Syn Człowieczy tam jest i że widać, jak nadchodzi. Wydarzenia wymienione w tym tekście jako znaki, na których należy oprzeć wiarę w Jego bliskie przyjście, to znaki na słońcu, księżycu i gwiazdach. Pozostałe wydarzenia, które następują później, mają związek z Jego faktycznym przyjściem w obłokach nieba. Tak więc zaraz po trzecim z tych znaków – tym dotyczącym gwiazd – nadchodzi czas, w którym Pan powoła swoich nauczycieli, by głosili, że przyjście Chrystusa jest tuż za progiem.

GSAM 94.2A co do czasu pojawienia się tych znaków: słońce miało się zaciemnić zaraz po ucisku.⁴ Jak zapisuje Marek, miało to nastąpić „w one dni po uciśnieniu onem”.⁵ Nasz Zbawiciel powiedział, że dni te zostaną skrócone. Dzięki dekretowi Marii Teresy oraz aktom tolerancji z lat 1773–1776 faza najgorszych prześladowań Kościoła została skrócona. Chociaż władza prześladowcza utrzymała kontrolę nad władzą świecką aż do 1798 roku, jej prześladowania zakończyły się mniej więcej w 1773 roku. Porównując wypowiedzi Zbawiciela, można umiejscowić pierwszy z tych znaków między 1773 a 1798 rokiem.

GSAM 94Ciemny dzień i noc

GSAM 94.319 maja 1780 roku słońce w nadnaturalny sposób pociemniało. Nie było to zaćmienie, bo księżyc był w pełni dzień wcześniej. Mimo to nad całą północno-wschodnią częścią Stanów Zjednoczonych panowała ciemność od jedenastej rano do jedenastej w nocy. Wtedy nie tylko słońce pociemniało, ale księżyc odmówił odbijania jego światła. Była to ciemność, która uniemożliwiła słońcu oświetlenie tarczy księżyca. Jak wiele lat później ujął to Noah Webster: „Nigdy nie podano żadnego zadowalającego wyjaśnienia tej ciemności”.

GSAM 95.1O tym mrocznym dniu astronom Herschel powiedział: „Ciemny Dzień w Ameryce Północnej był jednym z tych cudownych zjawisk natury, o których zawsze będzie się czytać z zainteresowaniem, ale których filozofia nie potrafi wyjaśnić”.

GSAM 95.2Ci, którzy opisywali ciemność nocy z 19 maja 1780 roku, mówili, że mimo pełni księżyca „gdyby wszystkie świecące ciała niebieskie we wszechświecie w ogóle znikły, ciemność nie mogłaby być bardziej zupełna”.

GSAM 95Spadające gwiazdy

GSAM 95.3Trzeci z tych znaków, spadające gwiazdy, spełnił się 13 listopada 1833 roku. Tej nocy, a raczej pięć godzin przed świtem, miał miejsce deszcz meteorów, który niektórzy porównywali do strumieni ognia spadających z nieba, a inni – do iskier wyskakujących z jakiegoś wielkiego fajerwerku. Zjawisko to ogarnęło całą Amerykę Północną, od Zatoki Meksykańskiej na południu po Zatokę Hudsona na północy oraz od Wysp Sandwich na zachodzie aż po obszar położony kilkaset mil od Liverpoolu na wschodzie. Gdziekolwiek to obserwowano, był to ten sam nieprzerwany deszcz gwiazd, spadających tak gęsto jak płatki śniegu podczas śnieżnej burzy.

GSAM 95.4Jeśli chodzi o ten deszcz gwiazd z 1833 roku, cytujemy dalej z gazety Connecticut Observer z 25 listopada 1833 roku:—

GSAM 95.5„Redaktor gazety Old Countryman traktuje sprawę «spadających gwiazd» bardzo poważnie. Pisze: «Uznajemy ten deszcz ognia, który widzieliśmy w ostatnią środę rano, za straszny symbol, pewny zwiastun i łaskawy znak tego wielkiego i strasznego dnia, którego świadkami będą mieszkańcy ziemi, gdy zostanie otwarta szósta pieczęć. Czas ten jest już tuż tuż, opisany nie tylko w Nowym Testamencie, ale i w Starym Testamencie; a nie można było ujrzeć trafniejszego obrazu niż drzewo figowe zrzucające owoce pod wpływem potężnego wiatru».”

GSAM 96Przepowiednia Thomasa Burnetta

GSAM 96.1Ludzie byli uczeni przez poprzednie pokolenia, by oczekiwać dosłownego spełnienia tego znaku. Thomas Burnett w swojej książce Theory of the Earth, wydanej w Londynie w 1697 roku, tak napisał o Ewangelii Mateusza 24:29:—

GSAM 96.2„Bez wątpienia w tamtym czasie pojawią się wszelkiego rodzaju ogniste meteory; a wśród nich te zwane spadającymi gwiazdami, które choć pojedynczo nie są niczym szczególnym, to jednak gdyby pojawiły się w ogromnej liczbie, spadając – jak mówi prorok – niczym liście z winorośli czy figi z drzewa figowego, stworzyłyby niesamowity widok... Nie musimy traktować tych słów jako przesadnych i poetyckich fraz, ale jako jawne proroctwa i rzeczy, które dosłownie się spełnią”.

GSAM 96Świadectwo Olmsteada

GSAM 96.3Profesor Olmstead z Yale College w stanie Massachusetts, nazywany „największym meteorologiem Ameryki”, tak powiedział o spadających gwiazdach z 13 listopada 1833 roku:—

GSAM 96.4„Zasięg deszczu meteorów z 1833 roku był tak duży, że objął niemałą część powierzchni Ziemi – od środkowej części Atlantyku na wschodzie aż po Pacyfik na zachodzie; oraz od północnego wybrzeża Ameryki Południowej po nieokreślone regiony wśród brytyjskich posiadłości na północy. Spektakl spadających gwiazd był nie tylko widoczny, ale wszędzie wyglądał tak samo”.

GSAM 96.5O tym spektaklu, który zaczął się około godziny 23:00 12 listopada i trwał do około 4:00 rano 13 listopada, profesor mówi:—

GSAM 96.6„Ci, którzy mieli szczęście być świadkami pokazu spadających gwiazd rankiem 13 listopada 1833 roku, prawdopodobnie widzieli największy pokaz niebiańskich fajerwerków, jaki kiedykolwiek zaobserwowano od stworzenia świata, a przynajmniej w annalach zapisanych na kartach historii”.

GSAM 97Deszcz gwiazd widziany też w Europie

GSAM 97.1Z książki wydanej przez Leonarda Heinricha Kelbera w Stuttgarcie w Niemczech w 1835 roku dowiadujemy się, że to zjawisko powtórzyło się po tej stronie Atlantyku w tym samym miesiącu, ale kilka dni później. Pisze on:—

GSAM 97.2„25 listopada 1833 roku na kontynencie europejskim miało miejsce wspaniałe widowisko spadających gwiazd”, a „w Minsterburgu na Śląsku gwiazdy spadały jak deszcz ognia. Wraz z nimi spadały kule ognia, rozjaśniając noc tak bardzo, że ludzie myśleli, że domy w pobliżu muszą się palić.

GSAM 97.3„W tym samym czasie w Prinie w Austrii miało miejsce spadanie gwiazd, które objęło obszar ponad pięciuset mil kwadratowych. Niektórzy opisywali to jako strumienie ognia schodzące z nieba. Inni nazywali to deszczem ognia. Konie się tym przestraszyły i upadły na ziemię. Wiele osób źle się poczuło ze strachu”.

GSAM 97Zastosowanie przypowieści

GSAM 97.4Idąc dalej w tej linii proroctwa, po spełnieniu trzeciego znaku – spadania gwiazd – nasz Zbawiciel mówi: „Teraz nauczcie się przypowieści o drzewie figowym”. Te słowa nie odnoszą się do pokolenia, które żyło, gdy nasz Pan wygłaszał tę mowę, ale do pokolenia, które miało zobaczyć, że te rzeczy się spełniły – nie jak się spełniają, ale jak się już spełniły. Wydarzenia, które mają się spełnić jako znaki, że Chrystus jest u drzwi, nie obejmują wstrząsu niebios, kiedy faktycznie ujrzymy Jego przyjście. Te znaki Jego bliskiego przyjścia obejmują ten trzeci znak – ten dotyczący gwiazd. Czas wyznaczony przez Pana, w którym ludzie mają wyciągnąć wnioski z przypowieści o drzewie figowym, przypada po 1833 roku. Oto wyznaczony przez Pana czas, by świat uświadomił sobie wielką prawdę, że Jego przyjście jest tuż za progiem i że nastąpi ono, zanim odejdzie pokolenie, które usłyszało tę przypowieść. Widzimy więc, jak w tej przepowiedni wyznaczono czas, w którym światu powinno zostać ogłoszone wielkie przesłanie o przyjściu Chrystusa.

GSAM 98Ogłoszenie na cały świat

GSAM 98.1W wypełnieniu tej przepowiedni widzimy, że właśnie wtedy, w 1833 roku, Pan powoływał swoich posłańców, czyli duchownych, w różnych częściach świata, którzy od 1833 do 1844 roku głosili, że Chrystus jest blisko, „już u drzwi”; nauczali też przypowieści o drzewie figowym, wskazując na te znaki Jego przyjścia, tak jak On im to nakazał. To przesłanie, czy to z ust żywego nauczyciela, czy też za pośrednictwem druku, dotarło do każdej stacji misyjnej na świecie i do każdego portu morskiego na ziemi.

GSAM 98.2Zasięg tego przesłania jasno przedstawił redaktor czasopisma Voice of Truth z Rochester w stanie Nowy Jork w numerze ze stycznia 1845 roku:—

GSAM 98.3„Wieczna ewangelia, opisana w Objawieniu 14:6, 7, była głoszona każdemu narodowi, plemieniu, językowi i ludowi; mówiąc donośnym głosem: «Bójcie się Boga i chwałę mu dajcie, gdyż przyszła godzina sądu jego, a kłaniajcie się temu, który uczynił niebo i ziemię, i morze, i źródła wód». Żadna sprawa nie może być bardziej jednoznacznie poparta faktami niż to, że ta wiadomość dotarła do każdego narodu i języka pod niebem w ciągu zaledwie kilku ostatnich lat, poprzez głoszenie o przyjściu Chrystusa w 1843 roku [1843 według kalendarza żydowskiego – według naszego kalendarza 1844] lub w najbliższej przyszłości. Dzięki wykładom i publikacjom wieść ta rozeszła się po całej ziemi, a słowa dotarły aż na krańce świata”.

GSAM 98.4Niektórzy, nie znając faktów, uważali ruch drugiego przyjścia za ograniczony do konkretnego regionu, sądząc, że to dzieło związane z Williamem Millerem i kilkuset duchownymi, którzy z nim współpracowali w północnej części Stanów Zjednoczonych. Dla takich osób może być zaskoczeniem, że ruch w Ameryce, w którym pastor Miller i pastor Himes byli czołowymi przywódcami, stanowił jedynie niewielką część wielkiego ruchu, który – jak wspomniano powyżej – dotarł „aż na krańce ziemi”.

GSAM 99JAK RUCH TEN ROZPOCZĄŁ SIĘ W RÓŻNYCH KRAJACH

GSAM 99.1Nadszedł wyznaczony przez Pana czas, by to przesłanie dotarło do świata, i w dwudziestu lub więcej różnych częściach ziemi, mniej więcej w tym samym czasie, pojawili się ludzie, którzy – nie wiedząc nic o pracy innych – wyruszyli, by głosić tę wiadomość we wszystkich zakątkach świata. Osoby wymienione w rozdziale 4, które otrzymały światło dotyczące końca dwóch tysięcy trzystu dni – z jednym wyjątkiem, A. Campbella – zostały pobudzone do głoszenia Poselstwa Pierwszego Anioła z Objawienia 14; stało się to również dzięki bezpośredniemu działaniu Ducha Bożego, a nie poprzez przekazywanie sobie nawzajem tego światła.

GSAM 99Porównanie z Reformacją

GSAM 99.2Jeśli zastosujemy do tego ruchu tę samą zasadę, którą D’Aubigné zastosował do powstania wielkiej Reformacji w XVI wieku, to z pewnością trzeba go uznać za przesłanie Pana i za wydarzenie w czasie wyznaczonym przez Pana. O tej Reformacji jako całości historyk powiedział:

GSAM 99.3„Niemcy nie przekazały prawdy Szwajcarii, ani Szwajcaria Francji, ani Francja Anglii. Wszystkie te kraje otrzymały ją od Boga, tak jak jedna część świata nie przekazuje światła innej części; ale ta sama świecąca kula przekazuje je bezpośrednio całej ziemi. Chrystus, jutrzenka z wysokości, nieskończenie wywyższony ponad całą ludzkość, był w okresie Reformacji, podobnie jak przy narodzinach chrześcijaństwa, boskim ogniem, który ożywił świat. W XVI wieku ta sama doktryna ugruntowała się jednocześnie w domach i kościołach najbardziej odległych i zróżnicowanych narodów. Powodem tego jest fakt, że ten sam Duch działał wszędzie, budząc tę samą wiarę.

GSAM 99.4„Reformacja w Niemczech i w Szwajcarii potwierdzają tę prawdę. Zwingli nie miał żadnych kontaktów z Luterem. Bez wątpienia istniało między nimi jakieś połączenie, ale musimy go szukać ponad ziemią. Ten, który z nieba dał prawdę Luterowi, dał ją też Zwingliemu. Bóg był pośrednikiem między nimi. «Zacząłem głosić ewangelię» – mówi Zwingli – «w roku łaski 1516, czyli w czasie, gdy w naszym kraju nikt jeszcze nie słyszał o Luterze. Nauki Chrystusa nie nauczyłem się od Lutra, ale ze Słowa Bożego. Jeśli Luter głosi Chrystusa, robi to samo co ja; to wszystko»”.⁶

GSAM 100.1Mówiąc o działalności Farela i Lefèvre’a we Francji, historyk pisze:—

GSAM 100.2„Reformacja we Francji nie była więc czymś sprowadzonym z zagranicy. Zrodziła się na francuskiej ziemi; wykiełkowała w Paryżu; swoje pierwsze korzenie zapuściła na samym uniwersytecie, który stanowił drugą potęgę w rzymskim chrześcijaństwie. Bóg złożył zasady tego dzieła w szczerych sercach ludzi z Pikardii i Delfinatu, zanim jeszcze zaczęło się ono w jakimkolwiek innym kraju.

GSAM 100.3„Widzieliśmy, że Reformacja szwajcarska była niezależna od Reformacji niemieckiej. Z kolei Reformacja francuska była niezależna od obu. Dzieło to rozpoczęło się jednocześnie w tych różnych krajach, bez żadnej wzajemnej komunikacji; tak jak w bitwie wszystkie siły składające się na armię ruszają w tej samej chwili, choć żadna z nich nie wydaje drugiej rozkazu do marszu, ponieważ wszyscy słyszą ten sam rozkaz, pochodzący od tego samego głównodowodzącego. Nadszedł odpowiedni czas, ludzie byli gotowi, a Bóg rozpoczął Reformację swojego Kościoła we wszystkich krajach jednocześnie. Takie fakty pokazują, że wielka Reformacja XVI wieku była dziełem Bożym”.⁷

GSAM 100.4O Reformacji w Anglii, pod przewodnictwem Thos. Bilneya, Frytha, Tyndale’a i innych, D’Aubigné dodaje:—

GSAM 100.5„Reformacja w Anglii rozpoczęła się zatem niezależnie od Lutra i Zwingliego, a jej źródłem był wyłącznie Bóg. We wszystkich tych krajach chrześcijaństwa miało miejsce jednoczesne działanie Słowa Bożego. Początkiem reformacji w Oksfordzie, Cambridge i Londynie był grecki Nowy Testament opublikowany przez Erazma. [Tyndale i Thomas Bilney opuścili Cambridge w 1519 roku.] Nadeszła chwila, kiedy Anglia była dumna z tego szlachetnego początku Reformacji”.⁸

GSAM 101.1Głoszenie Adwentu zaczęło się w podobny sposób, jak to opisano powyżej w przypadku Reformacji. Ludzie zostali poruszeni w tym samym czasie w ponad czterokrotnie większej liczbie miejsc na świecie, nie znając się nawzajem ani nie mając ze sobą żadnego kontaktu, i zaczęli głosić te same prawdy biblijne – nie tylko w czterech narodach ziemi, ale w całym cywilizowanym świecie.

GSAM 101Działalność Józefa Wolffa

GSAM 101.2W tym miejscu warto zwrócić uwagę na fakty dotyczące zasięgu głoszenia o powrocie:—

GSAM 101.3„W 1831 roku Józef Wolff, dr teologii, został wysłany jako misjonarz z Wielkiej Brytanii, by pracować wśród Żydów w Palestynie. Jak wynika z jego dzienników, aż do roku 1845 głosił on rychłe przyjście Pana w Palestynie, Egipcie, na wybrzeżach Morza Czerwonego, w Mezopotamii, na Krymie, w Persji, w Gruzji, w całym Imperium Osmańskim, w Grecji, Arabii, Turcji, Bucharze, Afganistanie, Kaszmirze, Hindostanie, Tybecie, w Holandii, Szkocji, Irlandii, w Konstantynopolu, w Jeruzalem, na Świętej Helenie, a także na pokładach statków na Morzu Śródziemnym oraz w Nowym Jorku, głosząc to wszystkim wyznaniom. Twierdzi, że głosił wśród Żydów, Turków, muzułmanów, parsów, hindusów, chaldejczyków, yesedów, Syryjczyków, Sabejczyków, a także paszom, szejkom, szachom, królom Organtsh i Buchary, królowej Grecji itp.”⁹

GSAM 101.4W Jemenie, regionie zamieszkanym przez potomków Hobaba, teścia Mojżesza, Józef Wolff natknął się na książkę, o której mówi tak: „Arabowie z tych stron mają książkę zatytułowaną «Seera», która opowiada o «Powtórnym Przyjściu Chrystusa i Jego panowaniu w chwale!»”¹⁰

GSAM 102.1W Jemenie spędził sześć dni z Rechabitami, o których pisze: „Nie piją wina, nie sadzą winnic, nie sieją ziarna, mieszkają w namiotach i pamiętają słowa Jonadaba, syna Rechaba. Byli z nimi Izraelici z plemienia Dana, mieszkający w pobliżu Terim w Hatramawt, którzy – podobnie jak potomkowie Rechaba – oczekują szybkiego przyjścia Mesjasza na obłokach nieba”.

GSAM 102.2Z powyższego widać, że w ciągu tych czternastu lat sam Wolff głosił wieść o zbliżającym się przyjściu Chrystusa w ponad dwudziestu różnych krajach. W tym samym czasie nauka ta była szeroko rozpowszechniana w Niemczech, zwłaszcza na południu wśród morawian.

GSAM 102Przesłanie w Niemczech i Rosji

GSAM 102.3Angielski pisarz, Mourant Brock, informuje nas, że „w Wirtembergii istniała licząca setki osób kolonia chrześcijańska, która oczekiwała szybkiego przyjścia Chrystusa”. Doktrynę tę głosił w innych częściach Niemiec Hengstenberg, uważany wówczas za najbardziej utalentowanego teologa w Niemczech.

GSAM 102.4W czasopiśmie Review and Herald z 13 grudnia 1892 r. pastor L. R. Conradi z Niemiec pisze:—

GSAM 102.5„Bengel w Niemczech rozbudził w wielu sercach miłość do pojawienia się naszego Pana, co skłoniło tysiące ludzi do studiowania słów proroczych jak nigdy dotąd... Światło zabłysło w Niemczech, a tam krążyły publikacje pokazujące znaczenie dwóch tysięcy trzystu dni. Nastąpiło przebudzenie religijne, zwłaszcza w Wirtembergii, a gdy zaczęły się prześladowania, setki rodzin wyjechały do południowej Rosji i tam szerzyły tę naukę wśród swoich rodaków, którzy osiedlili się tam wiele lat wcześniej. Gdy pastorzy zamykali swoje kościoły, z nielicznymi wyjątkami organizowali swoje «stunden», czyli «godzinne» spotkania, w prywatnych domach, a setki ludzi nawróciły się. Już wtedy dyskutowali między sobą o sabacie, ale nikt nie podjął inicjatywy, więc temat ucichł. Pewien rosyjski rolnik nawrócił się podczas tych «stunden», a potem rozpoczął tę samą pracę wśród Rosjan. To w końcu doprowadziło do wielkiego współczesnego ruchu «Stundystów», którego wpływ sięga najodleglejszych zakątków Syberii i Zakaukazia.”

GSAM 103.1W gazecie Review and Herald z 31 lipca 1891 roku znajduje się wypowiedź pastora Conradiego na temat brata Schäche z Australii, który w czasie, o którym mówi, mieszkał na Śląsku i przez część tego czasu działał na rzecz misji krajowej ojca Gosnera, znanego niemieckiego ewangelisty i teologa. Od brata Schäche'a przytacza on następujące słowa dotyczące książki Kelbera:—

GSAM 103.2„Po 1836 roku, czyli kiedy wygasła ważność obliczeń Bengela, w lokalnej gazecie powiatu Schweidnitz pojawiła się informacja z tamtejszej księgarni pana Sommerfeldta o książce L. Henry’ego Kelbera, dotyczącej wielkich i radosnych wydarzeń, które miały mieć miejsce w latach 1843 i 1844. Nie pamiętam dokładnego tytułu tej książki. Zdobyliśmy tę książkę i przeczytaliśmy ją w gronie kilku zainteresowanych osób, za zamkniętymi drzwiami, w latach 1839–1840. Książka ta, opierając się na Księdze Daniela, Księdze Objawienia i Ewangelii Mateusza 24, wskazywała, że koniec jest bliski, a także zawierała tabelę obliczeniową pokazującą, w jaki sposób uzyskano powyższą datę”.

GSAM 103Przesłanie w Wielkiej Brytanii

GSAM 103.3W angielskiej publikacji zatytułowanej The Millennium napisano, że „siedemset duchownych Kościoła anglikańskiego głosiło nadejście Odkupiciela”. Wśród najbardziej utalentowanych duchownych tamtych czasów byli ci, którzy głosili doktrynę adwentu w Anglii w latach 1840–1844. Wymienimy tu nazwiska takich osób jak Bickersteth, Birks, Brooks, Brock, Habershon, Plyn, Fremantle, Nathan Lord, McNeil, Winters, Cummings, J. A. McCaul, D.D., dr Nisbett, wielebny A. Dallas, M.A. [w swojej książce Look to Jerusalem, strona 114, odnosi przypowieść z Ewangelii Mateusza 24 do tego pokolenia], Burgess, Routon, Gunner, Barker, Bonham, Dealtry itp.

GSAM 104Przesłanie w Holandii

GSAM 104.1Doktrynę drugiego przyjścia głosił w Holandii Hentzepeter, o którym mówiono, że był wówczas najzdolniejszym duchownym w tym kraju. Pełnił funkcję kustosza Królewskiego Muzeum w Hadze, mianowany przez samego króla. W liście napisanym do redaktora Midnight Cry w czerwcu 1844 roku pisze o sobie, że jego uwagę na ten temat zwrócił najpierw bardzo sugestywny sen. Zagłębił się w Pismo Święte na ten temat i w 1830 roku opublikował broszurę przedstawiającą tę doktrynę. W 1841 roku opublikował kolejną broszurę o końcu świata. W tym samym liście pisze, że pierwsze informacje o Williamie Millerze i innych, którzy publicznie głosili doktrynę o zbliżającym się powrocie Chrystusa, dostał w 1842 roku podczas rozmowy z mężczyzną, który przyjechał do Holandii z Ameryki.

GSAM 104Przesłanie w Tatarstwie

GSAM 104.2Już w 1821 roku w Tatarstanie wierzyli w doktrynę o powrocie Pana i nauczali jej. Mniej więcej w tym czasie do tego kraju wysłano irlandzkiego misjonarza, a pewien tatarski ksiądz zapytał go: „Kiedy Chrystus przyjdzie po raz drugi?”. Odpowiedział, że nie ma o tym żadnego pojęcia, na co kapłan wyraził wielkie zdziwienie taką odpowiedzią ze strony misjonarza, który przybył, by nauczać ich doktryn biblijnych, i zauważył, że jego zdaniem „każdy, kto ma Biblię, powinien to wiedzieć”. Następnie kapłan przedstawił swoje poglądy, stwierdzając, że jego zdaniem Chrystus przyjdzie około 1844 roku n.e. Informację tę można znaleźć w czasopiśmie Irish Magazine z 1821 roku.

GSAM 104Przesłanie w Ameryce, Indiach i na kontynencie

GSAM 104.3W Advent Tracts, tom 2, strona 135, z 1844 roku, Mourant Brock z Anglii pisze:—

GSAM 105.1„Nie tylko w Wielkiej Brytanii żyje nadzieja na bliski powrót Odkupiciela i rozbrzmiewają głosy ostrzeżenia, ale także w Ameryce, Indiach i na kontynencie europejskim. W Ameryce około trzystu duchownych głosi w ten sposób «ewangelię królestwa», podczas gdy w tym kraju około siedmiuset duchownych Kościoła angielskiego podnosi ten sam głos”.

GSAM 105Do każdego portu na świecie

GSAM 105.2E. R. Pinney z Seneca Falls w stanie Nowy Jork, oddany duchowny baptystów, który poświęcił swoje życie głoszeniu doktryny o powtórnym przyjściu, w swoim komentarzu do Ewangelii Mateusza 24, na stronach 8 i 9, napisał:—

GSAM 105.3„Już w 1842 roku publikacje o drugim przyjściu zostały wysłane do każdej stacji misyjnej w Europie, Azji, Afryce i Ameryce, po obu stronach Gór Skalistych... Kapitanowie naszych statków i marynarze mówią nam, że nie zawijają do żadnego portu, do którego ta zapowiedź nie dotarłaby przed nimi, a ludzie często ich o to pytają”.

GSAM 105Trzy tysiące głoszących tę wiadomość

GSAM 105.4Pastor G. W. Mitchel z Zanesville w stanie Ohio, kolejny duchowny, który sam głosił tę doktrynę, powiedział autorowi podczas rozmowy w Newark w stanie Ohio, 8 sierpnia 1894 r., że pastor William Miller powiedział mu podczas rozmowy w McConnellsville w stanie Ohio we wrześniu 1844 r., iż posiadał „nazwiska i adresy trzech tysięcy duchownych z różnych części świata, którzy głosili: «Bójcie się Boga i chwałę mu dajcie, gdyż przyszła godzina sądu jego», przy czym większość z nich znajdowała się w Ameryce Północnej i Wielkiej Brytanii”.

GSAM 105.5William Miller, mówiąc o szerokim rozprzestrzenieniu się tego „wołania”, powiedział:—

GSAM 105.6„W każdej części świata jedna lub dwie osoby głosiły tę wiadomość, a wszyscy są zgodni co do czasu – Wolff z Azji; Irving, niegdyś z Anglii; Mason ze Szkocji; Davis z Karoliny Południowej; oraz spora grupa w tym regionie, która teraz głosi to wezwanie lub głosiła je w przeszłości”.¹¹

GSAM 106Głos Eliasza Hutchinsona rozbrzmiał szeroko

GSAM 106.1Pastor R. Hutchinson został w 1837 roku wysłany z Anglii jako misjonarz wesleyjski do Kanady. Ostatecznie osiedlił się w Montrealu. Miał bardzo szerokie kontakty w innych krajach. W latach 1843 i 1844 wydawał gazetkę pod tytułem Voice of Elijah, w której poruszał temat doktryny o powtórnym przyjściu. Mając łatwy dostęp do statków płynących za granicę i możliwość wysyłania dużych paczek z gazetami bez żadnych kosztów pocztowych, wysyłał je w ogromnych ilościach do wszystkich zakątków świata. O swojej pracy mówił, że rozsyłał je za darmo do Nowej Szkocji, Nowego Brunszwiku, Nowej Fundlandii, Anglii, Irlandii, Szkocji, Walii, Francji, Niemiec, Konstantynopola, Rzymu oraz do wszystkich części Królestwa Brytyjskiego i jego kolonii.

GSAM 106Na Wyspach Sandwich

GSAM 106.2W numerze Midnight Cry z 12 października 1843 r. ukazał się list od pani O. S. Burnham z Kaloa na wyspie Kaui na Wyspach Sandwich. Razem z mężem pracowali tam jako nauczyciele. Przyjęli doktrynę o powtórnym przyjściu i głosili ją na miejscu, a grupa wierzących modliła się razem z nimi na tych wyspach.

GSAM 106Porównanie tego przesłania z nauką Jana Chrzciciela

GSAM 106.3Widzimy więc, że doktryna o przyjściu Chrystusa była głoszona w stopniu wystarczającym, by spełniły się proroctwa Pisma Świętego na ten temat.

GSAM 106.4Przesłanie, które miało zwiastować pierwsze przyjście Chrystusa, prorok Izajasz ujął w następujących słowach: „Głos wołającego na puszczy: Gotujcie drogę Pańską, prostą czyńcie na pustyni ścieszkę Boga naszego. Każda dolina niech podniesiona będzie, a każda góra i pagórek niech poniżony będzie; co jest krzywego, niech się wyprostuje, a miejsca nierówne niech będą równiną. Bo się objawi chwała Pańska, a ujrzy wszelkie ciało społem, iż usta Pańskie mówiły”.¹² To proroctwo spełniło się w działalności Jana Chrzciciela, „każąc na puszczy w ziemi Judzkiej, A mówiąc: Pokutujcie; albowiem się przybliżyło królestwo niebieskie”.¹³

GSAM 107.1Ten człowiek, działając samotnie przez sześć miesięcy w jednej tylko Judei, wypełnił tę cudowną przepowiednię. Chociaż to proroctwo ograniczało dzieło Jana pod względem czasu i miejsca, nie dotyczy to proroctw odnoszących się do zwiastowania drugiego przyjścia, bo miało ono przebiegać z „głośnym wołaniem” i obejmować cały świat.

GSAM 107.2W świetle przedstawionych faktów widać więc, jak dokładnie spełniło się proroctwo dotyczące poselstwa o powtórnym przyjściu. Nadszedł wyznaczony przez Boga czas, by nauczyć przypowieści o drzewie figowym, by ogłosić po raz pierwszy Poselstwo Pierwszego Anioła, i Bóg powołał swoich posłańców, by głosili to wołanie wszystkim narodom, ludom i językom.