Kabitele 9 — Éyoñe ya yange
GSAM 148.1Ane éyoñe te, beta ngômôtô ya yôp a ye bo avale awom minga be ne ngone minga, ba nga nyoñe belambe bap a ke yiane nnômane ngone môt. Betane be ne bôt ba yeme mejô, betane fe be ne bôt ba teke yeme mejô. Be teke yeme mejô ba nga nyoñe belambe bap, ve ba nji nyoñe mbon; ba yeme mejô ba nga nyoñe mbon e mendek map a belambe bap. E éyoñe nnômane ngone môt a nga yange, bese be nga bôʼô a lala.1
GSAM 148.2Krist a ne nnômane ngone môt ya nkulan.2 Nkean bôt a ke tôbane nnômane ngone môt a tinane nduʼu bôt ya Nti a ke tôbane Krist e éyoñe a ye so, amu mejô ya Metias 24 a 25 ma ne nsoan Nti. Foé Nti a ne lambe.3 Minga bese be nga nyoñe belambe bap. Mejô ma teke yeme ya minga beziñ ma mbe na be nga nyoñe mejô ma bebela nye, ve teke ve nlem wop ese be Zambe; nalé nsisime a mbe ye wumane mvoʼé été nlem ya môt a mbunane. Nkulan a liti jam te ane mbon e mendek map. Yange nnômane ngone môt a tinane nteʼane ndi nlem ya bôt be nga ke a tuʼi na ba ye tôbane Nti wop.
GSAM 148Éyoñe nkulan a ne boʼo
GSAM 148.3Foé «éyoñe te» é nga yôbane nkulan, a ve bia ndem ya éyoñe a ye bo. É nga so mvus mejô ya kabitele e nga lôô; e nji so mvus nsoan Nti éyoñe baa, ve mvus nkulan ya élé figue, e nga lôŋ na nsoan Krist é ne bébé mbé, a na bôt be éyoñe te ba nji ye lôt akekui Krist a ye kui e minkute ya yôp. Nkulan ô fe a bo e éyoñe bôt beziñ ya minkôban be nga jô e nleme jap na: «Nti wom a ye yange soane; ba ye meteʼé a kômbô beésé a di a nyu a ba bôt ba nyuʼu.»
GSAM 149Kômban beésé
GSAM 149.1Bôt ba mbe «beésé», ba nga lôŋ foé wua a nlem wua; ve éyoñe ji beziñ be nga kôlô mejô ma be nga yôlé, a «kômbô» beésé ba mbe ba ve «bidi ya éyoñe»—ba liti mfuban é yiane bo asu ya tôbane Nti a ye so atemetem. Be nga «kômbô» ane bôt ba nga tyam na ba kômbô Yeremia. Bôt be nga jô na: «Soʼo, bi kômbô nye a ôyem, a bi te wôk mejô mete a ye jô.»4 Nalé fe beésé be nga yôlô a lôŋ mejô avale da ye kôlô ésaé ya beésé be ne be bebela. Nti a jô be bôt be te na: «Simesaʼane avale wo nga nyoñ a wôk, a baʼale de, a kôñelane nlem. Nge wo nji mombô, ma ye so be wo ane ñwuwup, wo ye teke yeme awolo ma ye so be wo.»5
GSAM 149.2Nkulan ya minga be ne bo éyoñe «beésé» be kôlô foé ya nsoan Nti a ye so bébé, a «kômbô». Be nga beta bo jam fe: be «di a nyu a bôt ba nyuʼu». Be nga kôban a bôt ba yi na ba jalé a biʼi map. Salômôn a nga jô ajô jap na: «Te bo a bôt ba nyu vino; te bo a bôt ba di nyama na nlem ô ne ayô. Amu môt a nyuʼu a môt a di avôl ba ye kui azoé.»6
GSAM 149Nteʼane ndi nlem ya asu
GSAM 149.3Éyoñe ji bia ye sili na: «Jame ekok e mbe été nsoan Krist e ye yalan mejô mete?» Nduʼu bôt mi nga boban, a mi nga yalan nkulan foʼo. Bôt ba mbe ba ve foé akekui Avril 1844, be nga bo ésaé été bekeké, a be mbo ésaé Zambe ya bekeké dafe be nga bo a be. Nde be mbe «beésé».
GSAM 150.1Bôt ba mbe ba ve foé be nga jô na melu 2300 ya Daniel 8:14 ma ye man e mimbu ya beyude 1843, é ne mimbu mia bia 1844. Be nga lôŋ awolo ya ntyiʼane mejô Zambe da ye kui na éyoñe te é ye man. Keké ése ya éfas é mbe éyoñe te é nga mbunane na môs ntyiʼane mejô ô ye meteban a nsoan Krist éyoñe baa ya Nti wop. Nde a ne fôʼô yené na mbuni ba nga yeme na Nti a ye so e manane éyoñe nkulan. Be nga jô na: «Éyoñe te é ye man a ngone, 21 Mars 1844, é ne manane mimbu ya beyude 1843.» Nde be nga lôô manane Mars nge metataʼa Avril 1844 ane éyoñe Mvôé a mbe ye so.
GSAM 150Bebo bisaé be mbia be nga yené
GSAM 150.2Éyoñe manane Mars a nga kui a ke, a Nti a nji so, bôt ba nga bo ésaé a minkôban ya Nti, ve be nji ve minsisime map ese be foé, be nga kôlô foé, be nga yange ésaé, a bo ese be mbe na ba ye bo asu ya dipan nkean bôt ba ngenan ba lôŋ mejô ya nsoan Nti a ye so bébé a awolo ntyiʼane mejô. «E nleme jap» be nga jô na: «Nti wom a ye yange soane.» A anyu map be nga yôlô lôŋ na bôt bese ya si ba yiane kôñelane nlem asu Nti a ye so; beyude bese ba yiane beta ke Palestine a lôŋ ésaé ya vôm a ne étyi e Yerusalem asu Mesias a ye so. Bôt beziñ be nga beta lôŋ na nsoan Krist ô ne nsoan ya nsisime, a nga boban e éyoñe môt a nyoñ mbunane, a fe e éyoñe bôt be Nti ba ñwuan.
GSAM 151Veane «bidi ya éyoñe»
GSAM 151.1E éyoñe bôt be nga kôlô foé a beésé bap, bôt ba nga baʼale mbunane be nga sulane bôt ba mbunane e nda ya sulane a e minkôk, a ve be «bidi ya éyoñe»—ba liti be na mindem mia éyoñe a minkulane mejô mi nga yemeteban mi lôŋ foʼo ane asu nteʼane ndi nlem jap, na nsoan Krist ô ne bébé, ô ne mbé.
GSAM 151Ajalane été keké
GSAM 151.2E éyoñe be mbe ba bo jam te, jam e nga metata, jam Protestan be nji yeme asu awola te: bôt ba nga sulane été keké asu ajalane a «boʼo abale». Bôt bese ba yi so be nga loone be na be di a be biʼi map.
GSAM 151.3Jame bia nga wôk ôsu ya avale te e Amerika a mbe ngone tane 1844, mbamvús nteʼane ndi nlem. A mbe nalé: E éyoñe William Miller a mbe été nda sulane e Rochester, N.Y., a liti mejô a lebe abui bebuni ya nsoan Krist, a jô be na, «Bia ne éyoñe ya yange ya Metias 25; baʼale mbunane wenan; atemetem bia ye beta yene éfufup e jam te», bôt ba nga lôŋ «ajalan» e si nda sulane a ne anen e Rochester. Abui bôt, be keké a bôt be teke keké, be nga sulane; a éyoñe môt a ne njôé ya sikôlô ya mejô Zambe a mbe a bo bôt be seʼe a William Miller, be nga bi beyo, mfufup ya mvoʼé, biʼi ya mvaé, a be nga kuan kalate tyôtyoé a cense 25, nyô môt a nga lôŋ. Kalate te ba nga yôlé nye na Nlitan ya mbunane Miller.
GSAM 151.4Mvus jam te, teke na melu 14 me man, keké dafe ya vôm wua é nga lôŋ «ajalan» été nda bôt, a nyôñe cense 25 asu ya nyiine, a loone bôt bese ba yi so na be di beyo, mfufup ya mvoʼé, ebá a biʼi ya mvaé a be. Valé a éyoñe te ajalan ya mfefé été keké é nga metata, a nga kui e «sulane ya abui», «nsamba ya nyoñe biôme», «mendim me mbisi», «be kisan», a jam dafe. Avale ajalan été keké é nga yôban akekui mfefé nda keké é nji yiane bo e mbamba avale nge é nji bili akôk, nda ya biʼi, a nda ya di. Jam te é nga metata e «éyoñe ya yange», ane nkulan a nga jô.
GSAM 152.1Wm. Miller a yeʼe jam e nga boban e Rochester a mejô mete:
GSAM 152.1«Môt mfaʼa D.D. été Rochester, Mista _____, ya keké _____, a nga tili kalate ya wosane mbunane Miller, a loone befam a binga be ne bôt anen été nda Nti, a lôŋ ajalan anen ya beyo a biʼi «ajalan ya minkôk» ane Belsazar, a nyu café a té, a di biʼi bi ne ntumane, a kuan mfufup ya mvoʼé a biʼi ya mvaé, a kalate wé ya wosane nsoan Krist éyoñe baa ya Mvôé a ne nyeʼé.»
GSAM 152.2«Alu e nji yeme asu ma ke, môt a ne mfufup dafe a nga lôŋ ajalan ya minkôk e nda bôt nge e nda sulane, a kuan kalate ya nyiine, mfufup ya mvoʼé a biʼi ya mvaé ane é nga bo môt ôsu. Me nga nyiñe na keké ya meyok mefe me nji nyoñe ajalan ya Babilôn te; a me yi a nlem wom na keké te bese te ba ye yene be «ba di a ba nyu a bôt ba nyuʼu» e éyoñe Krist a ye so. Me ne akale na bôt be mfufup be nji yen be e éndel Zambe; me lebe be na be lañ Luka 14:12-14; Metias 24:48-51; Luka 13:25-28; 2 Pi 2:13; Yude 10-21. Éyoñe ya manane é ne bebela.»
GSAM 152.3Nge Mvendé Miller a mbe a yene jame keké é nga bo mvus e mimvean map, a «bibá ya biʼi vôm ngele é ne nsolan, be kisan a cense awom, minkôme ya mbuma, sulane ya abui, nyoñe jam ya mfufup», a befe biʼi ya mbia, a jam dafe, a mbe ye kôlô a woñ mfufup.
GSAM 152Éyoñe ya yange
GSAM 152.4Bebuni ya nsoan Krist be nga bi nlem a bebela ya Kalate Zambe na éyoñe ba ye lôŋ nsoan Nti a ye so bébé, «éyoñe ya yange» é ye bo a jam te. Be nga yen de e mejô ya Mvôé Metias 25:5, 6 a Habakuk 2:1-3.
GSAM 153.1Asu avale be nga tele e éyoñe bilé bia beta fáa ya mimbu 1844, bia ye nyoñe mejô ya Ôyenga ya Zañ Alu ya 9 May 1844:—
GSAM 153.2«E mvus bia nga ke mvus vôm éyoñe minkulane mejô mi nga yiane man, bi ne e vôm Zambe a nga yeme na bone bôt bé be ye bo e manane ñyenan; a asu jam te a nga lôŋ mfuban a anyu Habakuk, éyoñe a nga jô na: Ma ye tele e vôm ma mombô, a telé me e beta tele; ma ye mombô asu ya yene jame a ye jô be ma, a jam ma ye yalan éyoñe a ye kome ma. nge ane é ne e mfaʼa kalate: «be nga jos a ma.» Nti a nga yalan ma a jô na: Tili ñyenan, a bo nye mbamba e minkôk, asu na nyô a lañ nye a mate mbil. Amu ñyenan ô ngenan ô ne asu éyoñe ba nga lôŋ, ve e manane éyoñe minkulane mejô, ô ye kobô a teke bo mbia; atalane nge ô ye yange [mvus manane a mbe yené], baʼale nye; amu a ye so bebela, [été njalane ya minkulane mejô, mvus éyoñe a mbe yené] a ye teke yange.»7
GSAM 153.3«Na mejô ma lebe ma ne asu éyoñe ji, a ne yené e mejô Paul a nga nyoñe ma e Hébre 10:36-39: Amu mia yiane ba a mvôm, asu na éyoñe mia maneya bo ayene Zambe, mia nyoñe jam a nga lôŋ. Amu awola éziñ, nyô a ye so a ye so, a ye teke yange. Môt a ne zôsôa a ye nyiñe a mbunane; ve nge môt a kôlô mvus, nlem wom ô nji ye bo nye mvoʼé. Ve bia ne bôt ba teke kôlô mvus a ke ntye; bia ne bôt ba mbunane asu ya kôte minsisime.»
GSAM 153.4«Bia mbunane na bia ne e éyoñe Mvôé a nga jô, éyoñe nnômane ngone môt a yange (Metias 25:5)—éyoñe beta ngômôtô ya yôp a yiane bo avale te—éyoñe «beésé be mbia [éyoñe a mbe yené ane éyoñe é nga kui teke jam], a ye jô e nleme wé na: Nti wom a ye yange soane, a metiʼe kômbô beésé bé a di a nyu a bôt ba nyuʼu», a Nti a ye «so e môs beésé ate a nji yange nye.»»
GSAM 154.1«Bia mbunane na bia ne e éyoñe Peter a nga jô, éyoñe «ntyiʼane mejô jap a nga yange teke beta yange, a ntye jap ô nji lale;»; a be mbe ba ye «sulane minkulan ya mbia été a nsita.».8 Peter a jô na bôt te ba ye bo ane minkulu bôt ya mbia be nga bo e éyoñe ba nga tili Minkalate. Ane bôt ya nda Israel be nga jô na: «Melu ma ye yôban, a ñyenan ôse ô ye kui teke jam,»,9 nalé fe éyoñe éziñ a nga yiane bo, éyoñe bôt ba seʼe e 2 Pi 3:4 be ye jô na: «Mea a ne ényôgane nsoan wé?» a ba ye bindi be na «biôme bese bi ngenan bi ne ane bi mbe atataʼa e éyoñe ba nga té si.»»
GSAM 154.2«Bia mbunane na e éyoñe ñyenan te a nga yange, Yakobo a nga jô na: Bôt ba nyeʼé, baʼale mvôm akekui nsoan Nti; mia fe baʼale mvôm; lôŋane nlem wenan, amu nsoan Nti ô ne bébé. A beta jô na: Tame yen, Ntyiʼane mejô a tele mbé.»
GSAM 154.3«A bia mbunane na Mvôé a nga lebe bia asu ya éyoñe é nga yiane ke, e kabitele awom baa ya Luka, a jô na: Lôŋane minsôn minan a bo belambe benan be yôñ; mi bo ane bôt ba yange Nti wop e éyoñe a ye yôlô e ajalan, asu na éyoñe a ye so a kut, ba ye dii nye mbé atemetem.10 Yange a tinane na éyoñe é nga ke; amu akekui éyoñe te bia nji yange. Nde Nti a beta jô na: Bebotan be ne beésé ba Nti a ye yene be ba mombô éyoñe a ye so.»
GSAM 154.4«Bia ye lôŋ, nge Zambe a yi, na: Tame yen, nnômane ngone môt a so; mi ke tôbane nye; a: «Awola ya ntyiʼane mejô wé é nga kui.» A bia ye yange na bia nji ye kôlô e ésaé ya lebe si a keké, asu ya veban be e bôt na ba yôlô e mimbeʼé mi jap ya «mvoʼé», a wôk mbamba mejô ya mfuban Zambe. Bia yi na bia ye ngenan baʼale a mombô asu nsoan Nti, amu bia mbunane na a ne bébé.»
GSAM 155Yalan ya ésaé jap
GSAM 155.1Môt a ye yeme avale bebuni ya nsoan Krist be nga yen ésaé jap asu 21 Mars 1844 a mvus môs te nge a lañ mbamba môt a nga nyoñe mejô ma né e si jôé «Yalan», e Nfombane ya nsoan Krist ya 13 Novemba 1844, a nga yôlé J. V. Himes, S. Bliss a A. Hale:—
GSAM 155.2«Bia nji nyoñe mejô metemete. Bia mbunane na bia mbe bôt ba yiane bebela a ba nga wôʼô mejô ya bebela. Bia nga tôñe atiñ Mvôé na bia fase Minkalate. Bia nji tele a yeme bia; bia nga lôô Zambe asu ya liti bia nkean a foé, a bia nga komekane na bia ve bia étabe ya Nti, a mbunane na a ye liti mebo mebia foʼo. Bia nga lôô mejô mese be nga ve asu bia a nlem ô yi yeme bebela a baʼale bia asu ya mbia; ve bia yiane jô na mejô ya befe, me ne mevale avôl a me ne yalanane, ma nga beta ve bia ngu e mbunane wongan. Bia nga yene na nge bia ne zôsôa nge teke, befe be nji yiane bo zôsôa; a be nji yeme jô mejô wua. Mejô ya môt ose ma mbe ma ne ngu te, a be mbe ba yiane yôlô jam be nga lôŋ; a a mejô map ma kôlô a ma yalanane be nga liti na, nge be nga yen mejô ma bia ane jam, be nji mbunane mejô ya bo befe. A fe, jam a ne anen été vôm bia tele ese, teke jam da ye na bia nji nyoñe mfuban ya môt wua nge ba nga yiane kôlô nsoan Nti. E éyoñe bia mbe a ntilan ya Minkalate e tinane, befe be nga komekane teke kui na Minkalate ma nji yiane yeme a tinane; ve nkulan ôse a nga yemeteban a nga boban a tinane dé, a jam ese a ne tyôtyoé.
GSAM 156Nteʼane ndi nlem ô yalan
GSAM 156.1«Ve éyoñe—mimbu 1843, mimbu ya beyude—é nga ke, a bia nga nteʼane ndi nlem amu bia nji yene Njôé e mfufup wé. Bôt bese ba nga kôlô bia be bebela be nga yeme na jam ése ya mbunane wongan é nga yemeteban na é ne mbia; a bia yiane, ane bôt ba bebela, kôlô vôm bia tele. Nde be nga yen a akale na bia ngenan bia baʼale mbunane, a ngenan bia yange Njôé wongan.
GSAM 156.2«Ve e nteʼane ndi nlem wongan bia nji yen jam ya kôlô nlem. Bia nga yen na Minkalate ma lôŋ na éyoñe ya yange é yiane bo, a éyoñe ñyenan ô yange bia yiane baʼale nye. Bia nga yen fe na a manane mimbu, éyoñe é nji ye man foʼo, nge bia nyoñe na nkulan ya mimbu wua ô ne zôsôa; a ma yiane yemeteban e mimbu mié 1844. A bia nga jô si bebela na bia nga bo mbia e ntelane éyoñe é ne tyôtyoé, ve e jam bia nga bo mbia te, bia yen wo Zambe été. Bia yen na a nga nyoñe foé te ane beta nkulane asu si, a ane veʼele asu keké. É nga telé bôt bé e mvôm ya yange. É nga yôlô bôt ba yi kôtô asu jôé. É nga liti bôt beziñ na ôyenga ya nsoan Nti ô ne foé ya abui abotan, a befe na ô ne jam da nji ye bo be mvoʼé. É nga liti si ese na bôt ba ye nyeʼé nsoan Nti, a bôt ba ye dip nye e nsoan wé baa, ane beyude be nga dip nye e nsoan wé ôsu. A bia yen de ane nkean e ésaé ya Zambe, e «môs ya mfuban wé», asu na a ye liti bôt ba ye lôŋ a yi na Nti a ye bo, asu na ba yiane bo mfuban asu nsoan wé.»
GSAM 157MEJÔ YA NDUʼU BÔT MVUS MARS 1844
GSAM 157.1Mejô a mfaʼa mfefe ya nduʼu bôt ya nsoan Krist mvus 21 Mars 1844 ma ne e mejô ma so e Mindem mi Biyoñ ya 31 Octoba 1844:—
GSAM 157.2«Mvus mimbu 1843—Mimbu ya beyude—é nga ke, beta nduʼu bôt ya nsoan Krist be nga tele a mbunane na mvus éyoñe te bia ye teke beta yeme telane awola ya môt a teke ebon. Be nga mbunane na vôm bia ne, ane nkulan ya mimbu bia liti, e manane minkulane mejô mese, e vôm nsoan a yiane bo. A e éyoñe bia yiane yange awola éziñ a nkulan ya bia ye lôlô a éyoñe Zambe, be nga mbunane na bia ye teke beta bi ndem ya éyoñe é ne tyôtyoé. Bese be nga nyoñe belambe bap a ke tôbane nnômane ngone môt; ve nnômane ngone môt a nga yange mvus éyoñe (1843) a mbe ba yeme na a ye so. E éyoñe ñyenan a yange, bôt bese be mbe be tele na ba ye yange nye, amu be nga mbunane na a nji ye beta yange, a ba ye yeme na a ne bébé so. Ve a nga yene atemetem na bôt avôl be nga lôŋ biôme ya éyoñe a ye so, biôme ba nji ye lôŋ nge be nga mbunane na Nti a ye so e mimbu mié; a na be nga lala asu ya yeme nsoan Nti a ye so atemetem. E mejô mfe, be nga jô na a ye so môs ose, nge a ye yange awola éziñ, éyoñe ba ye bi beta vôm ya nle. Nalé é nga boban ane Mvôé a nga jô, na: E éyoñe nnômane ngone môt a nga yange, bese be nga bôʼô a lala.»
GSAM 157Be nga liti bôt na be lôô ékutan ya 1844
GSAM 157.3«Akamete May 1843, Mojañ Miller a nga liti bia mfaʼa ngone zamgbwale ya mimbu mfufup ya beyude, ane éyoñe ya minkôban mia liti nsoan Krist éyoñe baa; a suʼu a nga lôt bia nga lôô vôm te a abui nyeʼelan. Mvus é nga ke, Mojañ S. S. Snow a nga nyoñe foʼo mbunane na, a mfaʼa minkôban, nsoan Nti, e éyoñe a ye boban, ô yiane boban môs awom ya ngone zamgbwale; ve a nji yeme mimbu ya boban. Mvus te a nga yen na minkulane mejô mi nji man bebela akekui mimbu ji, 1844; nde a nga tele a mbunane na e vôm 22 Octoba—môs awom ya ngone zamgbwale ya mimbu ji—bia ye yene nsoan Nti ya mfufup. A nga lôŋ jam te e New York, Philadelphia a vôm dafe e éyoñe ya engôn a ôyôn é nga lôt; ve abui bôt be nga nyoñe mejô ma, a ndem ya jam te a nji yené akekui a kui ngone July.
GSAM 158Bikôk bi nga liʼi e minkôk
GSAM 158.1«E metataʼa ya éyoñe te, beésé beziñ ya mfaʼa ya akôé ya New Hampshire be nga kôban a mbunane ngul na Nti a ye so asu ôyôn ôfe, akekui be nji yeme bo ésaé e minkôk map. E zañ e ngone July—e mbe alu ya zañ ya môs ya mimbu ya beyude (alu-môs, ba nga telane a ngone mfefé ya Avril, metataʼa mimbu ya beyude ji)—bôt befe ba nga bôʼô a nsisime ya nsoan Nti a ye so atemetem, a ba nga tyelane minkôk a bilé, be nga kôban na ba nji yiane kuane bibuma. Bôt beziñ, éyoñe be nga ke e minkôk asu ya katan éfufup, be nga yene na be nji yiane lôŋ; a be nga liʼi éfufup e minkôk, asu ya liti mbunane wop a mimboone map, a nde ba ye lôŋ si. Jam te é nga yôban a ngul e mfaʼa ya akôé ya New England.
GSAM 158Ntyiʼane mejô ô yiane bo asu nsoan
GSAM 158.2«E éyoñe wua, beésé bia Maine be nga nyoñe mbunane na ntyiʼane mejô ô yiane so asu nsoan; na a ne wua a éyoñe ya mveʼé, a nji bo anesô e manane si, ve a nyoñe éyoñe e ne bébé asu manane si. A mfaʼa mbunane te, be nga jô na bia ne e ntyiʼane mejô, na beta kandé é ne boban, a beésé ya Zambe ba nga nyoñe sitam e mvome mesu jap; a éyoñe jam te é ye man, é ne ndem asu beéngele banyu ba baʼale mimfefé mi nyône si (Nlitan 7:1) na be dipane.»
GSAM 159Zañ alu ô nga yôlô bôt
GSAM 159.1«E zañ ya ngone July, botan Zambe e éyoñe a yôlô bôt ba nga kôlô e mejô ya éyoñe a nga metata yôlô e be; a bôt ba nga nyoñe avale mbunane wua nge wua ya be nga jô, be nga liti ntyendane anen e avale bôt ba mbe, a beta yôlô e lala, ane nkulan a nga jô: E zañ alu, bôt be nga wôk ôyenga na: Tame yen, nnômane ngone môt a so; mi ke tôbane nye. Nde minga bese be nga vee a kôme belambe bap. E metataʼa July, nduʼu bôt mi nga boban e mfaʼa ya New England, a mi mbe mi ne mefe; ve botan Zambe a mbe a lôŋ a be, a yôlô abui bôt mbe belambe bap be mbe bebé ya dim, a mfuban ya be mfufup bé. E ésulane nkañane Zambe e nkan ya Exeter, minkôme mi bese mi nga sulane, mi nga bo nduʼu bôt wua anen, a mi nga yôban atemetem été nduʼu bôt ya nsoan Krist ya éfas.»