Adventist Pioneer
Library
aplib.orgလံာ်ဖိးဒၢ
လံာ်အဂ့ၢ်ပာ်ဖှိၣ်
30 / 31
30 / 31

အဆၢ 27 — တၢ်အုၣ်အသးအဂၤတဖၣ် ဘၣ်တၢ်အတီ

John Norton Loughborough

GSAM 442.1“ယဟိၡၤဖးဆၢထၢၣ်ဒီးစံးဝဲ၊ ယူဒၤဧၢ၊ ဒီးပှၤအိၣ်လၢယရူၤၡလ့ၣ်သ့ၣ်ဧၢ၊ ဒိကနၣ်ယကလုၢ်တက့ၢ်။ နာ်ယွၤသုကစၢ်တက့ၢ်၊ ဒီးသုကအိၣ်ဂၢၢ်အိၣ်ကျၢၤလီၤ။ နာ်အဝံသ့ၣ်တဖၣ်တက့ၢ်၊ ဒီးသုကဘီၣ်ထီၣ်ညီထီၣ်လီၤ။”1

GSAM 442.2လၢအပူၤကွံာ်နံၣ်တဖၣ်န့ၣ်၊ တၢ်အုၣ်အသးတခါဟဲဝဲလၢ ဝံအတၢ်ဟ့ၣ်အပူၤ၊ လၢတၢ်အကတၢၢ်တချုးဟဲဒံးဘၣ်န့ၣ် လံာ်ကဘျံးလၢအဘၣ်ဃးဒီးတၢ်မ့ၢ်တၢ်တီအံၤ ကဘၣ်တၢ်ရၤလီၤအီၤ “ဒ်သ့ၣ်လၣ်လၢသ့ၣ်လၣ်လီၤအကတီၢ်အသိး” န့ၣ်လီၤ။ ပှၤနာ်တၢ်မ့ၢ်တၢ်တီတဖၣ် မ့ၢ်တဘၣ်တၢ်ကရၢကရိ မ့တမ့ၢ် ရဲၣ်ကျဲၤအီၤလၢကျဲတဘိဘိ ဒ်သိးကမၤတၢ်အံၤဘၣ်န့ၣ်၊ တၢ်အံၤကလၢပှဲၤထီၣ်သ့ဒ်လဲၣ်၊ မ့ၢ်တၢ်သံကွၢ်လၢအဟဲအိၣ်ထီၣ်လၢပှၤအါဂၤအသးပူၤလီၤ။ လၢယွၤအတၢ်ကွၢ်ထွဲပူၤန့ၣ် တၢ်အစၢဖးဒိၣ်တဖၣ် ဟဲထီၣ်ခဲအံၤခဲအံၤလၢတၢ်စးထီၣ်လၢအစှၤဒိၣ်မးအပူၤလီၤ။ တၢ်မၤအကျဲလၢအဟဲအိၣ်ထီၣ်ဒီးဒိၣ်ထီၣ်လၢပကျါန့ၣ် မ့ၢ်စ့ၢ်ကီးဒ်န့ၣ်အသိးလီၤ။

GSAM 442လံာ်ဖိဒီးတၢ်စိာ်တၢ်သးခုကစီၣ် အကရၢ

GSAM 442.3ဖဲနံၣ် 1870 ဃၣ်ဃၣ်န့ၣ်၊ ဒီပုၢ်ဝဲၢ်မုၣ်လၢအသးတီစှၤဂၤ လၢစီးသ်လဲၣ်ခဲးစတၢၣ်၊ မဲးစၣ်ခၠူစဲး၊ အတၢ်မၤန့ၣ် ဒုးအိၣ်ထီၣ်ဆိတၢ်ဆိကမိၣ်လၢ ကပာ်ထီၣ် လံာ်ဖိဒီးတၢ်စိာ်တၢ်သးခုကစီၣ် အကရၢလီၤ။ ဒီပုၢ်ဝဲၢ်မုၣ်တဖၣ်အံၤ မၤကွၢ်တၢ်ရဲၣ်ကျဲၤတခါ လၢဆၢကတီၢ်တကတီၢ်၊ ဆှၢပတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အလံာ်ကစီၣ်ဒီးလံာ်ဖိတဖၣ်လၢလံာ်ပရၢကျဲ ဆူပှၤလၢတအိၣ်လၢပတၢ်နာ်အပူၤတဖၣ်အအိၣ်၊ ဒီးလၢခံကွဲးလံာ်ဆူအဝဲသ့ၣ်အအိၣ်လီၤ။ လၢတၢ်အံၤအဃိ ပှၤတနီၤတူၢ်လိာ်တၢ်မ့ၢ်တၢ်တီ၊ ဒီးသရၣ် အက်စ်. အန်. ဟက်စကယ် ဆိကမိၣ်ထီၣ်ဝဲ၊ “ပပှၤခဲလၢာ်မၤတၢ်လၢဒီပုၢ်ဝဲၢ်မုၣ်စှၤဂၤမၤဝဲအံၤ တသ့ဘၣ်အဃိ မ့ၢ်မနုၤလဲၣ်။” လီၤဆီဒၣ်တၢ် ဖဲနံၣ် 1871 န့ၣ် တၢ်ဂ့ၢ်အံၤဘၣ်တၢ်တဲသကိးအီၤအါစှၤ လၢ တၢ်က့ၤကွၢ် ဒီးတၢ်ကစီၣ် အလံာ်ကဘျံးတဖၣ်အပူၤလီၤ။ ဖဲ တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အထီကတၢၢ် အတၢ်ထံၣ်လိာ်လီၤဆီ လါဒံၣ်စ့ဘၢၣ် 29, 1871 န့ၣ်၊ သရၣ် ဟက်စကယ် အိၣ်ဖဲန့ၣ်ဒီးပာ်ဖျါထီၣ်တၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤအံၤအဘျုးလၢတၢ်မၤအပူၤ၊ ဒီးတၢ်ပာ်ဂၢၢ်ပာ်ကျၢၤတၢ်တဲဆၢတခါ လၢကဟ့ၣ်ကူၣ်ပာ်ထီၣ်လံာ်ဖိအကရၢတဖၣ်လီၤ။ တၢ်ပာ်ထီၣ်သရၣ် အက်စ်. အန်. ဟက်စကယ်၊ ဒၢဘလျူၤ. အ့းခၠ်. လံးထၢၣ်ကၠီၣ်၊ ဂျေ. အန်. အန်ဒရူးစ်၊ ဂျေ. အိတ်ချ်. ဝက်ဂိုနာ ဒီး အဲၣ်. ဒံၣ်. ဗဲၣ်ဟီၣ် လၢကမံးတံာ်တဖုအဂီၢ် ဒ်သိးကမၤလၢပှဲၤတၢ်ရဲၣ်ကျဲၤ လၢကပာ်ထီၣ်ကရၢဒ်န့ၣ်တဖၣ်အဂီၢ်လီၤ။

GSAM 443.1တၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤအံၤ ဒုးစးထီၣ်စိၤသီတစိၤလၢတၢ်ကစီၣ်အတၢ်မၤပူၤလီၤ။ တုၤလၢအကတီၢ်န့ၣ် တၢ်သိၣ်လိတၢ်မ့ၢ်တၢ်တီ ဘၣ်တၢ်မၤအီၤဘူးကကဲထဲဒၣ်လၢပှၤစံၣ်တဲၤတဲလီၤတၢ်လၢအမူတဖၣ်အတၢ်ဂုာ်ကျဲးစၢးလီၤ။ လၢနံၣ်တဖၣ်အတီၢ်ပူၤ သရၣ် ဟက်စကယ် ဂုာ်ကျဲးစၢးဒိၣ်မး ဃုသ့ၣ်ညါဒီးပာ်ထီၣ်တၢ်ရဲၣ်ကျဲၤတဖၣ် ဒ်သိး လံာ်ဖိဒီးတၢ်စိာ်တၢ်သးခုကစီၣ် အကရၢ ကကဲထီၣ်လိၣ်ထီၣ်လီၤ။ တၢ်စံးလၢအဝဲမ့ၢ်ပှၤလဲၤတၢ်အခီၣ်ထံးနီၢ်ကီၢ်လၢတၢ်မၤအကျိၤအံၤန့ၣ် မ့ၢ်တၢ်ဟ့ၣ်အီၤတၢ်ယူးယီၣ်လၢအကြၢးဘၣ်ဝဲလီၤ။ တမ့ၢ်ထဲလၢကီၢ်စဲၣ်တဖၣ်အ လံာ်ဖိဒီးတၢ်စိာ်တၢ်သးခုကစီၣ် အကရၢ အဂ့ၢ်ဘၣ်။ မ့ၢ်အဝဲဒၣ်လၢနံၣ် 1878 ပာ်ဖျါတၢ်ရဲၣ်ကျဲၤ လၢကပာ်ထီၣ်လံာ်ဖိအကရၢလၢအဘၣ်ဃးဒီးပှၤခဲလၢာ် (လၢခံတၢ်ကိးအီၤလၢထံကီၢ်အါဘ့ၣ်အကရၢ) ဆူ တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အထီကတၢၢ် လၢအအိၣ်ဖှိၣ်ဖဲ ဘဲတဲလ် ခရိခ် န့ၣ်လီၤ။ အတၢ်မၤအလီၢ်မ့ၢ်ကီၢ်လီၢ်တဖၣ်လၢပတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်တဖၣ်အချၢ၊ တမ့ၢ်ထဲလၢအမဲရကၤဘၣ်၊ မ့ၢ်စ့ၢ်ကီးလၢထံကီၢ်အဂၤတဖၣ်လီၤ။

GSAM 443နဲၣ်ရွဲၣ်လၢအမၤတၢ်သ့တဖၣ်—မၤရံယၤ ဟၣ်ထလံၣ်

GSAM 443.2ကစၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်နဲၣ်ရွဲၣ်လၢအမၤတၢ်သ့တဖၣ် လၢအတၢ်ကွၢ်ထွဲအပူၤ၊ ဒီးအဝဲသ့ၣ်မၤစၢၤသရၣ် ဟက်စကယ် ဒိၣ်မးလၢတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤအံၤအပူၤလီၤ။ ဒီပုၢ်ဝဲၢ်မုၣ် မၤရံယၤ ဟၣ်ထလံၣ် မ့ၢ်ပှၤတဂၤလၢအမၤတၢ်လၢတၢ်တပျံၤတဖုး၊ တုၤဒၣ်လဲာ်လၢခံနံၣ်တဖၣ်န့ၣ် အနီၢ်ခိတူၢ်ဘၣ်တၢ်ဆူးတၢ်ဆါဒိၣ်မး၊ ဒီးအသံလၢအတၢ်မၤအလီၢ် ဖဲအပူၤကွံာ် 14 နံၣ်ဃၣ်ဃၣ်န့ၣ်လီၤ။ လၢအတၢ်ဂုာ်ကျဲးစၢးအဃိ တၢ်မၤအပဲတြီလၢအအိးထီၣ်ခဲအံၤလၢထံကီၢ်အဂၤအါဘ့ၣ်န့ၣ် ဘၣ်တၢ်ထံၣ်န့ၢ်ဆိအီၤလီၤ။ နဲၣ်ရွဲၣ်အဂၤတဖၣ်နုာ်လီၤမၤသကိးတၢ်မၤတမံၤဃီအံၤ၊ ဒီးတၢ်မၤအလီၢ်မ့ၢ်လဲၢ်ထီၣ်အဃိ တၢ်လိၣ်ဘၣ်နဲၣ်ရွဲၣ်လၢကျိာ်အကလုာ်ကလုာ်တဖၣ်အိၣ်ထီၣ်ဝဲလီၤ။

GSAM 444တၢ်ဘၣ်ဒိလၢလီၢ်ကဝီၤတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်တဖၣ်အလိၤ

GSAM 444.1ဘၣ်ဆၣ် တၢ်ပာ်ထီၣ်လံာ်ဖိအကရၢအတၢ်မၤလၢပကျါအံၤ အစၢလၢအရ့ဒိၣ်ကတၢၢ်န့ၣ် မ့ၢ်အတၢ်မၤဘၣ်ဒိ ဒ်သိးကဒုးအိၣ်ထီၣ်ဒီးဒုးအါထီၣ်တၢ်သးအိၣ်စိာ်တၢ်သးခုကစီၣ် လၢလီၢ်ကဝီၤ တၢ်ကရူၢ်ကရၢ လၢတၢ်အိၣ်ဖှိၣ် တဖၣ်အပူၤလီၤ။ အဝဲဟ့ၣ်ပှၤကိးဂၤဒဲးတၢ်ခွဲးတၢ်ယာ်လၢကမၤတၢ်တမံၤမံၤ လၢတၢ်ကွဲးလံာ်ဆဲးကျိးဒီးတၢ်ရၤလီၤလံာ်လဲၢ်၊ ဒီးလၢကတူၢ်ဘၣ်တၢ်ဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါ လၢတၢ်မၤလိၤလိၤလၢပှၤကညီအသးသမူအတၢ်အုၣ်က့ၤခီၣ်က့ၤအဂီၢ်လီၤ။

GSAM 444တၢ်အုၣ်အသးဘၣ်ဃးဒီးလံာ်ဖိအတၢ်မၤ

GSAM 444.2ဒ်သိးကဒုးနဲၣ်တၢ်သိၣ်လိ လၢအဟဲလၢ ဝံအတၢ်ကစီၣ်သး အပူၤ ဘၣ်ဃးဒီးတၢ်ရၤလီၤလံာ်ဖိဒီးတၢ်စိာ်တၢ်သးခုကစီၣ်အတၢ်မၤ အက့ၢ်အဂီၤန့ၣ်၊ ပဟံးန့ၢ်တၢ်ကတိၤလၢ တၢ်အုၣ်အသးတဖၣ် နီၣ်ဂံၢ် 29 ဒီး 30 အပူၤဒ်အံၤလီၤ။—

GSAM 444.3“တၢ်မၤတမံၤမ့ၢ်အိၣ်လၢအရ့ဒိၣ်န့ၢ်အဂၤန့ၣ် မ့ၢ်တၢ်ပာ်ပလံာ်ထုးထီၣ်တဖၣ်လၢပှၤဂီၢ်မုၢ်အမဲာ်ညါ၊ ဒီးလၢတၢ်အံၤအပူၤ ဆှၢအဝဲသ့ၣ်လၢကဃုကွၢ်လံာ်စီဆှံန့ၣ်လီၤ။ တၢ်စိာ်တၢ်သးခုကစီၣ်အတၢ်မၤ—တၢ်ဆှၢနုာ်ပလံာ်ထုးထီၣ်တဖၣ်ဆူဟံၣ်ဖိဃီဖိတဖၣ်အအိၣ်၊ တၢ်တဲသကိးတၢ်၊ ဒီးတၢ်ထုကဖၣ်ဃုာ်ဒီးအဝဲသ့ၣ်ဒီးလၢအဝဲသ့ၣ်အဂီၢ်—မ့ၢ်တၢ်မၤလၢအဂ့ၤ၊ ဒီးမ့ၢ်တၢ်မၤလၢကသိၣ်လိပိာ်ခွါပိာ်မုၣ်တဖၣ် ဒ်သိးကမၤတၢ်ကွၢ်သိအတၢ်မၤလီၤ။

GSAM 444.4“ပှၤကိးဂၤဒဲးတကြၢးဘၣ်ဒီးတၢ်မၤအံၤဘၣ်။ ပှၤလၢအအိၣ်ဒီးတၢ်သ့တၢ်ဘၣ်ဒီးတၢ်စိတၢ်ကမီၤလၢအဂ့ၤကတၢၢ်၊ လၢကဟံးထီၣ်ဖီၣ်ထီၣ်တၢ်မၤလၢတၢ်နၢ်ပၢၢ်ဒီးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအပူၤ၊ ဒီးမၤလဲၤထီၣ်လဲၤထီအီၤလၢတၢ်ဝံသးစူၤဒီးတၢ်ဂံၢ်တၢ်ဘါန့ၣ်၊ မ့ၢ်ပှၤလၢတၢ်ကြၢးဃုထၢအီၤတဖၣ်လီၤ။ တၢ်ရဲၣ်ကျဲၤလၢအဘၣ်တၢ်ကရၢကရိအီၤလီၤတံၢ်လီၤဆဲးကတၢၢ်တခါ ကြၢးအိၣ်ဝဲ၊ ဒီးတၢ်ကြၢးမၤလၢပှဲၤအီၤလၢတၢ်သးတီအပူၤလီၤ။ တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်လၢတၢ်လီၢ်ကိးပူၤဒဲး ကြၢးသးအိၣ်ဒိၣ်ကတၢၢ်လၢတၢ်ရၤလီၤလံာ်ဖိဒီးတၢ်စိာ်တၢ်သးခုကစီၣ်အတၢ်မၤလီၤ။”

GSAM 444.5“တၢ်ရၤလီၤလံာ်ဖိဒီးတၢ်စိာ်တၢ်သးခုကစီၣ်အတၢ်မၤ မ့ၢ်တၢ်မၤလၢအဂ့ၤလီၤ။ မ့ၢ်ယွၤအတၢ်မၤလီၤ။ တၢ်တကြၢးဆိကမိၣ်ဆံးအီၤလၢကျဲနီတဘိဘၣ်။ ဘၣ်ဆၣ် တၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်လၢတၢ်ကမၤကမၣ်အီၤ လၢအတၢ်တိာ်နီၢ်ကီၢ်အကျဲန့ၣ် အိၣ်ဝဲထီဘိလီၤ။ တၢ်လိၣ်ဘၣ်ပှၤဆါလံာ်တဖၣ် ဒ်သိးကမၤတၢ်လၢတၢ်စိာ်တၢ်သးခုကစီၣ်အလီၢ်လီၤ။ ပှၤလၢအတၢ်အိၣ်တၢ်ဆိးအလုၢ်အလၢ်တဂ့ၤဘၣ်တဖၣ် တကြၢးဘၣ်ဒီးတၢ်မၤအံၤဘၣ်။ ပိာ်ခွါပိာ်မုၣ်လၢအနၢ်ပၢၢ်ပှၤအသး၊ တဲတၢ်သ့ဂ့ၤဂ့ၤ၊ ထံၣ်စိတၢ်ကဒိၣ်၊ ဆိကမိၣ်ခွဲးနီၤတၢ်သ့၊ ဒီးသ့ၣ်ညါပှၤကညီအသးသမူအလုၢ်အပှ့ၤတဖၣ်န့ၣ် မ့ၢ်ပှၤလၢအကဲထီၣ်လိၣ်ထီၣ်သ့တဖၣ်လီၤ။”

GSAM 445.1လၢ 12 နံၣ်အတီၢ်ပူၤ ပတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်တဖၣ်ဒီးပှၤဆါလံာ်တဖၣ် ဆါလံာ်၊ လံာ်ဘ့ၣ်ဖိဒီးလံာ်ဖိတဖၣ် လၢအပှ့ၤအိၣ်အါန့ၢ် $8,000,000 န့ၣ် မ့ၢ်တၢ်အုၣ်အသးအဒိၣ်တခါလၢ လံာ်ဖိဒီးတၢ်စိာ်တၢ်သးခုကစီၣ် အကရၢ အတၢ်မၤအဘျုးလၢတၢ်မၤအပူၤန့ၣ်လီၤ။

GSAM 445ဝံအတၢ်စံးပာ်ဒီးဟီၣ်ခိၣ်အတၢ်ကူၣ်သ့

GSAM 445.2ဝံအတၢ်စံးပာ်တခါလၢအဘၣ်ဃးဒီးတၢ်မၤလၢယူရပၤန့ၣ် လၢပှဲၤထီၣ်လိၤလိၤတုၤဒၣ်လဲာ် ကြၢးပကွၢ်ထံအီၤဖဲအံၤလီၤ။ ပှၤမၤတၢ်ဒီးပှၤဂီၢ်မုၢ်တဖၣ် စံးလီၤတံၢ်ဝဲလၢတၢ်မၤလၢအမဲရကၤအသိးန့ၣ် မၤအီၤဖဲန့ၣ်တသ့ဘၣ်၊ လီၤဆီဒၣ်တၢ်လၢစကဲၣ်ဒံၣ်န့ဘံယၤန့ၣ်လီၤ။ မးစ်. ဝှိုက် စံးတၢ်လၢအဒုးကမၢကမၣ်အဝဲသ့ၣ်၊ လၢတမ့ၢ်ထဲတၢ်မၤကဲထီၣ်လိၣ်ထီၣ်သ့ဘၣ်၊ တၢ်ဆီၣ်ထွဲအီၤသ့လၢကျဲဒ်သိးဒီးလၢအမဲရကၤလီၤ။ အဝဲစံးလၢကစၢ်ဒုးနဲၣ်အီၤ၊ ပှၤမ့ၢ်စးထီၣ်ဟ့ၣ်အ တၢ်ဆံဖိတဖိ၊ တုၤဒၣ်လဲာ်လၢစ့ဟဲနုာ်စှၤစှၤလၢအဝဲသ့ၣ်ဒိးန့ၢ်ဝဲအပူၤန့ၣ်၊ ယွၤကဒုးဘီၣ်ထီၣ်ညီထီၣ်အဝဲသ့ၣ် အါန့ၢ်အတၢ်မုၢ်လၢ်အါမးလီၤ။ အဝဲစံးဘၣ်အဝဲသ့ၣ်စ့ၢ်ကီးလၢ ပှၤဆါလံာ်တဖၣ် ဆါလံာ်လၢတၢ်ဟံးန့ၢ်ပှၤပှ့ၤလံာ်အတၢ်မၤလိာ်ဆိအကျဲလၢစကဲၣ်ဒံၣ်န့ဘံယၤသ့၊ ဒီးကကဲထီၣ်လိၣ်ထီၣ်လီၤ။ ပှၤပၢဆှၢ လံာ်ထုးထီၣ်ဝဲၤလီၢ် တဖၣ်လၢထံကီၢ်တဖၣ်န့ၣ်စံးဝဲ၊ “တၢ်မၤအီၤတသ့ဘၣ်၊” အဝဲသ့ၣ် “တဆါလံာ်လၢကျဲဒ်န့ၣ်နီတဘျီဘၣ်။” တၢ်လၢအဟဲကဲထီၣ်လၢခံန့ၣ် ဒုးနဲၣ်ဝဲလၢတၢ်ဂ့ၢ်အံၤအပူၤ ကစၢ်အမူခိၣ်ကလူးအတၢ်ဒုးနဲၣ်အီၤန့ၣ် ဂ့ၤန့ၢ်ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိလၢအဆါလံာ်ဒီးထုးထီၣ်လံာ်တဖၣ်အတၢ်ကူၣ်သ့အါမးလီၤ။ တၢ်ဆါလံာ်အတၢ်မၤကဲထီၣ်လိၣ်ထီၣ်လၢအခီၣ်ထံးလံၤလံၤဖဲန့ၣ်လီၤ။ ပှၤတနီၤလၢအစးထီၣ်ဟ့ၣ်အစ့ဟဲနုာ်စှၤစှၤအဆံပူတပူဆူယွၤအတၢ်မၤန့ၣ် ကဲထီၣ်ပှၤဆါလံာ်၊ ဒီးတမ့ၢ်ထဲလုၢ်အီၣ်အသးသ့ဘၣ်၊ ဒိးန့ၢ်စ့အါန့ၢ်အပူၤကွံာ်ကိးကတီၢ်ဒဲး၊ ဒီးလၢတၢ်န့ၣ်အဃိဟ့ၣ် တၢ်ဆံဖိတဖိ အါထီၣ်ဝဲအါမးသ့လီၤ။

GSAM 445.3လၢနံၣ် 1895 န့ၣ် ပှၤဆါလံာ်တဖၣ်ဆါလံာ်လၢအဘၣ်တၢ်စဲကျံးအီၤလၢပ လံာ်ထုးထီၣ်ဝဲၤလီၢ် လၢခရံၣ်စတံယၤနၤ၊ နီၣ်ဝ့ၣ်၊ လၢအပှ့ၤအိၣ်အါန့ၢ် $40,000 လီၤ။ ပာ်သူၣ်ပာ်သးလၢတၢ်အံၤမ့ၢ်ဝံအတၢ်စံးပာ်အဂၤတခါလၢအလၢပှဲၤထီၣ်၊ ဒီးလၢပှဲၤထီၣ်ဝဲလၢတၢ်ထီဒါအိၣ်ကိးခီဒဲးအကျါ၊ လၢတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အပူၤဒီးအချၢခံမံၤလၢာ်၊ လၢအစံးဝဲလၢတၢ်မၤအီၤတသ့ဘၣ်န့ၣ်လီၤ။

GSAM 445.4ဘၣ်ဃးဒီးလံာ်ဖိအကရၢတဖၣ်လၢအဘၣ်တၢ်ပာ်ထီၣ်အီၤလၢနံၣ် 1871 ဒီးလၢခံတဖၣ်အတၢ်မၤန့ၣ်၊ ပစံးလီၤတံၢ်သ့လၢပှၤဟဲဆူတၢ်မ့ၢ်တၢ်တီအပူၤ လၢပှၤမၤတၢ်ဒ်န့ၣ်တဖၣ်အတၢ်ဂုာ်ကျဲးစၢးအဃိအနီၣ်ဂံၢ်န့ၣ် ဘူးကထဲသိးဒီးပှၤလၢအဟဲခီဖျိသရၣ်တဖၣ်အနီၢ်ကစၢ်အတၢ်ဂုာ်ကျဲးစၢးအဃိန့ၣ်လီၤ။ ခီဖျိတၢ်မၤအကျဲအံၤ တၢ်ကစီၣ်ဘၣ်တၢ်ရၤလီၤအီၤဆူဟီၣ်ခိၣ်အကလုာ်ဒူၣ်ဒီးကျိာ်ကိးကလုာ်ဒဲးအအိၣ်လီၤ။

GSAM 446တၢ်ကယၢကယဲဒီးလံာ်ဖိအတၢ်မၤ

GSAM 446.1လၢလါအ့ဖြ့ၣ် 1873 န့ၣ် လံာ်ဖိဒီးတၢ်စိာ်တၢ်သးခုကစီၣ် အကရၢ လၢကယ်လီဖိုးနီးယား ပာ်ဖျါထီၣ်တၢ်ဂ့ၢ်လၢအလီၤသးစဲတခါလီၤ။ တၢ်ဂ့ၢ်န့ၣ်မ့ၢ်လၢ တုၤလၢမုၢ်နံၤန့ၣ် တၢ်ကယၢကယဲလၢပှၤတူၢ်လိာ်တၢ်မ့ၢ်တၢ်တီလၢကီၢ်စဲၣ်န့ၣ် ဟ့ၣ်လုၢ်ထီၣ်ဝဲဆူကရၢအအိၣ်တဖၣ်န့ၣ် ဘၣ်တၢ်ပျံၤအီၤ၊ မၤကွၢ်အထူအစ့အတၢ်စီ၊ ဒီးဆါအီၤဒ်အထူအစ့အလုၢ်အပှ့ၤနီၢ်ကီၢ်အသိး န့ၢ်စ့ခဲလၢာ် $200 လီၤ။ စ့အံၤခဲလၢာ်ဘၣ်တၢ်သူအီၤလၢတၢ်ပှ့ၤလံာ်ဖိ၊ လံာ်ဘ့ၣ်ဖိဒီးလံာ်ထုးထီၣ်လၢအဆၢကတီၢ်တဖၣ်၊ ဒီးတၢ်ရၤလီၤအီၤလီၤ။ ကရၢသ့ၣ်ညါလီၤတံၢ်လံလၢပှၤ 20 ဂၤ တူၢ်လိာ်တၢ်မ့ၢ်တၢ်တီ ခီဖျိလံာ်လဲၢ်လၢတၢ်ပှ့ၤအီၤလၢစ့လၢအဟဲလၢတၢ်ကယၢကယဲအပူၤန့ၣ်လီၤ။ ပှၤလၢအသ့ၣ်ညါတၢ်မ့ၢ်တၢ်တီလၢတၢ်ဖးလံာ်အဃိတဖၣ်အကျါန့ၣ် အိၣ်ဒီးကၠီၣ် အဲၣ်. ထ့ၣ်၊ လၢ အိုကလန့်၊ ကယ်လီဖိုးနီးယား၊ လီၤ။

GSAM 446စဲၣ်ဖရၣ်စံးစကိၣ် မ့ၢ်တၢ်စိာ်တၢ်သးခုကစီၣ်အလီၢ်

GSAM 446.2လၢနံၣ် 1875 န့ၣ် တၢ်အုၣ်အသးလၢအရ့ဒိၣ်တခါ ဘၣ်တၢ်ဟ့ၣ်လီၤအီၤဆူစဲၣ်ဖရၣ်စံးစကိၣ်အတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အအိၣ်၊ ဒီးတၢ်ကိးထီၣ်ပတၢ်ပာ်သူၣ်ပာ်သးဆူအအိၣ်ခဲအံၤ မ့ၢ်လၢအလၢပှဲၤထီၣ်လီၤကမၢကမၣ်ဒိၣ်မးအဃိလီၤ။ လၢအခီၣ်ထံးလံၤလံၤ တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အံၤလိၣ်ဘၣ်ငါတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အဒၢးတဖၣ်လၢတၢ်ဘူၣ်ထီၣ်ဘါထီၣ်အဂီၢ်၊ ဒီးတၢ်လၢာ်ဘူၣ်လၢာ်စ့ၤအိၣ်အါ ဒီးတၢ်တဘၣ်လီၢ်ဘၣ်စးတနီၤအိၣ်ဝဲလီၤ။ တၢ်မၤတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်လၢအဆဲးလိာ်အသးအါဘျီဖဲန့ၣ်တသ့ဘၣ်၊ မ့ၢ်လၢဆၢကတီၢ်အါကတီၢ်န့ၣ် တၢ်လိၣ်သူအဒၢးတဖၣ်လၢတၢ်အဂၤအဂီၢ်အဃိလီၤ။

GSAM 446.3လၢလါအ့ဖြ့ၣ် 14 ဒီး 20, 1875 အဟါခီတဖၣ်န့ၣ် တၢ်ကိးဖှိၣ်စဲၣ်ဖရၣ်စံးစကိၣ်အတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အခိၣ်အနၢ်တဖၣ် ဆူမးစ်. ကၠ့ၣ်. အဲလ်. ကၠ့မ်စ်အဟံၣ်၊ လၢကျဲယဲၢ်ဘိတဘိ ဘူးဒီးမၣ်ခ့းအကျဲလီၤ။ မးစ်. ဝှိုက် တဲဘၣ်ပှၤဖဲန့ၣ်လၢတၢ်လၢအဘၣ်တၢ်ဒုးနဲၣ်အီၤလၢ တၢ်ထံၣ် အပူၤဘၣ်ဃးဒီးတၢ်အိၣ်သးအံၤန့ၣ် မ့ၢ်လၢစဲၣ်ဖရၣ်စံးစကိၣ် ကမ့ၢ်တၢ်စိာ်တၢ်သးခုကစီၣ်အလီၢ်ထီဘိ၊ ဖဲတၢ်မၤကလဲၤအသးသ့၊ ဒီးတၢ်ဂ့ၢ်မ့ၢ်ဘၣ်တၢ်ရဲၣ်ကျဲၤအီၤလၢတၢ်ကူၣ်သ့အပူၤန့ၣ် ပှၤကဆဲးတူၢ်လိာ်တၢ်မ့ၢ်တၢ်တီလီၤ။ တၢ်မ့ၢ်သူၣ်ထီၣ်တၢ်ဘူၣ်ထီၣ်ဘါထီၣ်အဟံၣ်တဖျၢၣ်၊ ဖဲတၢ်ကွဲမုာ်ပှၤဂီၢ်မုၢ်ဒီးမၤတၢ်သ့န့ၣ်၊ ပှၤကဟဲအါထီၣ်ဆူအဝဲသ့ၣ်အကျါ၊ ဒီးပှၤတဖၣ်န့ၣ်စ့ၢ်ကီး ကမၤစၢၤဟ့ၣ်တၢ်လၢာ်ဘူၣ်လၢာ်စ့ၤဒီးမၤလီၤမၢ်ဒ့ၣ်ကမၢ်လၢကဘၣ်အိၣ်ထီၣ်လၢတၢ်ကတဲာ်ကတီၤတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အဟံၣ်န့ၣ်လီၤ။

GSAM 447.1မးစ်. ဝှိုက် တဲအါထီၣ်ဝဲလၢ အထံၣ်လၢအကတီၢ်ဖဲအဝဲကဟ့ၣ်သဆၣ်ထီၣ်စဲၣ်ဖရၣ်စံးစကိၣ်အတၢ်အိၣ်ဖှိၣ် လၢတၢ်သူၣ်ထီၣ်တၢ်ဘူၣ်ထီၣ်ဘါထီၣ်အဟံၣ်အရ့ဒိၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်၊ လၢတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်လၢအဖှီၣ်အယာ်အံၤအမဲာ်ညါ ကဖျါဒ်တၢ်လဲၤတၢ်လၢတၢ်ခံးအပူၤအသိးလီၤ။ ဘၣ်ဆၣ် အဘၣ်တၢ်မၤလိာ်အီၤလၢကစံးဝဲလၢ အဝဲသ့ၣ်မ့ၢ်စးထီၣ်လဲၤတၢ်န့ၣ် ကထံၣ်ယွၤအတၢ်ကွၢ်ထွဲအိးထီၣ်ကျဲလၢအမဲာ်ညါ တခီၣ်ခါဘၣ်တခီၣ်ခါ၊ ဒီးကဒုးအိၣ်ထီၣ်တံၤသကိးတဖၣ်လၢကျဲဒီဘိညါ၊ တုၤလၢအကတၢၢ်န့ၣ် ဒ့ၣ်ကမၢ်ကဘၣ်တၢ်ဟ့ၣ်က့ၤအီၤခဲလၢာ်လီၤ။

GSAM 447.2ယမ့ၢ်ပှၤစှၤဂၤလၢအထံၣ်လိာ်အသးလၢတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်လၢယပာ်ဖျါတ့ၢ်အီၤတဖၣ်အကျါတဂၤအဃိ၊ ယစံးသ့လၢတၢ်ဆိကမိၣ်ဒ်သိးပှၤတဖုအံၤ၊ လၢဘူးကမ့ၢ်ခဲလၢာ် မ့ၢ်ဟီၣ်ခိၣ်အပှၤဖှီၣ်ဖိယာ်ဖိတဖၣ်၊ ကဟံးထီၣ်ဖီၣ်ထီၣ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အဟံၣ်တဖျၢၣ် လၢအဒိၣ်အိၣ် 35 × 80 ခီၣ်န့ၣ် ဖျါနီၢ်ကီၢ်ဒ် “တၢ်လဲၤတၢ်လၢတၢ်ခံးအပူၤ” အသိးလီၤ။ အါန့ၢ်အန့ၣ် လၢဝ့ၢ်န့ၣ်အပူၤ တၢ်ပှ့ၤဟီၣ်ခိၣ်တကဝီၤအစ့အစှၤကတၢၢ်န့ၣ် ဖျါလၢကလိၣ်အစှၤကတၢၢ် $6,000 လီၤ။ အဝဲသ့ၣ်စးထီၣ်မၤတၢ်အံၤ မ့ၢ်ထဲလၢအဝဲသ့ၣ်အတၢ်နာ်လၢလၢပှဲၤပှဲၤ လၢတၢ်အုၣ်အသးလၢ မးစ်. ဝှိုက် ဟ့ၣ်အဝဲသ့ၣ်န့ၣ် ဟဲလၢကစၢ်အအိၣ် ဒီးကလၢပှဲၤထီၣ်သပှၢ်တၢၢ်အဃိလီၤ။

GSAM 447.3ယဘၣ်ထွဲဒီးတၢ်မၤအံၤအါစှၤ လၢအစးထီၣ်အဆၢကတီၢ်တုၤခဲအံၤအဃိ၊ ယအဲၣ်ဒိးစံးဖဲအံၤလၢတၢ်အုၣ်အသးလၢထးန့ၣ် လၢပှဲၤထီၣ်လၢတၢ်ဂ့ၢ်ကိးမံၤဒဲးလီၤ။ ဖဲပစးထီၣ်ဃုဟီၣ်ခိၣ်အကဝီၤတဖၣ်န့ၣ် ပဒိးန့ၢ်ဟီၣ်ခိၣ်တကဝီၤလၢအပှ့ၤမ့ၢ် $6,000 လၢစ့ $4,000 လီၤ။ ဒီပုၢ်ဝဲၢ်မုၣ်တဂၤစံးဝဲလၢ အမ့ၢ်ဆါအဟံၣ်အဃီအလီၢ်န့ၢ်န့ၣ် အကဟ့ၣ် $1,000 လီၤ။ တဘျီဃီန့ၣ် အပာ်အတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲလၢပှၤဆါဟံၣ်ဃီဟီၣ်ခိၣ်ခၢၣ်စးတဂၤအစုပူၤ၊ ဒီးပှၤန့ၣ်စံးဘၣ်အီၤလၢအပှ့ၤဘၣ်တၢ်ပာ်အီၤစှၤလီၤတလၢလီၤ။ လၢခံနွံအတီၢ်ပူၤ အတၢ်လီၢ်န့ၣ်ဆါန့ၢ်စ့အါန့ၢ်အတၢ်ပာ်ပှ့ၤလၢညါ $1,000၊ ဒီးအဟ့ၣ်လၢပှဲၤအတၢ်အၢၣ်လီၤလီၤ။ အဂၤတဂၤန့ၣ် မ့ၢ်ဒီပုၢ်ဝဲၢ်ဖှီၣ်ဖိယာ်ဖိတဂၤ လၢတထံၣ်လၢတၢ်ကသူၣ်ထီၣ်သရိာ်သ့ဒ်လဲၣ်ဘၣ်။ ဘၣ်ဆၣ် အစံးဝဲ၊ “ကစၢ်မ့ၢ်စံးလၢတၢ်ကဘၣ်မၤအီၤန့ၣ်၊ ကအိးထီၣ်ကျဲလၢကျဲတဘိဘိလီၤ။” လၢအတၢ်ကမၢကမၣ်အပူၤ အထံၣ်လၢအဘူးအတံၢ်တဂၤအတၢ်စုလီၢ်ခီၣ်ခိၣ်ဘၣ်တၢ်နီၤဖးလီၤအီၤဝံၤ၊ ဒီးခီဖျိတၢ်အံၤ အဝဲကဲထီၣ်စ့ $20,000 အကစၢ်လီၤ။ အဟ့ၣ် $1,000 လၢတၢ်သူၣ်ထီၣ်အဂီၢ်၊ ဒီးပှ့ၤသရိာ်အဟီၣ်ခိၣ်အကဝီၤ သၢပူတပူလၢကပာ်အနီၢ်ကစၢ်အဟံၣ်အဂီၢ်လီၤ။ ဒ်န့ၣ်အသိးအမၤစၢၤကရၢလၢကျဲခံဘိလီၤ။

GSAM 448တၢ်မၤစၢၤလၢအရ့ဒိၣ်တခါလၢစဲၣ်ဖရၣ်စံးစကိၣ်အဂီၢ်

GSAM 448.1ဒ်န့ၣ်အသိး ပပာ်ဖျါတၢ်ဟ့ၣ်လုၢ်ထီၣ်ဒီးတၢ်မၤစၢၤအါမံၤ လၢကမံးတံာ်တူၢ်လိာ်ဘၣ်ဝဲ ဖဲအဆဲးမၤတၢ်သူၣ်ထီၣ်အဟံၣ်အကတီၢ်သ့လီၤ။ တၢ်စံးဘၣ်လၢသရိာ်ဟံၣ်ဘၣ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်အီၤ ဃုာ်ဒီးဟီၣ်ခိၣ်အပှ့ၤလၢစ့ $14,000 ဃၣ်ဃၣ်၊ ဒီးလၢတၢ်သူၣ်ထီၣ်တချုးဝံၤဒံးဘၣ်န့ၣ် စ့အံၤအါန့ၢ်တဝာ်ဘၣ်တၢ်ဟ့ၣ်အီၤလၢတၢ်ဟ့ၣ်လုၢ်ထီၣ်န့ၣ် လၢလီၢ်လံလီၤ။ လၣ်ကူနၤအကျဲ၊ ဖဲတၢ်သူၣ်ထီၣ်သရိာ်အံၤ၊ မ့ၢ်ဝ့ၢ်အကဝီၤတခါလၢအတၢ်သူၣ်ထီၣ်လၢကၠိအဂီၢ်တလၢတပှဲၤဘၣ်အဃိ၊ လၢဟံၣ်ခိၣ်ဒုးတချုးအိၣ်ဒံးဘၣ်န့ၣ် ကၠိကမံးတံာ်ဟဲငါဒၢးလၢအဖီလာ်တဖၣ် လၢကပာ်ကၠိအဂီၢ်လီၤ။ ဟံၣ်ငါစ့တလါ 75 ဒီလၣ်၊ လၢအဝဲသ့ၣ်ဒိးန့ၢ်ဘူးကခံနံၣ်န့ၣ်၊ လၢလီၢ်လၢတၢ်ကဟ့ၣ်အစ့အအ့ၣ်ဒီးတၢ်လၢာ်ဘူၣ်လၢာ်စ့ၤလၢတၢ်မၤဆဲးလဲၤအသးအဂီၢ်လီၤ။ လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ ကရၢသူစ့လၢအဃုထၢထီၣ်န့ၢ်ဝဲ လၢတၢ်ဟ့ၣ်က့ၤဒ့ၣ်ကမၢ်လၢအအိၣ်တ့ၢ်န့ၣ်သ့လီၤ။

GSAM 448တၢ်ကူစါလၢထံအဝဲၤလီၢ်တဖျၢၣ်

GSAM 448.2ခဲအံၤ ဒ့ၣ်ကမၢ်လၢအအိၣ်ထီၣ်လၢအခါန့ၣ်အက့အခီဖိတခါအိၣ်တ့ၢ်ဒံး၊ ဒီးလၢသရိာ်အဒၢးဖီလာ်န့ၣ် တၢ်ကူစါလၢထံအဝဲၤလီၢ်တဖျၢၣ် လၢအပှဲၤဒီးတၢ်ပီးတၢ်လီတဖၣ်အိၣ်ဝဲ၊ လၢအပူၤဖျဲးလၢစ့အတၢ်ကီတၢ်ခဲခဲလၢာ်လီၤ။ အလုၢ်အပှ့ၤန့ၣ် အါန့ၢ်ဒ့ၣ်ကမၢ်လၢအအိၣ်တ့ၢ်န့ၣ်အါမး၊ ဒီးဒ့ၣ်ကမၢ်န့ၣ် ကမ့ၢ်တၢ်လၢအပူၤကွံာ်ဝဲတယံာ်လၢၤဘၣ်လီၤ။

GSAM 448.3တၢ်အုၣ်အသးတက့လၢအဘၣ်ဃးဒီးပှၤကတူၢ်လိာ်တၢ်မ့ၢ်တၢ်တီန့ၣ် လၢပှဲၤထီၣ်လီၤကမၢကမၣ်ကတၢၢ်လီၤ။ ပှၤလၢဝ့ၢ်န့ၣ်အပူၤဒိးန့ၢ်တၢ်မ့ၢ်တၢ်တီအတၢ်ကပီၤန့ၣ် တမ့ၢ်ထဲပှၤအဂၤခံဆံတဖုစုာ်စုာ်ဘၣ်၊ မ့ၢ်ပှၤလၢအကယၤတဖၣ်လီၤ။ ခဲအံၤအဝဲသ့ၣ်လီၤပြံလီၤပြါလၢဟီၣ်ခိၣ်အလီၢ်အကလုာ်ကလုာ်လံလီၤ။ ဖဲယလဲၤအိၣ်သကိးစဲၣ်ဖရၣ်စံးစကိၣ် တဘျီဘၣ်တဘျီန့ၣ်၊ ယထံၣ်ပှၤခံဂၤတုၤဆံဂၤ လၢအတူၢ်လိာ်တၢ်မ့ၢ်တၢ်တီလၢယထံၣ်လိာ်ဒီးအဝဲသ့ၣ်အလီၢ်ခံန့ၣ်လီၤ။ ဒီးတၢ်အကတၢၢ်တဟဲဒံးဘၣ်လီၤ။

GSAM 449သရၣ် ဝှိုက် အတၢ်သံ

GSAM 449.1ဖဲနံၣ် 1880 ဃၣ်ဃၣ်န့ၣ် မးစ်. ဝှိုက် ဒိးန့ၢ်တၢ်သိၣ်လိလၢ ဝံအတၢ်ကစီၣ်သး အပူၤ လၢကစံးဘၣ်အဝၤ သရၣ် ဂျိမ်းစ် ဝှိုက် လၢအကြၢးပာ်လီၤတၢ်ဘၣ်ယိၣ်ဒီးမူဒါအါမံၤလၢအဝံယိးတ့ၢ်ဝဲ၊ ဒီးပျဲအဝဲသ့ၣ်လဲၤနုာ်ဆူပှၤအဂၤလၢအသးစၢ်န့ၢ်အီၤတဖၣ်အစုပူၤလီၤ။ မ့မ့ၢ်အဝဲဒၣ်န့ၣ် ကြၢး “ကတဲာ်ကတီၤအသးလၢအတၢ်ဆီတလဲအလီၢ်ခံကတၢၢ်အဂီၢ်”—အခီပညီမ့ၢ်အတၢ်ဃ့ၢ်လၢဟီၣ်ခိၣ်အံၤ ကကတၢၢ်ဝဲတယံာ်လၢၤဘၣ်န့ၣ်လီၤ။ အဝဲစးထီၣ်ဒိကနၣ်တၢ်သိၣ်လိအံၤ၊ ဒီးတမ့ၢ်အစးထီၣ်ဆိတလၢဘၣ်၊ အဂ့ၢ်ဒ်အံၤ လၢနံၣ် 1881 န့ၣ် အတၢ်မၤကတၢၢ်ဒီးအမံလၢယ့ၣ်ၡူးအပူၤလီၤ။ လါယူၤလံ 31 န့ၣ် အဘၣ်တၢ်ညၣ်ဂိၢ်အတၢ်ဆါလိၤကိၢ်လီၤ။ လါအီကူး 3 န့ၣ် တၢ်သုးအီၤလၢအဟံၣ်ဆူ ဘဲတဲလ် ခရိခ် အတၢ်အိၣ်ဘှံးကူစါအဟံၣ်၊ ဖဲအဒိးန့ၢ်တၢ်ကွၢ်ထွဲဒီးတၢ်ပာ်သူၣ်ပာ်သးကိးမံၤဒဲး လၢတၢ်ဟ့ၣ်အီၤသ့န့ၣ်လီၤ။ ဘၣ်ဆၣ် တၢ်အံၤတမၤစၢၤအီၤဘၣ်၊ ဒီးအတၢ်ဆါဆဲးနးထီၣ်ဝဲလီၤ။ လၢအစးထီၣ်ဆူးဆါလံၤလံၤ အဝဲပလီၢ်အသးဆိလၢအ “တၢ်ဆီတလဲအလီၢ်ခံကတၢၢ်” ဟဲတုၤလံန့ၣ်လီၤ။

GSAM 449သရၣ် စမစ် အတၢ်ပာ်ဖျါ

GSAM 449.2လၢတၢ်တဲတၢ်မၤအသးအံၤအဂ့ၢ်န့ၣ် သရၣ် ယူရိယာ စမစ် စံးဝဲ၊ “အတၢ်သံအတၢ်အိၣ်သးန့ၣ် တၢ်ကဃုန့ၢ်လၢအဂ့ၤန့ၢ်အံၤန့ၣ် ကီဒိၣ်မးလီၤ။ လၢအတၢ်ဆါသၢနံၤအလီၢ်ခံကတၢၢ်အပူၤ အဝဲအသးမ့ၢ်သ့ၣ်ညါတၢ်ဒံးန့ၣ် အုၣ်အသးလၢအတတူၢ်ဘၣ်တၢ်ဆါနီတမံၤဘၣ်လီၤ။ ဖဲ မုၢ်အိၣ်ဘှံးနံၤ မုၢ်ဆါခီလၢအမုာ်န့ၣ် အလီၢ်ခံကတီၢ်၊ အတၢ်မူလီၤစှၤကယီကယီအခါ တံၤသကိးလၢအသးတီဒီးအမဲာ်ထံလီၤ ပှၤအါဂၤဆၢထၢၣ်လၢဟံၣ်ပူၤဒီးအခိၣ်အဃၢၤလီၤ။ ဒ်ပှၤလၢအမံဘၣ်လီၤလၢတၢ်ဃူတၢ်ဖိးအပူၤအသိး အဝဲလီၤဆူတၢ်သံအပူၤ၊ ဒီးဖဲတၢ်ကတၢၢ်ခဲလၢာ်အခါ တၢ်ဃူတၢ်ဖိးလၢအမုာ်န့ၣ် ဖျါလၢအအိၣ်ဂၢၢ်အိၣ်ကျၢၤလၢအမဲာ်အက့ၢ်အဂီၤကိးမံၤဒဲးအလိၤလီၤ။ မ့ၢ်ဒ်သိးတၢ်ထုကဖၣ်အံၤဘၣ်တၢ်စံးဆၢအီၤအသိးလီၤ။

GSAM 449.3“‘တချုးနဟ့ၣ်ယၤနတၢ်သးခုလၢအတလိၣ်မံဘၣ်န့ၣ်၊ ပျဲယမံလၢတနၣ်ရံၣ်အံၤတက့ၢ်။ တချုးမူခိၣ်အတၢ်မၤန့ၣ်၊ ဟ့ၣ်ယၤတၢ်အိၣ်ဘှံးအမုၢ်နံၤတနံၤလၢဟီၣ်ခိၣ်တက့ၢ်။’”

GSAM 449.4ဖဲအသံအခါ အသးအိၣ် 60 နံၣ်ဒီးခံနံၤလီၤ။ တၢ်ယူးယီၣ်အီၤလၢ ဘဲတဲလ် ခရိခ် န့ၣ် ဖျါထီၣ်လၢတၢ်ဂ့ၢ်လၢ ပှၤအစှၤကတၢၢ် 2,500 ဂၤ ဟဲထီၣ်အတၢ်ခူၣ်လီၤပှၤသံအမူး လါအီကူး 13၊ ဒီးလ့ၣ်ကဟၣ် 95 ခိၣ်အတၢ်ရဲၣ်ဒီးပှၤလၢအလဲၤလၢခီၣ်အါဂၤ ပိာ်အခံဆူအတၢ်အိၣ်ဘှံးအလီၢ်ခံကတၢၢ် လၢအိၣ်ခ့လ်အတၢ်သွၣ်ခိၣ်န့ၣ်လီၤ။

GSAM 450.1လၢတၢ်အုၣ်အသးအါမံၤ လၢတၢ်ဟ့ၣ်အီၤလၢအသံအလီၢ်ခံ ဒီးထုးထီၣ်အီၤလၢ တၢ်က့ၤကွၢ် ဒီးတၢ်ကစီၣ် အပူၤန့ၣ်၊ ပဟံးန့ၢ်တၢ်ကတိၤလၢလာ်အံၤ လၢသရၣ် အက်စ်. အန်. ဟက်စကယ် အတၢ်ကွဲးအပူၤလီၤ။—

GSAM 450.2“ဖဲယဆိကမိၣ်အတၢ်ဆၢတဲာ်လၢအဘၣ်လၢတၢ်ဂ့ၢ်လၢအလိၣ်တၢ်မၤအီၤချ့ချ့ ဘူးကကိးမံၤဒဲးအပူၤ၊ အသူၣ်ကညီၤသးကညီၤဒီးအသူၣ်လုၢ်ဒိၣ်သးပှ့ၤဒိၣ် လၢအပာ်ဖျါဆူပှၤမၤကမၣ်တၢ်တဖၣ်အအိၣ်၊ တုၤဒၣ်လဲာ်ပှၤလၢအမၤတရီတပါအီၤတဖၣ်အအိၣ်၊ ကယဲၢ်အထံၣ်အဝဲသ့ၣ်အတၢ်ပီၢ်ယၢ်လီၤက့ၤအသးအတၢ်အုၣ်အသးအခါ၊ ဒီးအတၢ်အဲၣ်လၢတၢ်လၢအနာ်ဝဲလၢအဘၣ်န့ၣ်၊ ယစံးနီၢ်ကီၢ်သ့လၢ ပၢ်တဂၤလၢအံၣ်စရ့လးအကျါလီၤဃံၤလံလီၤ။ ဒီးဖဲအဝဲအိၣ်ဘှံးအခါ တၢ်မၤဒီးပှၤနီၢ်တဂၤစုာ်စုာ်အါဂၤစ့ၢ်ကီး ကသ့ၣ်ညါဘၣ်လၢအတၢ်ထံၣ်စိတၢ်ဒီးအတၢ်ကွၢ်ထွဲဒ်ပၢ်တဂၤအသိးန့ၣ် တအိၣ်လၢၤဘၣ်န့ၣ်လီၤ။”

GSAM 450.3ဖဲအသံအခါ ပဒုၣ်ပဒါတဖၣ်စံးဝဲလၢခဲအံၤတၢ်ကစီၣ်ကဘၣ်ကတၢၢ်လီၤ။ တၢ်တမ့ၢ်ဒ်န့ၣ်ဘၣ်။ တၢ်မၤအဝဲၤလီၢ်တဖၣ် လၢအဘၣ်တၢ်ပာ်ထီၣ်အီၤခီဖျိအဝဲဒၣ် လၢယွၤအစုပူၤန့ၣ်၊ ဘၣ်တၢ်ပာ်ပနီၣ်လၢကဒိၣ်ထီၣ်အါထီၣ်ဒံး၊ ဒီးကမ့ၢ်ဒ် “သ့ၣ်လၢကစၢ်သူၣ်ဝဲ” အသိး၊ လၢအဒ့အလၣ်အါမးကဟဲရၤထီၣ်လၢအပူၤဒီးကသၣ်ထီၣ်အါအါန့ၣ်လီၤ။

GSAM 450တၢ်စံးပာ်ဆိတၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်သဲစးဘၣ်ဃးဒီးတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါ

GSAM 450.4နံၣ် 58 နံၣ်ပူၤကွံာ်လံ လၢပှၤဟ့ၣ် မူခိၣ်ကလူးသၢဂၤတဂၤ အတၢ်ကစီၣ် တဖၣ်စံးဝဲလၢဆၢကတီၢ်ကဟဲ၊ ဒ်ဝံအတၢ်စံးပာ်လၢလီၣ်ဖျါ 13 အသိး၊ လၢပှၤကဘၣ်တၢ်မၤအၢမၤနးအီၤလၢကီၢ်အမဲရကၤစၢဖှိၣ်ဒီးတၢ်လီၢ်အဂၤတဖၣ် မ့ၢ်လၢအဝဲသ့ၣ်ပၢၤ ယွၤအတၢ်သိၣ်တၢ်သီ အဃိန့ၣ်လီၤ။ လၢလံာ်တဘ့ၣ် လၢ မးစ်. ဝှိုက် ကွဲးဝဲ၊ အမံၤမ့ၢ် လံာ်ကွဲးလၢအခီၣ်ထံးတဖၣ်၊ အပူၤန့ၣ် ပဖးဘၣ်တၢ်လၢလာ်အံၤ ဘၣ်ဃးဒီးတၢ်သိၣ်လိအံၤလီၤ။—

GSAM 450.5“မူခိၣ်ကလူးစံးဝဲ၊ ‘ကွၢ်တက့ၢ်။’ ယတၢ်ပာ်သူၣ်ပာ်သးဘၣ်တၢ်ဒုးဃၣ်အီၤဆူပှၤအၢပှၤသီ မ့တမ့ၢ် ပှၤတနာ်ဘၣ်တၢ်တဖၣ်အအိၣ်လီၤ။ အဝဲသ့ၣ်ခဲလၢာ်ဟူးဂဲၤဝဲလီၤ။ တၢ်သးဆူၣ်ဒီးတၢ်စိတၢ်ကမီၤလၢယွၤအပှၤဂီၢ်မုၢ်အအိၣ်န့ၣ် ဒုးပၢၢ်ထီၣ်ဒီးဒုးသးထီၣ်အဝဲသ့ၣ်လီၤ။ တၢ်သဘံၣ်ဘုၣ်၊ တၢ်သဘံၣ်ဘုၣ်အိၣ်လၢကိးခီဒဲးလီၤ။ ယထံၣ်တၢ်မၤလၢတၢ်ထီဒါပှၤတဖုလၢအအိၣ်ဒီးယွၤအတၢ်ကပီၤဒီးတၢ်စိတၢ်ကမီၤန့ၣ်လီၤ။ တၢ်ခံးဃၣ်အသးလၢအဝဲသ့ၣ်အခိၣ်အဃၢၤဒီးခံးထီၣ်ဒံးလီၤ။ ဘၣ်ဆၣ် အဝဲသ့ၣ်ဆၢထၢၣ်ဂၢၢ်ကျၢၤ၊ ယွၤဘၣ်အသးလၢအဝဲသ့ၣ်၊ ဒီးအဝဲသ့ၣ်သန့ၤအသးလၢအီၤလီၤ။ ယထံၣ်အဝဲသ့ၣ်အိၣ်လၢတၢ်ကိၢ်တၢ်ဂီၤအပူၤ၊ လၢခံယနၢ်ဟူအဝဲသ့ၣ်ကိးထီၣ်ဆူယွၤသပှၢ်တၢၢ်လီၤ။ လၢမုၢ်ဆါဒီးမုၢ်နၤ အတၢ်ကိးထီၣ်တကတၢၢ်ဘၣ်။ ‘ယွၤဧၢ၊ မ်နတၢ်ဘၣ်သးလၢပှဲၤထီၣ်တက့ၢ်။ မ့ၢ်မၤလၤကပီၤနမံၤသ့န့ၣ်၊ မၤအိၣ်ထီၣ်ကျဲပူၤဖျဲးလၢနပှၤဂီၢ်မုၢ်အဂီၢ်တက့ၢ်။ မၤပူၤဖျဲးပှၤလၢပှၤတခီဘီမုၢ်ဖိလၢအအိၣ်ဝးတရံးပှၤတဖၣ်အကျါတက့ၢ်။ အဝဲသ့ၣ်ပာ်ပနီၣ်ပှၤလၢတၢ်သံအဂီၢ်လံ၊ ဘၣ်ဆၣ် နစုဒုၣ်ဒုးဟဲတၢ်အုၣ်က့ၤခီၣ်က့ၤသ့လီၤ။’”2

GSAM 451.1“လၢခံယထံၣ်ဟီၣ်ခိၣ်အပှၤခိၣ်ပှၤနၢ်တဖၣ် ကူၣ်သကိးတၢ်၊ ဒီးမုၣ်ကီၤလံၢ်ဒီးအကလူးတဖၣ် မၤတၢ်သပှၢ်ပှၢ်လၢအဝဲသ့ၣ်အခိၣ်အဃၢၤလီၤ။ ယထံၣ်လံာ်တဘ့ၣ် လၢအလံာ်ဒိတဖၣ်ဘၣ်တၢ်ရၤလီၤအီၤဆူထံကီၢ်အလီၢ်အကလုာ်ကလုာ်န့ၣ်လီၤ။ လံာ်န့ၣ်ဟ့ၣ်လီၤတၢ်မၤလိာ်လၢ ပှၤစီဆှံတဖၣ်မ့ၢ်တပျဲကွံာ်အတၢ်နာ်လီၤဆီ၊ တညိကွံာ် မုၢ်အိၣ်ဘှံးနံၤ ဒီးတပၢၤ တနံၤအခီၣ်ထံး ဘၣ်န့ၣ်၊ လၢဆၢကတီၢ်လၢတၢ်ပာ်ပနီၣ်အီၤတကတီၢ်ဝံၤအလီၢ်ခံ ပှၤဂီၢ်မုၢ်အိၣ်ဒီးတၢ်ခွဲးတၢ်ယာ်လၢကမၤသံအဝဲသ့ၣ်လီၤ။”3

GSAM 451ကီၢ်အမဲရကၤအပူၤ တၢ်မၤအၢမၤနး

GSAM 451.2ပပှၤထီဒါတၢ်တဖၣ် စံးဝဲလၢ တၢ်မၤအၢမၤနးဟဲထီၣ်လၢထံကီၢ်အံၤအပူၤ တသ့နီတဘျီဘၣ်၊ မ့ၢ်လၢကီၢ်အမဲရကၤစၢဖှိၣ်အထံကီၢ်တၢ်ဘျၢခိၣ်သ့ၣ် ပာ်ဖျါဝဲလၢ “ဘျီၣ်ဒိၣ်တဘၣ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်တၢ်သိၣ်တၢ်သီလၢ အပာ်ဂၢၢ်ပာ်ကျၢၤတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါတခါခါ၊ မ့တမ့ၢ် တြီဃာ်တၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါအတၢ်မၤလၢတၢ်သဘျ့အပူၤဘၣ်” အဃိလီၤ။ အါန့ၢ်အန့ၣ်၊ ကီၢ်စဲၣ်အါတက့ၢ်အ “တၢ်ခွဲးတၢ်ယာ်အတၢ်ဘျၢ” စ့ၢ်ကီး တြီဃာ်တၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်တၢ်သိၣ်တၢ်သီလၢဘၣ်ဃးတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါလီၤ။ တၢ်စံးထီဒါဒ်အံၤအိၣ်ဘၣ်ဆၣ်၊ ပပှၤဂီၢ်မုၢ်တဖၣ် ဆဲးစံၣ်တဲၤတဲလီၤတၢ်ဟ့ၣ်ပလီၢ်အတၢ်ကစီၣ် ဒီးတၢ်ကတဲာ်ကတီၤလၢအလိၣ် ဒ်သိးကသဂၢၢ်တၢ်ထီဒါအံၤလီၤ။

GSAM 451.3ဖဲ 1863 နံၣ်န့ၣ် တၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်ကရၢတဖု လၢအတၢ်ပညိၣ်မ့ၢ်တၢ်ဆီတလဲကီၢ်အမဲရကၤစၢဖှိၣ်အထံကီၢ်တၢ်ဘျၢခိၣ်သ့ၣ် ဒီးထံကီၢ်အတၢ်သိၣ်တၢ်သီတဖၣ်၊ ဒ်သိးကသူအီၤလၢတၢ်မၢဆူၣ်ပှၤလၢတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါအဂီၢ်လီၤ။ တၢ်ဆိကမိၣ်တဖၣ်အံၤ ဒိးန့ၢ်ပှၤပိာ်ထွဲအါထီၣ်ချ့ချ့၊ ဒီးတၢ်မၢဆူၣ်ပှၤကညီလၢ ကမၤတၢ်လၢအဘၣ်၊ လီၤဆီဒၣ်တၢ်လၢတၢ်ပာ်မုၢ်ဒဲးနံၤအဂ့ၢ်န့ၣ်၊ ဘၣ်တၢ်တူၢ်လိာ်အါထီၣ်တုၤ တၢ်မၤအၢမၤနးနီၢ်နီၢ် စးထီၣ်လံလၢကီၢ်စဲၣ်အါဘ့ၣ်အပူၤလီၤ။ တုၤဒၣ်လဲာ်ကီၢ်စဲၣ်လၢ အမုၢ်ဒဲးနံၤအတၢ်သိၣ်တၢ်သီ ပျဲပှၤလၢအပာ်မုၢ်နံၤအဂၤတနံၤဒ်အတၢ်သ့ၣ်ညါအၢသ့ၣ်ညါဂ့ၤအသိးအပူၤစ့ၢ်ကီး မ့ၢ်ဒ်န့ၣ်လီၤ။ ပှၤတနီၤဘၣ်တၢ်ဒၢနုာ်အီၤဆူဃိာ်ပူၤ မ့ၢ်လၢတပာ်မုၢ်ဒဲးနံၤဘၣ်အဃိလီၤ။

GSAM 452တၢ်ဖီၣ်ပှၤ 116 ဘျီ

GSAM 452.1လၢယမဲာ်ညါအိၣ်ဒီးစရီတဘ့ၣ်၊ လၢအပာ်ဖျါတၢ်ဖီၣ်ပှၤမုၢ်နွံသီ ခရံာ်ဖိ အဲးဒ်ဝဲၣ်တံးတဖၣ်လၢကီၢ်အမဲရကၤအပူၤ 116 ဘျီ၊ စးထီၣ်လၢ 1878 နံၣ်တုၤ 1896 နံၣ် လါမၢ်ၡးလီၤ။ လၢအဝဲသ့ၣ်အကျါ ပှၤ 109 ဂၤ ဘၣ်တၢ်စံၣ်ညီၣ်လၢအကမၣ်လီၤ။ အဝဲသ့ၣ်အါဂၤ ဘၣ်အိၣ်လၢဃိာ်ပူၤ 20 တုၤ 60 သီ၊ ဒီးအဝဲသ့ၣ်အကျါ အိၣ်အဂၤ 12 ဃၣ်ဃၣ် ဘၣ်တၢ်မၢဆူၣ်အီၤလၢကမၤတၢ်လၢ “ပှၤဘၣ်စၢဃာ်ဒီးပျံၤထးအကရူၢ်” အကျါ၊ ဃုာ်ဒီးပှၤမၤသံပှၤ၊ ပှၤဟုၣ်တၢ် ဒီးပှၤမၤတၢ်အၢအနးကတၢၢ်တဖၣ်လီၤ။ လၢတၢ်ဂ့ၢ်ခဲလၢာ်အပူၤ ပှၤလၢအစံၣ်ညီၣ်အီၤတဖၣ် အၢၣ်လီၤဝဲလၢ အဝဲသ့ၣ်မ့ၢ်ထံဖိကီၢ်ဖိလၢအဂ့ၤကတၢၢ်တဖၣ်လီၤ။

GSAM 452တၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါအတၢ်သဘျ့ကရၢ

GSAM 452.2ဖဲ 1889 နံၣ် လါယူၤလံ 21 သီန့ၣ်၊ တၢ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်ကရၢတဖုလၢ ဘဲတဲလ် ခရိခ်၊ မိရှီဂန်၊ လၢအမံၤမ့ၢ် ထံကီၢ်တၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါအတၢ်သဘျ့ကရၢလီၤ။ အတၢ်ပညိၣ်မ့ၢ် တၢ်ထီဒါတၢ်သိၣ်တၢ်သီလၢဘၣ်ဃးတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါ၊ တၢ်ရၤလီၤတၢ်သ့ၣ်ညါလၢပှၤဂီၢ်မုၢ်အကျါ ဘၣ်ဃးတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါဒီးထံကီၢ်ပဒိၣ်အတၢ်ရ့လိာ်သးအမ့ၢ်အတီ၊ ဒီးတၢ်မၤစၢၤပှၤလၢအဘၣ်တၢ်မၤအၢမၤနးအီၤ မ့ၢ်လၢအတၢ်သ့ၣ်ညါအၢသ့ၣ်ညါဂ့ၤအဃိလီၤ။ ကရၢအံၤ မၤတၢ်အါမးလၢတၢ်ရၤလီၤလံာ်လဲၢ် ဒီးတၢ်ဒုးနၢ်ပၢၢ်ပှၤဂီၢ်မုၢ်လၢပထံပကီၢ်အပူၤ ဘၣ်ဃးဆၢကတီၢ်အံၤအမူဒါဒီးတၢ်လီၤပျံၤတဖၣ်လီၤ။ အနီၢ်ကီၢ်န့ၣ် မၤတၢ်ဖးဒိၣ်လၢတၢ်ရၤလီၤတၢ်ဟ့ၣ်ပလီၢ်လၢ အအိၣ်လၢလီၣ်ဖျါ 14:9-12 အတၢ်ကစီၣ်အပူၤလီၤ။

GSAM 452လံာ်တၢ်ကစီၣ်လၢတဘၣ်ဃးဒီးတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါတဖၣ် အတၢ်မၤစၢၤ

GSAM 452.3တၢ်မၤအၢမၤနးပှၤမုၢ်နွံသီ ခရံာ်ဖိ အဲးဒ်ဝဲၣ်တံးတဖၣ် လၢအဆူၣ်ထီၣ်ဖဲန့ၣ် ဘၣ်တၢ်ကွဲးဘၣ်ဃးအီၤလၢလံာ်တၢ်ကစီၣ်ခိၣ်နၢ်အတၢ်ကွဲးအပူၤ၊ ဒ်အမ့ၢ် New York မုၢ်၊ New York ဟီၣ်ခိၣ်၊ ၡံၣ်ခါကိၣ်ပီၣ်လဲၣ်ခံဘ့ၣ်အဘၢၣ်စၢၤ ဒီးအဂၤတဖၣ်လီၤ။ တၢ်ကွဲးတဖၣ်ဖျါထီၣ်ဝဲ၊ လၢအစံးဘၣ်ဃးတၢ်မၤတတီတလိၤထံဖိကီၢ်ဖိတဂၤလၢကီၢ်အမဲရကၤစၢဖှိၣ်အပူၤ သဘျ့သဘျ့၊ မ့ၢ်လၢအဒိကနၣ်အနီၢ်ကစၢ်တၢ်သ့ၣ်ညါအၢသ့ၣ်ညါဂ့ၤ ဒီးပာ်မုၢ်နံၤလၢတၢ်မၤလိာ်ပာ်ပနီၣ်ဝဲန့ၣ်အဃိလီၤ။ ခီဖျိလံာ်တၢ်ကစီၣ်အတၢ်ကွဲးဒ်အံၤတဖၣ်၊ တၢ်ဂ့ၢ်အံၤဘၣ်တၢ်ပာ်ဖျါအီၤလၢပှၤဖးလံာ်လၢအကကွဲၢ်တဖၣ်အမဲာ်ညါလီၤ။ လၢတလါအတီၢ်ပူၤ မူခိၣ်ကလူးသၢဂၤတဂၤ အတၢ်ကစီၣ်အတၢ်မ့ၢ်တၢ်တီခိၣ်သ့ၣ် ဘၣ်တၢ်ဒုးသ့ၣ်ညါအီၤဆူပှၤအါန့ၢ် ပှၤလၢပတုၤဃီၤအအိၣ်သ့လၢအနံၣ် 20 ဘျဲၣ်အပူၤလီၤ။

GSAM 453ပှၤကညီအတၢ်သးဒိၣ် ကဲထီၣ်တၢ်စံးထီၣ်ပတြၢၤကစၢ်

GSAM 453.1ဒ်န့ၣ်အသိး ပထံၣ်ဘၣ်လၢ ပှၤကညီအတၢ်ကျဲးစၢးလၢကတြီယွၤအတၢ်မၤ၊ ဒီးကဒိးန့ၢ်တၢ်သိၣ်တၢ်သီလၢကဆီၣ်ထွဲမုၢ်အိၣ်ဘှံးနံၤအဂၤတနံၤ လၢအပြၢဒီးမုၢ်နံၤလၢတၢ်မၤလိာ်လွံၢ်ထံၣ်တထံၣ်မၤလိာ်ဝဲန့ၣ်၊ ကဲထီၣ်တၢ်အိးထီၣ်ကျဲလၢတၢ်မ့ၢ်တၢ်တီ ကလဲၤထီၣ်လဲၤထီချ့န့ၢ်အလီၢ်လီၤ။

GSAM 453.2ဖဲပဆိကမိၣ်ထံတၢ်လၢ တၢ်မၤဝဲလၢကျဲတဖၣ်အံၤအဃိ ဝံၤထီၣ်လၢလါစှၤလါအပူၤန့ၣ်၊ လံာ်စီဆှံအတၢ်ကတိၤခံထံၣ် ဟဲနုာ်ဆူပသးပူၤဆူၣ်ဆူၣ်လီၤ။ တထံၣ်စံးဝဲ၊ “ပမၤတၢ်ထီဒါတၢ်မ့ၢ်တၢ်တီတသ့နီတမံၤဘၣ်၊ ပမၤသ့ထဲလၢတၢ်မ့ၢ်တၢ်တီအဂီၢ်လီၤ။”4 အဂၤတထံၣ်စံးဝဲ၊ “မ့ၢ်မးပှၤကညီအတၢ်သးဒိၣ် ကစံးထီၣ်ပတြၢၤနၤလီၤ။ တၢ်သးဒိၣ်လၢအအိၣ်တ့ၢ်န့ၣ် နကတြီဃာ်အီၤလီၤ။”5

GSAM 453တၢ်စံးပာ်ဘၣ်ဃးမုၢ်ဒဲးနံၤအတၢ်သိၣ်တၢ်သီတဖၣ်

GSAM 453.3လၢတၢ်အုၣ်အသး နီၣ်ဂံၢ် 32၊ လၢတၢ်စဲကျံးထုးထီၣ်အီၤဖဲ 1885 နံၣ်အပူၤန့ၣ်၊ အိၣ်ဒီးတၢ်ပာ်ဖျါဘၣ်ဃးမုၢ်ဒဲးနံၤအတၢ်သိၣ်တၢ်သီတဖၣ် ကဘၣ်တၢ်ပာ်ဂၢၢ်ပာ်ကျၢၤအီၤလၢကီၢ်အမဲရကၤစၢဖှိၣ်အပူၤဒ်လဲၣ်လီၤ။ စံးဝဲဒ်အံၤ၊ “ဒ်သိးကဒိးန့ၢ်ပှၤဂီၢ်မုၢ်အတၢ်ဘၣ်သးဒီးတၢ်ဆီၣ်ထွဲအဂီၢ် ပှၤဒုးအိၣ်ထီၣ်တၢ်သိၣ်တၢ်သီတဖၣ် ကတူၢ်လိာ်တၢ်ဃ့ထီၣ်လၢမုၢ်ဒဲးနံၤအတၢ်သိၣ်တၢ်သီအဂီၢ်လီၤ။”6 ပကဆိကမိၣ်ထံတစိၢ်ဖိလၢ တၢ်အံၤလၢပှဲၤထီၣ်လံဒ်လဲၣ်လီၤ။

GSAM 453ဟီၣ်ခိၣ်တၢ်ဒုးနဲၣ်ဖးဒိၣ်အတၢ်သိၣ်တၢ်သီ

GSAM 453.4ဖဲ 1892 နံၣ်န့ၣ် ပှၤဃ့ထီၣ်ဘျီၣ်ဒိၣ်လၢ ကတြီဃာ်ဟီၣ်ခိၣ်တၢ်ဒုးနဲၣ်ဖးဒိၣ်၊ လၢတၢ်ကမၤအီၤလၢၡံၣ်ခါကိၣ်၊ အံၣ်လံၣ်နွဲၣ်၊ စးထီၣ်ဖဲနံၣ်န့ၣ်အလါမ့ၤတုၤလါအီးကထိဘၢၣ်န့ၣ်၊ လၢသုတအိးထီၣ်အသးဖဲမုၢ်ဒဲးနံၤတဂ့ၤလီၤ။ တၢ်သိၣ်တၢ်သီဒ်န့ၣ် ဘၣ်တၢ်ပာ်ဂၢၢ်ပာ်ကျၢၤဖဲ 1892 နံၣ် လါယူၤလံ 19 သီ၊ ခီဖျိတၢ်ဆီၣ်သနံးဒ်တၢ်စံးပာ်လၢထးအသိးန့ၣ်လီၤ။ ဒီးမ်ပသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်လၢ အံၤမ့ၢ်တၢ်အဆိကတၢၢ်တဘျီလၢ ကီၢ်အမဲရကၤစၢဖှိၣ်လၢအမဲရကၤကလံၤစိးအဘျီၣ်ဒိၣ် ဒုးအိၣ်ထီၣ်တၢ်သိၣ်တၢ်သီလၢမုၢ်အိၣ်ဘှံးနံၤအတၢ်ဂ့ၢ်အဖီခိၣ်လီၤ။

GSAM 453.5တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်တဖၣ် ဆှၢနုာ်မံၤစရီလၢအအါမး၊ လံာ်ဃ့ကညး ဒီးတၢ်ဆှၢကစီၣ်ခီဖျိလီပျံၤတဖၣ်လီၤ။ အဝဲသ့ၣ်ဃ့ကညးဘျီၣ်ဒိၣ်အပြံာ်၊ ဒုးသ့ၣ်ညါဘျီၣ်ဒိၣ်အခၢၣ်စးတဖၣ်လၢတၢ်သူၣ်ဂ့ၤသးဝါ (?) အပူၤလၢ “လၢတၢ်အံၤအပူၤ ပဟ့ၣ်လီၤပသးအတၢ်အၢၣ်လီၤဒၣ်ပဝဲ ဒီးတဂၤဒီးတဂၤ၊ လၢစးထီၣ်လၢအခဲအံၤဆူညါ ပတဟ့ၣ်တၢ်ဖး မ့တမ့ၢ်ဆီၣ်ထွဲဘျီၣ်ဒိၣ်အခၢၣ်စးတဂၤဂၤ၊ မ့ၢ်ဘျီၣ်ဒိၣ်ထးခီဖိမ့ၢ်ဂ့ၤ ပှၤခၢၣ်စးမ့ၢ်ဂ့ၤ၊ လၢကဒိးန့ၢ်မူဒါ မ့တမ့ၢ်တၢ်လီၢ်လၢဘၣ်တၢ်နာ်န့ၢ်အီၤဘၣ်၊ ဖဲအမ့ၢ်ဟ့ၣ်တၢ်ဖးလၢ ကဟ့ၣ်အါထီၣ်တၢ်မၤစၢၤတမံၤလၢ်လၢ်ဆူဟီၣ်ခိၣ်တၢ်ဒုးနဲၣ်ဖးဒိၣ်အဂီၢ်၊ တမ့ၢ်ဘၣ်လၢတၢ်ပာ်လီၤသးတဖၣ်အံၤအတၢ်အိၣ်သးအဖီလာ်န့ၣ်ဘၣ်။” တၢ်အိၣ်သးလၢအဝဲသ့ၣ်ပာ်ပနီၣ်န့ၣ် မ့ၢ်တၢ်ကဘၣ်ကးတံာ်တၢ်ဒုးနဲၣ်ဖဲမုၢ်ဒဲးနံၤန့ၣ်လီၤ။

GSAM 454တၢ်စံးကတိၤလၢဘျီၣ်ဒိၣ်အပူၤ၊ 1892 နံၣ်

GSAM 454.1ဒ်တၢ်ဒိတခါလၢတၢ်စံးကတိၤလၢဘျီၣ်ဒိၣ်အပူၤ၊ ဖဲတၢ်သိၣ်တၢ်သီအတၢ်ပာ်ထီၣ် ဘၣ်တၢ်တူၢ်လိာ်အီၤအခါန့ၣ်၊ ဖးတၢ်လၢလာ်အံၤတက့ၢ်။

GSAM 454.1“ယအဲၣ်ဒိးထံၣ်လၢ တၢ်သမၢအတၢ်ကတိၤန့ၣ် ဘၣ်တၢ်ကွဲးလီၤအီၤလၢလံာ်အပူၤ ဒီးဘၣ်တၢ်ပာ်ထီၣ်အီၤလၢကီၢ်အမဲရကၤစၢဖှိၣ်အဘျီၣ်ဒိၣ်လီၤ။ ကွဲးလီၤအီၤတက့ၢ်။ သုကကွဲးအီၤဒ်လဲၣ်။ ... သုမ့ၢ်အိၣ်ဒီးတၢ်သူၣ်ဒူသးဒူန့ၣ်၊ ပာ်ဖျါအီၤလၢတၢ်ကတိၤတက့ၢ်။ သုမ့ၢ်အိၣ်ဒီးတၢ်သူၣ်ဒူသးဒူန့ၣ်၊ ကတိၤဆီၣ်ထွဲအီၤတက့ၢ်။ လၢပှၤဟ့ၣ်တၢ်ဖးလၢအဂီၢ်တဖၣ်အကျါ မ့ၢ်ပှၤကဟဲက့ၤဆူအံၤကဒီးပှဲၤဂၤလဲၣ်။ ယမုၢ်လၢ်လၢ တအိၣ်နီတဂၤဘၣ်။ ခီဖျိသုထီဒါအီၤန့ၣ် သုဒုးအိၣ်ထီၣ်တၢ်လီၤပျံၤလၢသုနီၢ်ကစၢ်အဂီၢ်လီၤ။”

GSAM 454တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အတၢ်ပာ်ဒိၣ်ပာ်ထီသး

GSAM 454.2ပှၤလၢအဃ့ထီၣ် ဒီးဒိးန့ၢ်တၢ်တူၢ်လိာ်တၢ်သိၣ်တၢ်သီအတၢ်ပာ်ထီၣ်အံၤလၢဘျီၣ်ဒိၣ်န့ၣ် ပာ်အီၤဒ်တၢ်မၤနၢၤအရ့ဒိၣ်တခါလၢ အဝဲသ့ၣ်အတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤလၢတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါအတၢ်သိၣ်တၢ်သီအဂီၢ်လီၤ။ တၢ်အံၤဖျါရှဲမးလၢ သရၣ်လၢအမံၤဟူသၣ်ဖျါတဖၣ်အကျါတဂၤ စံးဝဲလၢအတၢ်စံၣ်တဲၤတဲလီၤအပူၤ လၢဖံးစ်ဘၢး၊ ဖဲၣ်စံၣ်လ်ဘ့နံယါ၊ တယံာ်ဘၣ်ဖဲတၢ်အံၤဝံၤအလီၢ်ခံ ဒ်အံၤန့ၣ်လီၤ။

GSAM 454.3“တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အိၣ်ဒီးအစိအကမီၤလၢ ထံရူၢ်ကီၢ်သဲး မ့တမ့ၢ်တၢ်ပၢတၢ်ပြးအကရၢဖးဒိၣ်တဖၣ်အဖီခိၣ်န့ၣ် ဖျါရှဲမးလၢဟီၣ်ခိၣ်တၢ်ဒုးနဲၣ်ဖးဒိၣ်အတၢ်ဂ့ၢ်လၢအပူၤကွံာ်တယံာ်ဒံးဘၣ်အပူၤလီၤ။ ဖဲန့ၣ် ကီၢ်အမဲရကၤစၢဖှိၣ်အဘျီၣ်ဒိၣ်ထးခီ၊ လၢအမ့ၢ်ကရၢအထီကတၢၢ်လၢထံကီၢ်အပူၤန့ၣ်၊ ဒိကနၣ်တၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါအကလုၢ် ဒီးတူၢ်လိာ်တၢ်ဟ့ၣ်စ့ $5,000,000 ဆူဟီၣ်ခိၣ်တၢ်ဒုးနဲၣ်ဖးဒိၣ်အတၢ်သိၣ်တၢ်သီအတၢ်ပာ်ထီၣ်၊ ဃုာ်ဒီးတၢ်ပာ်ပနီၣ်လၢတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ဒုးအိၣ်ထီၣ်ဝဲလၢ တၢ်ဒုးနဲၣ်ဖးဒိၣ်အပဲတြီတဖၣ် တဘၣ်အိးထီၣ်ဖဲမုၢ်ဒဲးနံၤဘၣ်လီၤ။ တၢ်ဂ့ၢ်အဂ့ၤဖးဒိၣ်အံၤ ဒုးဆိကမိၣ်ခရံာ်ဖိလၢ တၢ်အံၤမ့ၢ်မၤအသးသ့န့ၣ် တၢ်မၤအဂၤလၢအလိၣ်ဝဲဒ်သိးသိးတဖၣ် မၤအသးသ့စ့ၢ်ကီးလီၤ။ တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ဒိးန့ၢ်စိကမီၤအါထီၣ်ကွ့ၢ်ကွ့ၢ်၊ ဒီးလၢခါဆူညါန့ၣ် အကလုၢ်ကဘၣ်တၢ်နၢ်ဟူအီၤအါဘျီန့ၢ်လၢအပူၤကွံာ်အါမးလီၤ။”

GSAM 454.3ဒ်န့ၣ်အသိး ပထံၣ်ဘၣ်လၢ တၢ်အုၣ်အသးလၢဘၣ်တၢ်ဟ့ၣ်အီၤဖဲ 1885 နံၣ်န့ၣ် လၢပှဲၤထီၣ်လံ ဒီးမ့ၢ်ဆဲးလၢပှဲၤထီၣ်ဒံးလီၤ။

GSAM 455ကဲးသလံးဒီးပရိတ့းစတၣ်အတၢ်ဃူတၢ်ဖိး

GSAM 455.1ဘၣ်ဃးတၢ်အံၤန့ၣ် ပကပာ်ဖျါတၢ်စံးပာ်အဂၤတခါ လၢဘၣ်တၢ်စံးအီၤဖဲ 1885 နံၣ် ဒီးအိၣ်စ့ၢ်ကီးလၢတၢ်အုၣ်အသး နီၣ်ဂံၢ် 32 အပူၤလီၤ။

GSAM 455.2“ဖဲပရိတ့းစတၣ်အတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါ ယူာ်ထီၣ်အစုခီဂာ်ကစၢၢ်ကဆူး ဒ်သိးကဖီၣ်ရိမ့ၤအစိကမီၤအစု၊ ဖဲအယူာ်ထီၣ်အစုခီဂာ်တၢ်ယိာ်ပူၤ ဒ်သိးကဖီၣ်စုဒီးတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါလၢအဆဲးကျိးဒီးပှၤသံအသး၊ ဖဲတၢ်စၢဖှိၣ်သၢမံၤအံၤအတၢ်စိတၢ်ကမီၤအဖီလာ် ပထံပကီၢ်ကညိကွံာ်အထံကီၢ်တၢ်ဘျၢခိၣ်သ့ၣ်အတၢ်သိၣ်တၢ်သီခဲလၢာ် လၢအမ့ၢ်ပရိတ့းစတၣ်ဒီးပှၤဂီၢ်မုၢ်ဃုထၢအပဒိၣ်၊ ဒီးကရဲၣ်ကျဲၤတၢ်လၢတၢ်ရၤလီၤပၤပၣ်အတၢ်လံၣ်တၢ်လီဒီးတၢ်မၤကမၣ်ပှၤသးအဂီၢ်န့ၣ်၊ ပသ့ၣ်ညါသ့လၢ မုၣ်ကီၤလံၢ်အတၢ်မၤလီၤလးအဆၢကတီၢ် ဟဲတုၤလံ၊ ဒီးတၢ်အကတၢၢ်ဘူးထီၣ်လံန့ၣ်လီၤ။”7

GSAM 455.3ဒ်သိးပကပာ်ဖျါလၢ တၢ်စံးပာ်အံၤအခီၣ်ထံးတကူာ် လၢပှဲၤထီၣ်လံဒ်လဲၣ်န့ၣ်၊ ပလိၣ်ထဲဒုးကွၢ်ပှၤဆူတၢ်လၢအမၤအသးလၢပခိၣ်ပဃၢၤန့ၣ်လီၤ။ ကွၢ်ပရိတ့းစတၣ်တဖၣ်၊ သရၣ်ဒီးပှၤဂီၢ်မုၢ်ခံကလုာ်လၢာ်၊ ကျဲးစၢးဃုကဲးသလံးတဖၣ်အတၢ်ဘၣ်သး၊ ကွဲမုာ်အဝဲသ့ၣ်လၢကဟဲထီၣ်အကရၢအတၢ်အိၣ်ဖှိၣ် ဒီးတၢ်အဂၤတဖၣ်တက့ၢ်။ မ်ပသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်လၢ ဖဲ 1885 နံၣ်၊ လၢတၢ်အုၣ်အသးလၢထးအံၤ ဘၣ်တၢ်ဟ့ၣ်အီၤအခါန့ၣ်၊ တၢ်လၢပထံၣ်ဘၣ်ခဲအံၤလၢကျဲအံၤအပူၤ အလီၢ်အယာ်တဖျါဃၣ်ဃၣ်နီတမံၤဘၣ်န့ၣ်တက့ၢ်။

GSAM 455.4ဒ်သိးကဒုးထံၣ်လၢ ပရိတ့းစတၣ်တဖၣ် ယူာ်ထီၣ်အစုဆူပှၤပိာ်ပၤပၣ်အခံတဖၣ်အအိၣ် ဒီးဃ့အတၢ်မၤစၢၤဒ်လဲၣ်န့ၣ်၊ ယဟံးထီၣ်တၢ်ကတိၤလၢ ခဲၣ်စဲးစံထံၣ် (မံၣ်စူၣ်ရံၣ်) ဆၣ်အလံာ်တၢ်ကစီၣ်၊ 1896 နံၣ် လါမၢ်ၡး 18 သီအပူၤလီၤ။

GSAM 455မဲသဒံးစ်တဖၣ်ဒီးစီဆှံပဲးထရံးခ်အမုၢ်နံၤ

GSAM 455.5ဖဲစီဆှံပဲးထရံးခ်အမုၢ်နံၤ၊ 1896 နံၣ် လါမၢ်ၡး 17 သီန့ၣ်၊ ဒီးကထၢၣ် မံးခၠဲလ်၊ လၢအမ့ၢ်ခဲၣ်စဲးစံထံၣ်ဝ့ၢ်အမဲသဒံးစ်တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ခိၣ်သ့ၣ်အသရၣ်၊ ကတိၤတၢ်လၢခိၣ်စ်အိၣ်ပရၣ်ဘျီၣ်၊ ခဲၣ်စဲးစံထံၣ်၊ မံၣ်စူၣ်ရံၣ်လီၤ။ ဆၣ်အလံာ်တၢ်ကစီၣ်စံးဘၣ်ဃးအတၢ်ကတိၤတကူာ်လၢ အမ့ၢ် “တၢ်ဂဲၤဒိအတၢ်ထံၣ်ဖိတခါ” လီၤ။ ဖဲဒီးကထၢၣ် မံးခၠဲလ် စံးတၢ်လၢလာ်အံၤန့ၣ်၊ ပှၤဒဲစုစံးပတြၢၤအီၤသီၣ်ဖးဒိၣ်လီၤ။

GSAM 455.6“တၢ်ဘၣ်သးဒၣ်ထဲတၢ်နာ်တကလုာ် ဒီးသးဟ့တၢ်နာ်အဂၤန့ၣ် မ့ၢ်တၢ်တသ့ၣ်ညါနၢ်ပၢၢ်အဖိလီၤ။ ပအိၣ်ဒီးတၢ်သးဒ်န့ၣ် မ့ၢ်လၢပတသ့ၣ်ညါပှၤလၢပခိၣ်ပဃၢၤဂ့ၤဂ့ၤဘၣ်အဃိလီၤ။ ပဝဲပရိတ့းစတၣ်တဖၣ် ဘၣ်တၢ်သိၣ်လိပှၤလၢကနာ်တၢ်ဂ့ၢ်လၢတကြၢးတဲဖျါထီၣ်ဘၣ် ဘၣ်ဃးကဲးသလံးတဖၣ်လီၤ။ ကဲးသလံးတဖၣ်စ့ၢ်ကီး ဘၣ်တၢ်သိၣ်လိအီၤလၢကနာ်တၢ်ဂ့ၢ်လၢတကြၢးတဲဖျါထီၣ်ဘၣ် ဘၣ်ဃးပရိတ့းစတၣ်တဖၣ်လီၤ။ ခဲအံၤ ဖဲပသုးဘူးပသးတုၤ ပကွၢ်လိာ်သးတဂၤအမဲာ်တဂၤအမဲာ် ဒီးဖီၣ်လိာ်ပစုသ့အခါ၊ ပထံၣ်သ့ၣ်ညါထီၣ်ပတၢ်ဆိကမိၣ်ကမၣ်လၢ တဂၤအဖီခိၣ်တဂၤလီၤ။ ပမ့ၢ်သ့ၣ်ညါလိာ်ပသးအါထီၣ်န့ၣ်၊ ပကအဲၣ်လိာ်ပသးအါထီၣ်လီၤ။ ပအိၣ်လီၤဖးပသး ဒီးပဲာ်အၢပဲာ်သီတၢ်လီၤ။ မ်ခရံာ်လၢအဘၣ်တၢ်ဆိၣ်ဂ့ၤအပှၤပိာ်အခံတဖၣ် မဲာ်ဆှးလၢတၢ်အံၤတက့ၢ်။ ခရံာ်ဖိခဲလၢာ် ဘၣ်တၢ်ပှ့ၤက့ၤအီၤလၢတၢ်သွံၣ်လုၢ်ဒိၣ်ပှ့ၤဒိၣ်တမံၤဃီ၊ ပဘၣ်တၢ်ဆီၣ်ထွဲပှၤလၢယွၤအဘျုးအဖှိၣ်တမံၤဃီ ဒီးပမုၢ်လၢ်လၢပကတုၤဆူမူခိၣ်တတီၤဃီလီၤ။ ဒီပုၢ်ဝဲၢ်သ့ၣ်ဧၢ၊ ပကြၢးသ့ၣ်ညါလိာ်ပသးဖဲအံၤလၢဟီၣ်ခိၣ်န့ၣ်လီၤ။”

GSAM 456.1ဆၣ်အလံာ်တၢ်ကစီၣ်စံးဆဲးဝဲဒ်အံၤ။

GSAM 456.2“ဝံၤဒီး ဒီးကထၢၣ် မံးခၠဲလ် ဃၣ်ကဒါအသးဆူပါဒရံၣ် ဒဲလ်တၣ် [ကဲးသလံးတၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါအသရၣ်] လၢအဆ့ၣ်နီၤလၢအလီၢ်ခံဘူးဘူးန့ၣ်၊ ဒီးယူာ်ထီၣ်အစုဒီးစံးဝဲ၊ ‘ဒီပုၢ်ဝဲၢ် ဒဲလ်တၣ်ဧၢ၊ အအံၤမ့ၢ်ယစုလီၤ။’ ပါဒရံၣ် ဒဲလ်တၣ် ဂဲၤဆၢထၢၣ်ဒီးဖီၣ်စုလၢအယူာ်ထီၣ်ဝဲန့ၣ်၊ ဒီးဖဲဒီးကထၢၣ် မံးခၠဲလ် ဖီၣ်ဝံၤဝၢ်အစုအခါ စံးဝဲ၊ ‘ပမ့ၢ်အိၣ်ဘၣ်လၢဟီၣ်ခိၣ်အဝ့ၢ်တဖျၢၣ်ဃီအပူၤယံာ်ယံာ်ဒ်အံၤဝံၤ၊ ဒီးလၢမူခိၣ်န့ၣ် ပမ့ၢ်ဘၣ်ဃ့မူခိၣ်ကလူးတဂၤလၢကဒုးသ့ၣ်ညါလိာ်ပသးန့ၣ်၊ ကမ့ၢ်တၢ်မဲာ်ဆှးဖးဒိၣ်တခါလီၤ။ မ်ပသ့ၣ်ညါလိာ်ပသးဖဲအံၤလၢဟီၣ်ခိၣ်တက့ၢ်။’ ပှၤဒိကနၣ်တၢ်တဖၣ်ဒဲစုစံးပတြၢၤ၊ ဒီးပါဒရံၣ် ဒဲလ်တၣ် ဆ့ၣ်နီၤလီၤဝံၤအလီၢ်ခံ ဒီးကထၢၣ် မံးခၠဲလ် ဆဲးကတိၤတၢ်လီၤ။”

GSAM 456တၢ်ဖးဒိၣ်တမံၤလၢအဆၢတဲာ်တၢ်

GSAM 456.3ပဟံးထီၣ်တၢ်ကတိၤလၢ လံာ်ဆှၢတၢ်ကစီၣ်အဂၤတဘ့ၣ်၊ လၢအကွဲးလီၤမဲလ်ဘၢၣ်၊ ကီၢ်အီးစထြ့လယါ၊ 1892 နံၣ် လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ 18 သီန့ၣ်လီၤ။

GSAM 456.3“တၢ်ဒုးထံၣ်ယၤလၢ မူခိၣ်ခဲလၢာ်ကွၢ်ဃုသ့ၣ်ညါတၢ်မၤအသးတဖၣ် အတၢ်ဖျါထီၣ်လီၤ။ လၢယွၤအတၢ်ပၢလၢဟီၣ်ခိၣ်အပူၤ အတၢ်ဂ့ၢ်လိာ်ဘှီလိာ်ဖးဒိၣ်လၢအယံာ်န့ၣ်၊ တၢ်ကီတၢ်ခဲအရ့ဒိၣ်တခါ ကဖျါထီၣ်လီၤ။ တၢ်ဖးဒိၣ်တမံၤလၢအဆၢတဲာ်တၢ် ကမၤအသး၊ ဒီးကမ့ၢ်လၢအချ့န့ၣ်လီၤ။”

GSAM 456စံၣ်ညီၣ်ကွီၢ် ဘရူအၢၣ် အ “ခရံာ်ဖိအထံကီၢ်”

GSAM 456.4လံာ်အံၤဘၣ်တၢ်ကွဲးအီၤဝံၤအလီၢ်ခံ 11 သီ၊ ဒီးတချုးလၢအတုၤဆူကီၢ်အမဲရကၤစၢဖှိၣ်ဒံးဘၣ်န့ၣ်၊ တၢ်တမံၤမၤအသးလၢ ပရိတ့းစတၣ်ဒီးကဲးသလံးခံကလုာ်လၢာ် စံးဘၣ်ဃးအီၤလၢ အဆၢတဲာ်ထံကီၢ်အံၤအခါဆူညါလီၤ။ ယစံးဘၣ်ဃးကီၢ်အမဲရကၤစၢဖှိၣ်အကွီၢ်ဘျီၣ်အထီကတၢၢ်အတၢ်ဆၢတဲာ်လၢ “အံၤမ့ၢ်ခရံာ်ဖိအထံကီၢ်” လၢစံၣ်ညီၣ်ကွီၢ်ခိၣ်ကျၢၢ် ဘရူအၢၣ် ပာ်လီၤဝဲဖဲလါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ 29 သီန့ၣ်လီၤ။ ဒ်ပပာ်ဖျါတ့ၢ်အသိး၊ ဖဲနံၣ်တနံၣ်ဃီအလါယူၤလံ 19 သီန့ၣ်၊ တၢ်ကးတံာ်ဟီၣ်ခိၣ်တၢ်ဒုးနဲၣ်ဖးဒိၣ်ဖဲမုၢ်ဒဲးနံၤအတၢ်သိၣ်တၢ်သီအတၢ်ပာ်ထီၣ် ဘၣ်တၢ်တူၢ်လိာ်လီၤ။ သရၣ်တဖၣ်လၢအဃ့ကညးဆူၣ်ဆူၣ်လၢ တၢ်ကတူၢ်လိာ်အီၤအဂီၢ်န့ၣ်၊ ဃ့ကညးဝဲသပှၢ်တၢၢ်လၢအတၢ်ဂ့ၢ်မ့ၢ်၊ ကွီၢ်ဘျီၣ်အထီကတၢၢ် ပာ်ဖျါလံလၢအံၤမ့ၢ်ခရံာ်ဖိအထံကီၢ်အဃိ၊ ခရံာ်ဖိအမုၢ်အိၣ်ဘှံးနံၤန့ၣ် ကြၢးဘၣ်တၢ်ဒီသဒၢအီၤလၢတၢ်မၤဘၣ်အၢအီၤအပူၤန့ၣ်လီၤ။ ထံကီၢ်တၢ်မၤဂ့ၤထီၣ်သီပၣ်တံၣ်စ့ၢ်ကီး ဆိကမိၣ်ဝဲဒ်န့ၣ်လီၤ။ အံၤမ့ၢ်ခရံာ်ဖိအထံကီၢ်အဃိ ကြၢးတူၢ်လိာ်ယွၤဒီးအတၢ်သိၣ်တၢ်သီ ဒ်တၢ်ပၢတၢ်ပြးအခီၣ်ထံးခီၣ်ဘိ ဒီးတၢ်အဂၤတဖၣ်လီၤ။ လၢတၢ်ဂ့ၢ်လိာ်ဘှီလိာ်လၢအကကတၢၢ်အံၤအပူၤန့ၣ် တၢ်ဖးဒိၣ်တမံၤလၢအဆၢတဲာ်တၢ် မၤအသးနီၢ်နီၢ်၊ “ဒီးမ့ၢ်လၢအချ့န့ၣ်လီၤ။”

GSAM 457လၢပျၢၤအဝံတဖၣ်

GSAM 457.1တၢ်ထံၣ်လၢဘၣ်တၢ်ဟ့ၣ်ယွၤအခ့အပှၤ၊ ဝံတဖၣ်န့ၣ်၊ ဖျါလၢအိၣ်ခံကလုာ်လီၤ။ တကလုာ်န့ၣ် တၢ်ကိးအီၤလၢ “တၢ်ထံၣ်လၢအဖျါ”၊ လၢအမ့ၢ်တၢ်ဟ့ၣ်တၢ်ထံၣ် ဖဲပှၤအဂၤထံၣ်ပှၤလၢအဒိးန့ၢ်တၢ်ထံၣ်န့ၣ်သ့လီၤ။ အဂၤတကလုာ်န့ၣ် တၢ်ကိးအီၤလၢ “နၤခီအတၢ်ထံၣ်” လီၤ။ တၢ်ပာ်ဖျါတၢ်ထံၣ်အခီၣ်ထံးတကလုာ် လၢ 1 ၡမူၤအ့လး 3:1 အပူၤ၊ လၢပထံၣ်န့ၢ်ဖိသၣ် ၡမူၤအ့လး အတၢ်လဲၤခီဖျိလၢတၢ်ကတိၤအံၤအပူၤ၊ “လၢမုၢ်နံၤတဖၣ်န့ၣ် ကစၢ်အကလုၢ်ကထါအိၣ်စှၤလီၤ။ တၢ်ထံၣ်လၢအဖျါတအိၣ်ဘၣ်။”

GSAM 457တၢ်ထံၣ်လၢအဖျါတဖၣ်

GSAM 457.2တၢ်ထံၣ်လၢကစၢ်အစုအိၣ်လၢဝံ ယဃ့းစက့လး အလိၤန့ၣ် မ့ၢ်တၢ်ထံၣ်အကလုာ်အံၤ (တၢ်ထံၣ်လၢအဖျါ) န့ၣ်လီၤ။ ဖဲယူဒၤအသူၣ်က့သးပှၢ်တဖၣ် ဆ့ၣ်နီၤလၢအမဲာ်ညါအခါ၊ အဝဲသ့ၣ်ထံၣ်ဘၣ်အီၤလၢတၢ်ထံၣ်လၢအဖျါအပူၤလီၤ။8 လၢအဂၤတဘျီန့ၣ် ဝံ ဒၤနံးယ့လး ဘၣ်တၢ်စိာ်အီၤဆူတၢ်ထံၣ်အပူၤ လၢပှၤက့ၤစ့းအပှၤပၢတၢ်တဖၣ်အကျါလီၤ။ အဝဲသ့ၣ်မ့ၢ်အိၣ်တ့ၢ်န့ၣ်၊ ကထံၣ်ဘၣ်အီၤလၢတၢ်ထံၣ်အပူၤသ့လီၤ။ ဘၣ်ဆၣ် လၢတၢ်န့ၣ်အလီၢ်၊ “တၢ်ကနိးကစုာ်ဖးဒိၣ်လီၤဘၣ်လၢအဝဲသ့ၣ်အလိၤ၊ တုၤအဝဲသ့ၣ်ဃ့ၢ်ကွံာ်ဒ်သိးကအိၣ်ခူသူၣ်အသးန့ၣ်လီၤ။”9

GSAM 457မးစ်. ဝှိုက် အနၤခီအတၢ်ထံၣ်တဖၣ်

GSAM 457.3မးစ်. ဝှိုက် အတၢ်ထံၣ်လၢအခီၣ်ထံးတဖၣ် မ့ၢ်တၢ်ထံၣ်လၢအဖျါခဲလၢာ်လီၤ။ စးထီၣ်လၢ 1884 နံၣ်န့ၣ် တၢ်ထံၣ်အကလုာ်ဆီတလဲအသးလၢတၢ်အံၤအပူၤ၊ မ့ၢ်လၢခဲအံၤ ကဲထီၣ်တၢ်လၢလံာ်စီဆှံကိးဝဲလၢ “နၤခီအတၢ်ထံၣ်” န့ၣ်လီၤ။ တမ့ၢ်ထဲတၢ်မံမီၢ်ယိယိဘၣ်၊ မ့မ့ၢ်မူခိၣ်ကလူးလၢအကပီၤတဂၤဃီန့ၣ် ဖျါထီၣ်ဒီးသိၣ်လိအီၤ၊ ဒ်လၢအနံၣ်ပူၤကွံာ်တဖၣ်အတၢ်ထံၣ်လၢအဖျါအပူၤအသိးန့ၣ်လီၤ။ “နၤခီအတၢ်ထံၣ်” အတၢ်ဒိအါမံၤ ဘၣ်တၢ်ကွဲးနီၣ်အီၤလၢလံာ်စီဆှံအပူၤ၊ ဒ်ပထံၣ်သ့ညီညီဖဲပဖး 1 မိၤၡ့ 46:2; ဒၤနံးယ့လး 2:19; 7:13; မၤတၢ် 16:9; 18:9; 23:11; 27:23-25 န့ၣ်လီၤ။

GSAM 458.1လၢမးစ်. ဝှိုက် အနၤခီအတၢ်ထံၣ်တဖၣ်အံၤအပူၤ တၢ်စံးပာ်အရ့ဒိၣ်အါမံၤ ဘၣ်တၢ်စံးအီၤ ဒီးလၢပှဲၤထီၣ်လီၤတံၢ်လီၤဆဲးမး၊ ဒ်ပပာ်ဖျါလၢညါအသိးန့ၣ်လီၤ။ ခဲအံၤ ယကပာ်ဖျါတၢ်ထံၣ်တနီၤလၢအဟဲလၢခံန့ၣ်လီၤ။

GSAM 458တၢ်သုးလီၢ်ဆူဝၣ်ၡ့ၣ်တၣ်

GSAM 458.2ဖဲ 1893 နံၣ်န့ၣ် မးစ်. ဝှိုက် စံးဝဲဒ်အံၤ။

GSAM 458.2“ခဲအံၤ တၢ်မၤအကလုာ်ကလုာ် ဘၣ်တၢ်ပာ်ဖှိၣ်အီၤလၢဘဲတဲလ် ခရိခ် အါတလၢလံလီၤ။ တၢ်မၤတဖၣ်န့ၣ် မ့ၢ်ဘၣ်တၢ်နီၤဖးအီၤ ဒီးပာ်အီၤလၢဝ့ၢ်အဂၤတဖၣ်၊ ဖဲတၢ်ကပီၤဒီးတၢ်သ့ၣ်ညါမၤဘျုးမၤဖှိၣ်တၢ်လီၢ်အဂၤတဖၣ်သ့န့ၣ်၊ ကမ့ၢ်ဒ်ယွၤအတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤအသိးလီၤ။ ကစၢ်တလိၣ်ဘၣ်ဝ့ၢ်ယရူၤၡလ့ၣ်ခံဖျၢၣ်တဖျၢၣ်လၢဘဲတဲလ် ခရိခ်ဘၣ်။ ပမ့ၢ်မၤယွၤအတၢ်ဘၣ်သးန့ၣ်၊ တၢ်မၤဂ့ၤထီၣ်သီဒီးတၢ်ဆီတလဲဖးဒိၣ်တဖၣ် ကဘၣ်အိၣ်ထီၣ်၊ ဒီးတၢ်မၤအပီးအလီဒီးတၢ်မၤအဝဲၤလီၢ်တဖၣ် ကဘၣ်တၢ်သုးအီၤလီၤ။”

GSAM 458.3ဖဲတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အထီကတၢၢ် လၢ Oakland၊ California၊ 1903 နံၣ် လါမၢ်ၡးအပူၤန့ၣ်၊ အဝဲစံးဝဲဒ်အံၤ။

GSAM 458.3“တၢ်ဟ့ၣ်ပလီၢ်ပပှၤဂီၢ်မုၢ်တဖၣ် အိၣ်လံအနံၣ်အါနံၣ်လၢ ကဟးထီၣ်ကွံာ်လၢဘဲတဲလ် ခရိခ်န့ၣ်လီၤ။ ဘၣ်ဆၣ် မ့ၢ်လၢတၢ်မၤအါမံၤ ဘၣ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်အီၤဖဲန့ၣ်အဃိ၊ တၢ်အိၣ်တ့ၢ်ဖဲန့ၣ် ဘၣ်ဘျုးဘၣ်ဖှိၣ်ဒီးအဝဲသ့ၣ်၊ ဒီးပှၤကညီတဖၣ် တထံၣ်နၢ်ပၢၢ်လၢဘၣ်မနုၤအဃိ အဝဲသ့ၣ်ကြၢးသုးအလီၢ်ဘၣ်န့ၣ်လီၤ။”

GSAM 458.4“လၢတၢ်သံကွၢ်ဘၣ်ဃးတၢ်ကအိၣ်ဆိးလၢတၢ်လီၢ်အဂၤန့ၣ်၊ ယစံးဆၢလၢ မ့ၢ်လီၤ။ မ်တၢ်သုးတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အထီကတၢၢ်အဝဲၤဒၢးတဖၣ် ဒီးတၢ်စဲကျံးထုးထီၣ်လံာ်အတၢ်မၤ လၢဘဲတဲလ် ခရိခ်တက့ၢ်။ ယတသ့ၣ်ညါလၢတၢ်လီၢ်န့ၣ် ကအိၣ်ဖဲလဲၣ်၊ မ့ၢ်ကအိၣ်လၢအဲးထလဲၣ်တံးပီၣ်လဲၣ်ကၢၢ်နံၤ မ့တမ့ၢ်လၢတၢ်လီၢ်အဂၤဘၣ်။ ဘၣ်ဆၣ် ယကစံးတၢ်တမံၤအံၤ၊ သုတပာ်လီၤလၢၢ်တဖျၢၣ် မ့တမ့ၢ်ခိၣ်ဃ့တဖျၢၣ်လၢဘဲတဲလ် ခရိခ် ဒ်သိးကသူၣ်ထီၣ်က့ၤ တၢ်က့ၤကွၢ် ဒီးတၢ်ကစီၣ်အဝဲၤဒၢးဖဲန့ၣ်နီတဘျီတဂ့ၤ။ ယွၤအိၣ်ဒီးတၢ်လီၢ်လၢအဂ့ၤန့ၢ်အန့ၣ်လၢအဂီၢ်လီၤ။”

GSAM 458.5နၢ်ဟူတၢ်သိၣ်လိအံၤဝံၤအလီၢ်ခံ၊ ပှၤနာ်တၢ်တဖၣ်အတၢ်အိၣ်ဖှိၣ် ဟ့ၣ်တၢ်ဖးလၢ “တၢ်ကသုးတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အထီကတၢၢ်အဝဲၤဒၢးတဖၣ် လၢဘဲတဲလ် ခရိခ်၊ မိရှီဂန်၊ ဆူတၢ်လီၢ်တတီၤလၢအဲးထလဲၣ်တံးပီၣ်လဲၣ်ကၢၢ်နံၤ” န့ၣ်လီၤ။

GSAM 459.1တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အထီကတၢၢ်အတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ဝံၤအလီၢ်ခံ၊ လၢတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အထီကတၢၢ်အကီၣ်ကးကရၢအတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်လၢဘဲတဲလ် ခရိခ်န့ၣ်၊ တၢ်ဟ့ၣ်တၢ်ဖးလၢ “ပဘၣ်သးတၢ်ကပာ်တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အထီကတၢၢ်အဝဲၤလီၢ်ခိၣ်သ့ၣ် ဘူးဒီး New York ဝ့ၢ်” န့ၣ်လီၤ။ အဃိ ပှၤဃုထၢကမံးတံာ်ဖးဒိၣ်တဖုလၢကဃုတၢ်လီၢ်လၢအသူဝဲသ့လီၤ။ ကမံးတံာ်အံၤ ဒုးသ့ၣ်ညါမးစ်. ဝှိုက် လၢအတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤ ဒီးသံကွၢ်အီၤလၢ မ့ၢ်အအိၣ်ဒီးတၢ်ကပီၤအဂၤလၢအဝဲသ့ၣ်အဂီၢ်ဧါလီၤ။ အဝဲစံးဆၢဝဲဒ်အံၤ။

GSAM 459.2“မ်ကစၢ်မၤစၢၤပှၤလၢ ပကသုးလီၢ်လၢတၢ်နၢ်ပၢၢ်ဒီးတၢ်ထုကဖၣ်အပူၤတက့ၢ်။ ယနာ်လီၤတံၢ်လၢ အဝဲဘၣ်သးလၢပကသ့ၣ်ညါ၊ ဒီးသ့ၣ်ညါအချ့လၢ ပကြၢးပာ်ပလံာ်ထုးထီၣ်ဝဲၤလီၢ်ဖဲလဲၣ်န့ၣ်လီၤ။ ယနာ်လၢ ပကျဲလၢအပူၤဖျဲးထဲတဘိန့ၣ် မ့ၢ်တၢ်အိၣ်ကတဲာ်ကတီၤသးလၢကသုးလီၢ် ဖဲတၢ်အၢၣ်သုးအသးအခါန့ၣ်လီၤ။ မ်ပဃ့ထုကဖၣ်လၢ အဝဲကနဲၣ်ပှၤတက့ၢ်။ အဝဲဒုးသ့ၣ်ညါပှၤလၢအတၢ်ကွၢ်ထွဲရဲၣ်ကျဲၤအပူၤလၢ အဘၣ်သးပဟးထီၣ်လၢဘဲတဲလ် ခရိခ်န့ၣ်လီၤ။....

GSAM 459.3“ပကဘၣ်မၤတၢ်လၢ New York ဝ့ၢ်အပူၤ၊ ဘၣ်ဆၣ် မ့ၢ်ပကြၢးသူၣ်ထီၣ်ပလံာ်ထုးထီၣ်ဝဲၤလီၢ်ဖဲန့ၣ်ဧါန့ၣ် ယစံးတသ့ဘၣ်။ ယတကြၢးပာ်တၢ်ကပီၤလၢယဒိးန့ၢ်အီၤန့ၣ် လၢအလီၤတံၢ်လီၤဆဲးလၢလီၢ်လၢပှဲၤ ဒ်သိးကဆီၣ်ထွဲတၢ်သုးအံၤဘၣ်။”

GSAM 459.4ကမံးတံာ်အံၤ ဃုတၢ်လီၢ်လၢ New York ဝ့ၢ်ဒီးဝ့ၢ်လၢအခိၣ်အဃၢၤတဖၣ်အပူၤ ဘူးထီၣ်လၢခံနွံဝံၤ၊ ဘၣ်ဆၣ် တထံၣ်န့ၢ်တၢ်လီၢ်လၢအကြၢးလၢလံာ်ထုးထီၣ်ဝဲၤလီၢ်အဂီၢ်ဘၣ်။ ဖဲန့ၣ် လံာ်ပရၢတဘ့ၣ်ဟဲတုၤ၊ လၢအကွဲးလီၤမုၢ်နံၤလါမ့ၤ 30 သီ၊ လၢမးစ်. ဝှိုက် စံးဝဲဒ်အံၤလီၤ။

GSAM 459.5“ဖဲပဒီပုၢ်ဝဲၢ်တဖၣ် ဃုတၢ်လီၢ်လၢ တၢ်က့ၤကွၢ် ဒီးတၢ်ကစီၣ်အလံာ်ထုးထီၣ်ဝဲၤလီၢ်အဂီၢ်န့ၣ်၊ အဝဲသ့ၣ်ကဘၣ်ဃုကစၢ်သပှၢ်တၢၢ်လီၤ။ အဝဲသ့ၣ်ကဘၣ်လဲၤတၢ်လၢတၢ်ပလီၢ်သူၣ်ပလီၢ်သးဖးဒိၣ်၊ တၢ်အိၣ်ခိးကွၢ်ဒီးတၢ်ထုကဖၣ်အပူၤ၊ ဒီးသ့ၣ်ညါအနီၢ်ကစၢ်အတၢ်ဂံၢ်စၢ်ဘါစၢ်ထီဘိလီၤ။ ပတဘၣ်သန့ၤပသးလၢပှၤကညီအတၢ်ဆၢတဲာ်ဘၣ်။ ပကဘၣ်ဃုတၢ်ကူၣ်သ့လၢယွၤဟ့ၣ်ဝဲန့ၣ်လီၤ။....

GSAM 459.6“ဘၣ်ဃးတၢ်သူၣ်ထီၣ်တၢ်မၤအဝဲၤလီၢ်အံၤလၢ New York န့ၣ်၊ ယကဘၣ်စံးလၢ ပလီၢ်သုသးတက့ၢ်။ ယတဘၣ်သးလၢအကအိၣ်ဘူးဒီး New York ဘၣ်။ ခဲအံၤ ယစံးဖျါယတၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤခဲလၢာ်တသ့ဘၣ်၊ ဘၣ်ဆၣ် ယသ့ၣ်ညါလီၤတံၢ်လၢ တၢ်လီၢ်တပူၤလၢ်လၢ်လၢ ဝ့ၢ်န့ၣ်အခိၣ်အဃၢၤ မံးလာ် 30 အတီၢ်ပူၤန့ၣ်၊ ကဘူးတလၢလီၤ။ ဃုသ့ၣ်ညါတၢ်လီၢ်အဂၤတဖၣ်အခိၣ်အဃၢၤတက့ၢ်။ ယနာ်လီၤတံၢ်လၢ ဝၣ်ၡ့ၣ်တၣ်၊ D.C. အတၢ်ကဲဘျုးတဖၣ် ကြၢးဘၣ်တၢ်ဃုသ့ၣ်ညါအီၤလီၤတံၢ်လီၤဆဲးန့ၣ်လီၤ။

GSAM 460.1“ပတကြၢးသူၣ်ထီၣ်တၢ်မၤအဝဲၤလီၢ်အံၤ လၢဝ့ၢ်တဖျၢၣ်အပူၤ မ့တမ့ၢ်လၢဝ့ၢ်ချၢအဘူးအတံၢ်ဘၣ်။ ကြၢးသူၣ်ထီၣ်အီၤလၢသဝီကဝီၤအပူၤ၊ ဖဲဟီၣ်ခိၣ်ကဝီၤအိၣ်ဝးတရံးအီၤသ့န့ၣ်လီၤ။”

GSAM 460တၢ်စံးပာ်လၢကဒိးန့ၢ်တၢ်ဆါလီၤအခွဲးအဂ့ၤ

GSAM 460.2ဒီးတၢ်သ့ၣ်ညါအံၤအဃိ ကမံးတံာ်အံၤ စးထီၣ်ဃုတၢ်လီၢ်လၢဝၣ်ၡ့ၣ်တၣ်အခိၣ်အဃၢၤ လၢတၢ်ထုကဖၣ်အပူၤလီၤ။ ဖဲန့ၣ် လံာ်ပရၢသၢဘ့ၣ်တဘ့ၣ်ဟဲတုၤ၊ လၢအအိၣ်ဒီးတၢ်သိၣ်လိအံၤလီၤ။

GSAM 460.2“ပဃ့ထုကဖၣ်လၢတၢ်ကပီၤအဂီၢ် ဘၣ်ဃးပတၢ်မၤအတၢ်လီၢ်လၢမုၢ်ထီၣ်တကပၤ၊ ဒီးတၢ်ကပီၤဟဲတုၤဆူပအိၣ်လၢအလီၤတံၢ်လီၤဆဲးမးလီၤ။ တၢ်ကပီၤလီၤတံၢ်လီၤဆဲး ဘၣ်တၢ်ဟ့ၣ်ယၤလၢ တၢ်ကပာ်ဆါတၢ်လီၢ်တဖၣ်ဆူပအိၣ်၊ လၢပှၤအိၣ်ဒီးကျိၣ်စ့အါအါဂီၢ်ဂီၢ်လၢကသူဝဲသဘျ့တဖၣ် သူတ့ၢ်စ့အါမးလၢအလိၤန့ၣ်လီၤ။ တၢ်သူၣ်ထီၣ်ဖးဒိၣ်လၢအဃံလၤဒ်န့ၣ်တဖၣ်အကစၢ်တဖၣ် သံကွံာ်၊ မ့တမ့ၢ် ဃၣ်အသးဆူတၢ်အဂၤအအိၣ်၊ ဒီးတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲန့ၣ် ဘၣ်တၢ်ပာ်ဆါအီၤလၢအပှ့ၤဘၣ်ဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ။....

GSAM 460.3“လၢတၢ်ကပီၤလၢဘၣ်တၢ်ဟ့ၣ်ယၤအပူၤ၊ ယသ့ၣ်ညါလၢ လၢခဲအံၤအဂီၢ် တၢ်က့ၤကွၢ် ဒီးတၢ်ကစီၣ်အဝဲၤလီၢ်ခိၣ်သ့ၣ် ကြၢးအိၣ်ဘူးဒီးဝၣ်ၡ့ၣ်တၣ်န့ၣ်လီၤ။”

GSAM 460တၢ်ထံၣ်န့ၢ်တၢ်လီၢ်လၢတၢ်စံးပာ်ဝဲ

GSAM 460.4ဒီးလံာ်ဆှၢတၢ်ကစီၣ်အံၤလၢအစုအပူၤန့ၣ်၊ ကမံးတံာ်စးထီၣ်ဃုတၢ်လီၢ်လၢခိၣ်လံၣ်ဘံယါကီၢ်ရ့ၣ်အပူၤ၊ ဘၣ်ဆၣ် တထံၣ်န့ၢ်ဟီၣ်ခိၣ်လၢအပှ့ၤစှၤန့ၢ် တအ့ခၢၣ်စ့ဒီလၣ် 1,000 ဘၣ်။ လၢအကတၢၢ်န့ၣ် ပှၤဒုးကွၢ်အဝဲသ့ၣ်ဆူ ထခိၣ်မၣ်ဖးခ်လီၤ။ ကမံးတံာ်အတၢ်ပာ်ဖျါ မ့ၢ်ဒ်လာ်အံၤလီၤ။

GSAM 460.5“ပထံၣ်န့ၢ်ဟီၣ်ခိၣ်အကဝီၤတခါလၢ အအိၣ်အ့ခၢၣ် 50 ဃၣ်ဃၣ်၊ အိၣ်လၢကီၢ်ရ့ၣ်အချၢဘူးဘူး ဘၣ်ဆၣ်အိၣ်လၢထခိၣ်မၣ်ဖးခ်ဝ့ၢ်အဆၢအပူၤ၊ လၢပပှ့ၤအီၤသ့လၢစ့ဒီလၣ် 6,000၊ မ့တမ့ၢ်တအ့ခၢၣ်စ့ဒီလၣ် 120 န့ၣ်လီၤ။ ပဃုသ့ၣ်ညါတၢ်လီၢ်အံၤလီၤတံၢ်လီၤဆဲးလီၤ။ ပထံၣ်သ့ၣ်ညါလၢ လၢအနံၣ်ပူၤကွံာ်တနီၤန့ၣ် ကသံၣ်သရၣ်တဂၤလၢဘီးစ်တၣ် ဃုထၢတၢ်လီၢ်အံၤလၢကသူၣ်ထီၣ်တၢ်ကူစါဒီးတၢ်အိၣ်ဘှံးအလီၢ်လီၤ။ ပှၤစံးလၢ အဝဲသူတ့ၢ်စ့ဒီလၣ် 60,000 ဃၣ်ဃၣ်လၢကပှ့ၤဟီၣ်ခိၣ်အံၤ ဒီးရှဲကွံာ်တပှီာ်တဖၣ်၊ သ့ၣ်ကူာ်တဖၣ်ဒီးတၢ်ကမှံၤကမှိာ်ခဲလၢာ်လီၤ။ ကျိၣ်စ့အတၢ်ကီတၢ်ခဲတြီဃာ်အီၤလၢ သုတမၤလၢပှဲၤအတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤတဂ့ၤ၊ ဒီးဟီၣ်ခိၣ်ကဝီၤအံၤ လဲၤနုာ်ဆူပှၤတဂၤလၢ အဒုးလိၢ်စ့ဒီးဒိးန့ၢ်ဟီၣ်ခိၣ်အံၤလၢတၢ်အုၣ်ကီၤအလီၢ်အအိၣ်၊ လၢအဝဲအဂီၢ်လီၤလၢစ့ဒီလၣ် 15,000 န့ၣ်လီၤ။

GSAM 461.1“ထခိၣ်မၣ်ဖးခ်အဝ့ၢ်ဖိတဖၣ်၊ ခီဖျိဝ့ၢ်ခိၣ်ဒီးပှၤခိၣ်ပှၤနၢ်တနီၤ လၢအခၢၣ်စးအဝဲသ့ၣ်န့ၣ်၊ တူၢ်လိာ်မုာ်ပှၤဆူတၢ်လီၢ်အံၤလၢအသးဒီဖျၢၣ် ဒီးဟ့ၣ်ပှၤတၢ်အၢၣ်လီၤလၢ ကမၤသကိးတၢ်ဒီးပှၤလၢတၢ်ရ့လိာ်မုာ်လိာ်အပူၤ ဒ်သိးပကမၤလၢပှဲၤပတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤတဖၣ်န့ၣ်လီၤ။

GSAM 461.2“လၢပတၢ်လဲၤတၢ်က့ၤဒီးတၢ်ဃုခဲလၢာ်အပူၤန့ၣ်၊ ပတထံၣ်န့ၢ်တၢ်လီၢ်အဂၤနီတပူၤ လၢအလၢပှဲၤဒီးတၢ်ပာ်ပနီၣ်လၢတၢ်အုၣ်အသးတဖၣ်အပူၤ ဒ်တၢ်လီၢ်အံၤအသိးဘၣ်။ ပနာ်လၢယွၤအတၢ်ကွၢ်ထွဲရဲၣ်ကျဲၤ ဆှၢပှၤဆူတၢ်လီၢ်လၢ အဝဲဘၣ်သးပကအိၣ်ဆိးဝဲန့ၣ်လီၤ။”

GSAM 461.3လၢတၢ်အုၣ်အသးအါမံၤအတၢ်လၢပှဲၤထီၣ် လၢပပာ်ဖျါအီၤလၢအဆၢအံၤ ဒီးအဆၢလၢညါတဖၣ်အပူၤအဃိ၊ မ်ပ “နာ်ကစၢ်ပယွၤ ဒီးဂၢၢ်ကျၢၤထီၣ်၊ ဒီးနာ်အဝံဒီးဘီၣ်ထီၣ်ညီထီၣ်” တက့ၢ်၊ ဒ်သိးပကအိၣ်ကတဲာ်ကတီၤပသးလၢ တၢ်မၤအသးလၢအကဟဲလၢခါဆူညါတဖၣ်အဂီၢ်၊ ဒီးတၢ်တဖၣ်န့ၣ် တဖီၣ်န့ၢ်ပှၤဖဲပတပလီၢ်ပသးဘၣ်အခါဘၣ်န့ၣ်လီၤ။

Notes

  1. ၂ ကွဲးနီၣ်တၢ် 20:20. ↩
  2. လံာ်ကွဲးလၢအခီၣ်ထံးတဖၣ်၊ လံာ်ကဘျံး 272. ↩
  3. လံာ်တဘ့ၣ်ဃီ၊ လံာ်ကဘျံး 282-283. ↩
  4. 2 ကရံၣ်သူး 13:8။ ↩
  5. စံးထီၣ်ပတြၢၤ 76:10။ ↩
  6. တၢ်အုၣ်အသးတဖၣ် လၢတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အဂီၢ်၊ အဘ့ၣ် 5၊ ကဘျံးပၤ 451။ ↩
  7. တၢ်အုၣ်အသးတဖၣ် လၢတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်အဂီၢ်၊ အဘ့ၣ် 5၊ ကဘျံးပၤ 451။ ↩
  8. ယဃ့းစက့လး 8:1။ ↩
  9. ဒၤနံးယ့လး 10:7။ ↩

Note

Back