Igice ca 25 — Ibigo vy’Amashure
GSAM 391.1“Rondera ubwenge, urondere n’ugutahura; ntubwibagire, kandi ntuhebe amajambo yo mu kanwa kanje. Ntubute, na bwo buzokurinda; ubukunde, na bwo buzokuzigama. Ubwenge ni co kintu ca mbere; rero rondera ubwenge; kandi mu vyo ufise vyose urondere ugutahura.”1
GSAM 391Ishure rya Prof. G. H. Bell
GSAM 391.2Igikorwa c’uburezi c’iri dini muri iki gihe kimaze kugera ku rugero runini ugereranije. Nk’ayandi mashami y’ico gikorwa twamaze kuvuga, na co catanguye ari gito cane. Mu 1868, Prof. G. H. Bell yatanguje ishure mu nyubakwa y’ibiro ya kera, ku mfuruka y’uburaruko bushira ubuseruko y’amabarabara ya Kalamazoo na Washington, i Battle Creek. Vyongeye, mu mpeshi ya 1871, Inama Nkuru y’Abadiventiste b’Umusi w’Indwi ihejeje, haratunganijwe inyigisho z’abapasitori z’indwi zine, zigenewe gufasha abakora igikorwa c’ubupasitori n’ico mw’ishengero.
GSAM 391Ahamagarirwa Ishure ry’Iri Dini
GSAM 391.3Mu Isuzuma ryo ku wa 16 Ndamukiza 1872 harasohotse ikiganiro citwa ngo, “Twoba dukwiye kugira Ishure ry’Iri Dini?” Muri co harasiguwe neza ivyatumye ishure nk’iryo rikenerwa. Mu Isuzuma ryo ku wa 16 Mukakaro haratangajwe ko ishure ryatanguye rifise abanyeshure cumi na babiri; haciye indwi zibiri baba mirongo ibiri na batanu, kandi hatangujwe n’ishure ry’umugoroba ry’ikibonezamvugo rifise abanyeshure mirongo itanu. Igihembwe ca kabiri c’ishure catanguye ku wa 16 Nyakanga 1872, gifise abanyeshure mirongo ine. Ku wa 16 Kigarama ishure ryari ryagutse cane ku buryo ryimuriwe mu nzu y’amakoraniro, aho ameza azinamuka yari yafatanyijwe n’inyuma z’intebe z’ishengero. Ishami ry’intango ry’abanyeshure mirongo itandatu na batatu na ryo ryakorerwa mu kazu ko hejuru k’ishengero.
GSAM 392Amafaranga Yegeranijwe yo Kwubaka Kaminuza
GSAM 392.1Inama Nkuru y’Abadiventiste b’Umusi w’Indwi yo muri Ntwarante 1873 yamaze umwanya munini iriko irarimbura ko vyoba bibereye kwegeranya uburyo bwo kwubaka inyubakwa zibereye zo gukoreramwo ishure ry’iri dini, aho abakozi bokwitegurira kuja mu bibanza bitandukanye vy’igikorwa. Ico kibazo kimaze kwemezwa neza, haratorwa komite yo gutangura kwegeranya amafaranga akenewe. Muri ico gihe, mu Isuzuma haragiye harasohoka rimwe na rimwe ibiganiro bikomeye kandi bihambaye kuri ico kibazo, vyanditswe n’Abakuru Butler, White n’abandi; kandi biciye ku twigoro tw’Abakuru Butler na Haskell mu makoraniro y’amahema atandukanye, harakorowe amafaranga menshi yo kwubakira iryo shure ryateguwe.
GSAM 392.2Iyindi nama y’Inama Nkuru y’Abadiventiste b’Umusi w’Indwi yabaye ku wa 16 Munyonyo 1873, igihe vyatangazwa ko hasanzwe harasezeranywe amadolari 52,000 yo gufasha ikigega c’uburezi c’Abadiventiste b’Umusi w’Indwi, azokoreshwa mu kuronka ikibanza no kwubaka inyubakwa zibereye mu gihe c’impeshi gikurikira. Muri iyo nama nyene, ku bw’amatora, haratorwa komite y’abantu indwi yo gushinga ishirahamwe ry’uburezi no kurondera ikibanza c’inyubakwa.
GSAM 392.3Muri iyo nama tumaze kuvuga, George I. Butler yatorewe kuba Umukuru w’Inama Nkuru y’Abadiventiste b’Umusi w’Indwi, Sidney Brownsberger na we aba umunyamabanga. Abari bagize komite yatowe n’Inama Nkuru y’Abadiventiste b’Umusi w’Indwi ni George I. Butler, S. N. Haskell na Harmon Lindsay. Amazina ya James White, Ira Abbey, J. N. Andrews na Uriah Smith yarongeweko, kugira bakorane na Komite y’Inama Nkuru y’Abadiventiste b’Umusi w’Indwi nka Komite y’Abantu Indwi; abo na bo bashinze mu mategeko “Ishirahamwe ry’Uburezi ry’Abadiventiste b’Umusi w’Indwi.” Kuva ico gihe, Porofeseri Brownsberger yakoranye na Kaminuza ya Battle Creek gushika ahamagariwe guhagarikira kaminuza yari igiye gutangura i Healdsburg, muri California.
GSAM 393Haguzwe Ekari Cumi na zibiri zo Kwubakiramwo Kaminuza
GSAM 393.1Ku wa 31 Kigarama 1873, iyo komite yagura ekari cumi na zibiri z’ubutaka mu gice c’uburengero bwa Battle Creek; muri zo, indwi ni zo zabaye ikibanza ca Kaminuza ya Battle Creek.
GSAM 393.2Ishure ry’iri dini rya Battle Creek ryatanguye igice c’imbeho mu vyumba vy’inyubakwa y’ibiro ya gatatu ku wa 15 Kigarama 1873, ryandikishije abanyeshure ijana na cumi.
GSAM 393Igituma Hakenerwa Amashure y’Iri Dini
GSAM 393.3Ku bijanye n’uko twebwe nk’idini dukenera amashure y’uburezi abereye, Madamu White yanditse ibi bikurikira mu 1873:—
GSAM 393.4“Ububasha bwose bw’ubwenge bukwiye gukoreshwa kandi bugatezwa imbere, kugira abagabo n’abagore bagire ubwenge bushitse kandi bubereye. Isi yuzuye abagabo n’abagore bafise uruhande rumwe gusa, kuko ishami rimwe ry’ubushobozi bwabo ryigishijwe, ayandi na yo akagwingira kubera kutakoreshwa. Uburyo urwaruka rwinshi rwigishwamwo burananiwe. Bariga cane, ariko bakirengagiza ivyerekeye ubuzima bwo mu bikorwa vya misi yose....
GSAM 393Harakenewe Uburezi Bubumbwe Neza
GSAM 393.5“Kwama bashira umutima ku kwiga, nk’uko amashure atunganijwe ubu, biratuma urwaruka rutaba rubereye ubuzima bwo mu bikorwa. Ubwenge bw’umuntu burakenera gukora. Nitabukora mu nzira ibereye, buzokora mu nzira mbi. Kugira ubwenge bugume ku rugero, mu mashure hakwiye guhurizwa hamwe igikorwa c’umubiri n’ukwiga.
GSAM 393.6“Mu bihe vya kera, harakwiye kuba harateguwe uburezi bwagutse kuruta. Amashure yari akwiye kuba afatanijwe n’ibigo vy’uburimyi n’ivy’ubuhinga. Hakwiye kuba abarimu b’akazi ko mu rugo, kandi igice c’umwanya wa buri musi cari gikwiye guhabwa igikorwa, kugira ububasha bw’umubiri n’ubwenge bukore ku rugero rumwe. Iyo amashure aza kuba yarashinzwe kuri uwo mugambi twavuze, ubu ntihari kuba ubwenge bwinshi butaringaniye.”2
GSAM 394Kaminuza ya Battle Creek
GSAM 394.1Mu ci no mu gihe c’umuhindo vyo mu 1874, inyubakwa ya Kaminuza ya Battle Creek yarubatswe. Yari inyubakwa y’amatafari, ifise amagorofa atatu hejuru y’igorofa ryo munsi y’ubutaka, ipima ibirenge 75 kuri 75, imeze nk’umusaraba w’Abagiriki. Yarangiye kandi yegurirwa Imana hakoreshejwe imirimo ibereye ku wa 4 Nzero 1875. Ishure ryatanguye muri iyo nyubakwa rifise abanyeshure barenga ijana n’abarimu indwi babishoboye mu mashami atandukanye. Igihe kaminuza yatangura mu mwaka w’ishure wa 1877, haravuzwe ko abanyeshure amajana abiri bari bahari. Raporo y’Ishirahamwe ry’Uburezi yashikirijwe mu Nama Nkuru yo mu Gitugutu 1880 yerekanye ko kuva mu 1873 gushika mu Kigarama 1880, abanyeshure 1400 bari baranditswe muri Kaminuza ya Battle Creek.
GSAM 394Hatangujwe Ayandi Mashure Abiri
GSAM 394.2Mu Inama Nkuru y’Abadiventiste b’Umusi w’Indwi yo mu Kigarama 1882, haravuzwe ko muri uwo mwaka hatangujwe amashure abiri y’iri dini ari musi y’ubuyobozi bw’Inama Nkuru y’Abadiventiste b’Umusi w’Indwi: rimwe ryari Kaminuza ya Healdsburg, iri i Healdsburg, muri California, ryatanguye ku wa 11 Ndamukiza; irindi na ryo ryari Akademi ya South Lancaster, iri i South Lancaster, muri Massachusetts, ryatanguye ku wa 19 Ndamukiza.
GSAM 394Kaminuza ya Healdsburg
GSAM 394.3Mu Isuzuma ryo ku wa 15 Nzero 1884 harasohotse aya majambo ashimishije yerekeye ishure ry’iri dini ryo ku nkengera ya Pasifika:—
GSAM 394.4“Muri Nyakanga 1881, Inama y’amashengero yo muri California yafashe ingingo yo gutangura ishure ry’iri dini, itora komite yo gushira uwo mugambi mu ngiro. Muri Ndamukiza 1882, hari hamaze kugurwa ibibanza binini bibereye, hamwe n’inyubakwa ibereye ifise ivyumba cumi; harakoreshejwe abarimu babiri, kandi hatangujwe ishure ry’abanyeshure mirongo itatu na batatu. Mu mwaka wa kaminuza (watanguye ku wa 29 Mukakaro 1882), iryo shure ryanditswe mu mategeko nka kaminuza, hagurwa ikindi kibanza c’ekari zitanu, hubakwa inzu yagutse [yo kubamwo abanyeshure], haboneka abarimu batandatu, kandi handikwa abanyeshure 152. Kuva ryatangura, harasezeranywe hafi amadolari 27,000 yo gufasha uwo mugambi, menshi muri yo akaba yaratanze n’abanyagihugu ba California.”
GSAM 395Akademi ya South Lancaster
GSAM 395.1Abanyagihugu bo mu New England batanguriye ishure ryabo mu nzu y’ugusengeramwo y’i South Lancaster, muri Massachusetts. Biciye ku twigoro tudatezuka tw’Umukuru S. N. Haskell no ku kwitanga kw’abacu bo muri New England, urutonde rw’inyubakwa z’amashure rwari rwiteguye kwugururwa mu gihe c’umuhindo 1884. Izo nyubakwa zari iz’Ishirahamwe rya Akademi ya South Lancaster, zari zitanu, zibiri muri zo zikaba zari nshasha rwose. Inyubakwa y’akademi yapima ibirenge 60 kuri 65, iyindi nyubakwa nshasha, inzu y’abanyeshure, na yo ipima ibirenge 36 kuri 88. Zeguriwe Imana ku wa 19 Gitugutu 1884.
GSAM 395.2Inyuma y’imyaka mirongo ibiri n’umwe y’igikorwa kirumara, iki kigo kiracatera imbere, kandi carungitse abakozi b’abanyamwete mu gikorwa c’Umwigisha mu mihingo itandukanye y’isi. Umuyobozi w’akademi ubu ni Frederick Griggs, akora kandi nk’umunyamabanga w’Ishami ry’Uburezi ry’Inama Nkuru y’Abadiventiste b’Umusi w’Indwi.
GSAM 395Ishure ry’Imyimenyerezo ry’i London (Ubwongereza)
GSAM 395.3Uko igikorwa c’i London mu Bwongereza cagenda gitera imbere kandi kigakomera, mu ci rya 1887 vyabonetse ko bibereye gutangura ishure ry’imyimenyerezo ry’abakozi ba Bibiliya, rifatanijwe n’igikorwa ca Bibiliya gikora. Muri iryo shure harungitswe abakozi gukorera mu tundi turere tw’Ubwami bwunze Ubumwe no mu Makoloni. Muri iki gihe hari ishure ritera imbere rikorerwa i Duncombe Hall, mu buraruko bwa London, riyobowe na Prof. H. R. Salisbury, uwize amashure yiwe ya mbere muri kaminuza y’i Battle Creek, muri Michigan.
GSAM 396Kaminuza ya Battle Creek Yaguwe
GSAM 396.1Kubera ko hakenerwa ivyumba vyinshi muri Kaminuza ya Battle Creek, mu ci rya 1886 vyabaye ngombwa kwongerako igice kinini ku nyubakwa ya kaminuza, hanyuma mu mwaka wakurikiye (1887) hakubakwa inzu y’uburaro (yitwa West Hall) y’abanyeshure b’abakobwa. West Hall ifise ivyumba vy’abanyeshure 150, kandi mu cumba co kuririramwo hashobora kwakirwamwo 225; South Hall na yo, yubatswe mu 1884 mu bumanuko bw’ikibanza ca kaminuza, yakoreshejwe nk’inzu y’uburaro y’abahungu. Igihe kaminuza yugurura igice c’imbeho ca 1886-87, hari abanyeshure 568.
GSAM 396.2Mu 1885 Prof. W. W. Prescott yashinzwe kuyobora Kaminuza ya Battle Creek, haciye igihe gito na ho agirwa umunyamabanga w’uburezi w’iri dini. Ivyo vyerekanye ko cari icemezo c’ubwenge. Kaminuza ya Battle Creek ntiyaronse gusa inyungu, ariko biciye ku gikorwa c’umunyamabanga nk’uwo, ku bw’umuhezagiro w’Imana, harabaye ubumwe bukomeye n’ubushobozi buruta mu gikorwa c’amashure yose y’iri dini.
GSAM 396Kaminuza y’Abamisiyonari Emmanuel
GSAM 396.3Kaminuza ya Battle Creek yarakoze igikorwa kirumara gushika mu 1901, igihe ubutaka n’inyubakwa vyagurishwa Ishirahamwe rya Kaminuza y’Abamisiyonari b’Abaganga b’Abanyamerika, maze Ishirahamwe ry’Uburezi rirahagarikwa. Ako kanya haciye hashinzwe ishirahamwe rishasha rya kaminuza ryitwa Kaminuza y’Abamisiyonari Emmanuel. Haronswe umurima hafi ya Berrien Springs, mu bumanuko bushira uburengero bwa Michigan, aho abanyeshure bubatse inyubakwa, kandi hakaba ishure ritera imbere. Iryo shure rifise umugambi udahinduka wo gutanga “uburezi bwuzuye,” buhuye n’inyigisho zavuzwe mu gice ca mbere c’iki gice. Gutegura abakozi biteguye neza gukorera ahantu hose h’isi aho bashobora guhamagarwa n’ubwitonzi bw’Imana, ni co cipfuzo n’intumbero nyamukuru y’abarimu ba Kaminuza y’Abamisiyonari Emmanuel.
GSAM 397Ishure rya Bibiliya ryo Hagati, Chicago, Ill.
GSAM 397.1Mu Isuzuma ryo muri Ntwarante 1887, Umukuru George I. Butler yatanze iciyumviro c’uko hakwiye kwubakwa inyubakwa y’ubutumwa i Chicago, muri Illinois, yokorera nk’ishure rya Bibiliya ryo hagati ryo kwigisha abakozi ba Bibiliya, kandi ico gihe nyene igakoreshwa nk’urusengero n’inzu y’ubutumwa y’abacu bo muri ico gisagara. Mu gihe c’umuhindo n’imbeho vya 1888-89, iyo nyubakwa yarubatswe. Igiciro cayo, harimwo ibibanza, inzu, ibikoresho n’ibindi, cari hafi y’amadolari 28,000. Yafunguwe ku mugaragaro ku wa 4 Ndamukiza 1889, hakoreshejwe ikigo c’imyimenyerezo y’abamamaji b’ibitabu. Igihe yegurirwa Imana, haravuzwe ko abacu bari bazi nibura abantu igihumbi bari bamaze kwemera ukuri kw’iki gihe mu bice bitandukanye vy’igihugu biciye ku twigoro tw’abakozi ba Bibiliya.
GSAM 397.2Iri shure ryayobowe neza n’Umukuru George B. Starr gushika mu mpeshi ya 1891. Hanyuma, hamwe n’abarimu bashizweho na Komite y’Inama Nkuru y’Abadiventiste b’Umusi w’Indwi, ryarabandanyije igikorwa gushika mu 1893, igihe vyabonetse ko inyubakwa idashoboye guha inyishu ikenerwa igenda yiyongera yo kwigisha Bibiliya. Kubera ko hateguwe ko ishure rya Bibiliya rihuzwa na Kaminuza ya Battle Creek, inyubakwa ya Chicago yagurishijwe Ishirahamwe ry’Abamisiyonari b’Abaganga n’Abagiraneza. Iyo nyubakwa yaraguwe kandi itunganywa nk’ibitaro bitoyi, ubu ikaba yitwa Ishami rya Chicago rya Sanatariyumu ya Battle Creek.
GSAM 397Kaminuza y’Ubumwe, Nebraska
GSAM 397.3Inama Nkuru y’Abadiventiste b’Umusi w’Indwi yo mu 1889 yariko irarimbura iciyumviro co kwubaka kaminuza ahantu habereye aya ma nama y’amashengero yo mu ntara icenda: Iowa, Minnesota, Kansas, Missouri, Nebraska, Dakota, Texas, Colorado na Arkansas. Ni co catumye Inama Nkuru y’Abadiventiste b’Umusi w’Indwi itora komite yari ifise igikorwa co guhitamwo ahantu habereye iryo shure. Igihe abanyagihugu b’ahantu nka Des Moines muri Iowa, Fremont na Lincoln muri Nebraska, n’ahandi bumva ivyo twari tugiye gukora, bararushanijwe mu gutanga intererano kuri uwo mugambi, kuko buri kibanza cifuza ko inyubakwa zishirwa mu gisagara cabo. Kubera ko Lincoln muri Nebraska ari ho hatanze intererano nyinshi kandi hakabonwa ko ari ho habereye kuruta, ishure ryashizweyo.
GSAM 398.1Inyubakwa nyamukuru, ari yo Kaminuza y’Ubumwe ubwayo, ipima ibirenge 141 kuri 84. Kuva hasi gushika hejuru y’umunara wayo ipima ibirenge 100. Uretse iyo nyubakwa, hari inzu zibiri z’uburaro, imwe yose ipima ibirenge 104 kuri 104, zifise amagorofa atatu. Vyitezwe ko amafaranga avuye ku butaka bwatanzwe yokwishura nibura ica kabiri c’amahera yo gutunganya iyi kaminuza nkuru y’iri dini, aho abakozi bokwigishirizwa mu mashami atandukanye mu congereza, mu ndimi za Scandinavia no mu kidagi, n’abarimu bigisha mu ndimi zabo kavukire.
GSAM 398.2Inyubakwa zeguriwe Imana ku wa 24 Nyakanga 1891, ishure na ryo ritangura ku wa 30 Nyakanga. Abanyeshure banditswe mu mwaka wa mbere bari 301. Mu 1892 ishure ryatanguye rifise abanyeshure 222, kandi umwaka urangira handitswe 553. Muri abo, mirongo indwi n’umwe bari mu ishami ry’ikidagi, mirongo inani na batanu na bo bari mu ry’indimi za Scandinavia.
GSAM 398.3Kaminuza ifatanyijwe n’umurima, ugaha akazi abanyeshure bipfuza gukora mu burimyi. Iyo kaminuza ifise kandi ahatekera umutsima, aho ku rugero runaka bakorera ibifungurwa vy’amagara meza. Mu 1903 harashinzwe ishirahamwe ryo gusohora impapuro n’ibitabu mu kidagi, mu gisuwede no mu rurimi rw’Abadanemark-Norvege. Iryo shirahamwe ni ryo rifise inzu yaryo isohora ibitabu hamwe n’igikorwa cose co muri Amerika co gusohora ibitabu c’iri dini c’ayo mahanga. Igikorwa gikorerwa ahanini n’abanyeshure. Ntibigishwa gusa igikorwa co gucapura, ariko bararonka n’akaryo ko kumenya igikorwa c’ubumisiyonari mu kugikora koko.
GSAM 398.4Igikorwa c’ubuvuzi na co kirakorerwa kuri iyi kaminuza. Mu kuziganya ikibanza, vyarabonetse ko ishure rishobora kubura imwe mu nzu zaryo nini z’uburaro; gutyo, hakoreshejwe amafaranga make, hashinzwe ibitaro vy’amagara, kandi biriko birakora igikorwa ciza cane.
GSAM 399Kaminuza ya Walla Walla
GSAM 399.1Iri shure riri hafi ya Walla Walla, muri Leta ya Washington, kandi ryeguriwe Imana ku wa 8 Kigarama 1892. Ishure ryatanguye ku musi wabanje, rifise abanyeshure 101. Uwo mubare waraduze muri uwo mwaka ugera kuri 185. Iri shure rifise umurima mutoyi n’ibindi bikorwa vy’ubuhinga. Riratera imbere kandi ririko rirakora igikorwa ciza. Prof. J. L. Kay ni we ubu ayoboye abarimu.
GSAM 399Ishure ryo muri Australia
GSAM 399.2Ku wa 24 Myandagaro 1892, i Melbourne muri Australia hatangujwe ishure mu nyubakwa yakodeshejwe, rifise abarimu batanu. L. J. Rousseau, yavuye kuri Kaminuza ya Battle Creek muri Michigan, ni we yabaye umuyobozi wa mbere w’iryo shure. Mu 1894, iryo shure ryari ryanditse abanyeshure 89.
GSAM 399Kwimukira i Avondale
GSAM 399.3Kubera ko abatangije iryo shure bipfuza guhuza igikorwa n’ukwiga, vyabonetse ko ari vyiza guhindura aho riri; ni co catumye ryimuka mu gisagara kinini ca Melbourne rija i Avondale, Cooranbong, muri New South Wales, ahantu ho mu misozi, aho habonetse umurima kandi hakubakwa inyubakwa zibereye. Muri iki gihe ishure ririko rirakorwa neza hakurikijwe umugambi w’uguhuza n’igikorwa c’ubuhinga.
GSAM 399Ubuhanuzi ku Vyerekeye Avondale Burashitse
GSAM 399.4Mu gushinga no mu kuyobora iryo shure, intumbero ya komite yari uko ryotunganijwe uko bishoboka kwose mu buryo buhuye n’amabwirizwa yatanzwe ku mashure y’ubuhinga. Ryari kuba “ishure ry’akarorero,” kandi haragiye haratangwa icemezo ko iyo rirongowe neza ryobaye umugisha, atari nk’ishure gusa, ariko n’ubutaka bwari bwabonetse ko ata co bumaze bukaba bwotanga umwimbu. Igihe, hamwe n’umuhezagiro w’Umukama, carerekanye ko ubwo buhanuzi ari ubw’ukuri. Naho haba harabaye amapfa akomeye imyaka myinshi ikurikirana, agatuma uburimyi busenyuka n’imyaka ikabura hirya no hino, umurima wa Avondale wari ubisi kandi wimbuka. Ico cari ikintu gitangaje cane, ku buryo abategetsi ba Leta baje kubaza uburyo bwakoreshwa mu burimyi kugira haboneke uwo mwimbu udasanzwe.
GSAM 400.1Raporo y’ukuntu ishure ryakoze mu 1903 yerekana ko umubare w’abaryitaba wiyongereye ibice mirongo itanu kw’ijana. Amafaranga na yo yari ameze neza—amafaranga yose yakoreshejwe yarishwe, hasigara amadolari 1,500 mu bubiko, yo gukoreshwa ku neza y’ishure. Prof. C. W. Irwin amaze hafi imyaka ine ari umuyobozi n’umukuru w’iryo shure.
GSAM 400Akademi ya Mt. Vernon
GSAM 400.2Inama Nkuru y’Abadiventiste b’Umusi w’Indwi yo mu 1893 yemeje ingingo ishimikira gutangura akademi i Mt. Vernon, muri Ohio. Iri shure rifise ibikorwa bimwe vy’ubuhinga bifatanye na ryo, kandi bivugwa ko ririko rirakora igikorwa ciza. Mu 1894 ryari rifise abanyeshure 140. Prof. J. W. Loughhead yari amaze imyaka itari mike ari umuyobozi w’iryo shure, gushika ahamagariwe i Washington, D.C. Aderesi y’iryo shure ni Academia, Ohio.
GSAM 400Ishure ry’Ubuhinga rya Keene
GSAM 400.3Inama Nkuru y’Abadiventiste b’Umusi w’Indwi yo mu 1893 yemeje gutangura ishure ry’ubuhinga i Keene, muri Texas. Haronswe umurima urenga ekari 130, hubakwa inyubakwa, kandi ishure ritangura riyobowe na Prof. C. B. Hughes n’abamufasha. Rikorerwa mu buryo bwo guhuza igikorwa n’ukwiga. Mu 1894 ryari rifise abanyeshure 160. Iri shure na ryo ryabaye umugisha wigaragara.
GSAM 400Kaminuza y’Ubumwe ya Claremont
GSAM 400.4Iri shure riri i Kenilworth, hafi ya Cape Town, muri Afurika y’Epfo. Abarimu baryo benshi batoranijwe muri Kaminuza ya Battle Creek. Ryatanguye mu 1894 rifise abanyeshure mirongo icenda. Umwaka wa mbere w’ishure urangiye, umubare w’abanyeshure wari wiyongereye ku buryo vyabaye ngombwa kwagura inyubakwa y’ishure kugira haboneke ikibanza kirenze. Kugeza ubu iyo kaminuza iri musi y’ubuyobozi bwa Prof. C. H. Hayton.
GSAM 401.1Abadiventiste b’Umusi w’Indwi barakoresheje kandi ishure ry’igisagara ry’intango i Claremont, rifise abanyeshure mirongo indwi, hamwe n’ishure ry’ishengero i Beaconsfield, iryo mu 1894 ryari rifise abanyeshure mirongo itatu.
GSAM 401Incamake y’Igikorwa c’Uburezi, 1895
GSAM 401.2Raporo ikurikira yashikirijwe n’umunyamabanga w’uburezi ku Nama Nkuru muri Ruhuhuma 1895:—
GSAM 401.3“Ibikoresho vy’uburezi vy’iri dini bishobora kuvugwa muri make uku: Hari kaminuza zitanu ziri aha hakurikira: i Battle Creek, Michigan; College View, Nebraska; Healdsburg, California; College Place, Washington; na Kenilworth, muri Afurika y’Epfo. Hariho akademi zine, canke amashure akora igikorwa c’amashure y’urwego rwa akademi muri iki gihugu, i South Lancaster, Massachusetts; Mt. Vernon, Ohio; Keene, Texas; na Graysville, Tennessee.... Uretse ivyo, hari Ishure rya Bibiliya ryo muri Australia; ishure riri muri Mexico rifatanijwe n’ubutumwa bw’ubuvuzi; ishure ry’abana b’abasangwabutaka ku Kirwa ca Pitcairn; iriri i Raiatea, mu migwi y’ibirwa vya Society, mu Nyanja ya Pasifika yo mu Bumanuko; iriri i Bonacca, mu birwa vya Bay vyo mu Nyanja ya Karayibe; amashure y’ishengero nka cumi na atanu ari muri iki gihugu no mu mahanga; amashure abiri ya Bibiliya y’Inama Nkuru y’Abadiventiste b’Umusi w’Indwi; hamwe n’amashure atari make y’abamamaji b’ibitabu n’ay’inama z’amashengero zo mu turere, ataratunganijwe mu buryo bwemewe.”
GSAM 401.4Mu gutanga incamake y’abitaba kaminuza n’amashure asanzwe y’iri dini, uwo munyamabanga avuga ati: “Ku bigereranyo bitarengeje urugero, ubu hari abanyeshure barenga 3,000 b’imyaka yose banditswe mu mashure y’Abadiventiste b’Umusi w’Indwi.”
GSAM 402Incamake y’Ibigo vy’Uburezi, 1903
GSAM 402.1Igikorwa c’uburezi n’ibigo vyaco mu Badiventiste b’Umusi w’Indwi vyarakuze nk’ayandi mashami y’ubutumwa. Nk’uko bigaragara mu Gitabu c’Umwaka c’Inama Nkuru y’Abadiventiste b’Umusi w’Indwi co mu 1904, ubu hari kaminuza n’akademi icenda muri Amerika, na bitanu mu bindi bihugu. Ivyo mu bindi bihugu biri aha hakurikira: i Avondale, New South Wales; i Kenilworth, Claremont, hafi ya Cape Town, muri Afurika y’Epfo; i Holloway, mu buraruko bwa London, mu Bwongereza; i Nyhyttan, Järnboås, muri Suwede; i Friedensau, hafi ya Magdeburg, mu Budagi.
GSAM 402.2Muri Amerika hari amashure yo hagati cumi na ane; mu bindi bihugu na ho atanu. Ayo yo mu bindi bihugu ari i Copenhagen, muri Danemark; i Honolulu, mu Ntara ya Hawayi; i Diamante, Entre Rios, muri Repubulika ya Argentine, muri Amerika y’Epfo; i Curityba, muri Brezile, muri Amerika y’Epfo; i Brusque, muri Brezile, muri Amerika y’Epfo.
GSAM 402.3Uretse ivyo bigo vy’uburezi bimaze kuvugwa, hari amashure 357 y’amashengero yo mu turere akorwa n’iri dini. Muri ayo, 317 ari muri Leta Zunze Ubumwe, mirongo ine na yo ari mu bindi bihugu. Iyo tuba dufise imibare nyayo y’ubu, iyo mibare yari kwiyongera cane. Amashure menshi yaruguruwe kuva umwaka wa 1902 urangira. Nk’akarorero, Inama y’amashengero yo mu ntara ya Nebraska yari yatangaje ko ifise amashure y’ishengero cumi. Raporo yabo yo ku wa 1 Ruhuhuma 1904 yerekana “amashure y’ishengero mirongo ibiri na ane,” ukwiyongera kw’amashure cumi na ane mu nama imwe.
GSAM 402.4Ni ukuri, ukuboko kuyobora kw’Umukama kwarayoboye kandi kwugurura inzira ku gitangaza mu gikorwa c’uburezi muri aba bantu. Imana ibahe ubwenge abahamagarirwa kuyobora iri shami ry’igikorwa cayo, kugira amashure atandukanye atunganywe ahuye n’umugambi yashizeho. Maze hazoba abakozi benshi b’Umwigisha bashoboye kandi bakuze neza, ntihabe abagabo n’abagore “bafise uruhande rumwe gusa” mu burezi no mu mico. Umwanditsi wa zaburi avuga ati, “Umukama yatanze ijambo,” kandi “isinzi [ingabo, ku ruhande rw’urupapuro] ry’abaritangaje ryari rinini.”